Acta Iuris Stetinensis
Wcześniej: Zeszyty Naukowe. Roczniki Prawnicze
Anormalna sytuacja motywacyjna – aspekty psychologiczne i prawnokarne
DOI: 10.18276/ais.2024.50-04
Cytuj
Pełny tekst jest dostępny
| ISSN: | 2083-4373 |
| eISSN: | 2545-3181 |
| Autorzy: |
Damian
Drabik
Uniwersytet Wrocławski |
| Słowa kluczowe: | anormalna sytuacja motywacyjna wina motywacja przestępstwo sytuacyjne |
| Data wydania numeru / monografii: | 2024-12 |
| Liczba stron: | 18 (57-74) |
| OAI-PMH: | Metadane |
| Liczba pobrań ?: | 1369 |
 
 
| |
Abstrakt
Zasadniczym celem niniejszego artykułu jest zdefiniowanie i operacjonalizacja pojęcia anormalnej sytuacji motywacyjnej w kontekście przepisów części ogólnej i szczególnej kodeksu karnego. Dodatkowo w artykule zaproponowano rozszerzenie zakresu zastosowania tego pojęcia także w odniesieniu do ofiary przestępstwa, uzasadniając to tym, że w przypadku niektórych czynów zabronionych anormalna sytuacja motywacyjna w ujęciu wiktymologicznym ma niezwykle ważny wpływ na genezę przestępstwa. Analiza przeprowadzona artykule opiera się na metodzie jakościowej i ma charakter dwupłaszczyznowy. Bazując na założeniach nauki psychologii, a w szczególności na rozważaniach dotyczących problematyki motywacji, pozwala na stworzenie definicji anormalnej sytuacji motywacyjnej, a także zestawienie jej z pojęciami sytuacji trudnej oraz sytuacji kryminogennej i nakreślenie różnic oraz podobieństw pomiędzy nimi. Rozważania na drugiej płaszczyźnie, prawnokarnej, dzięki analizie poglądów przedstawicieli nauki prawa karnego oraz orzecznictwa pozwalają na wstępne usystematyzowanie katalogu przepisów części ogólnej i szczególnej kodeksu karnego, co do których można zastosować pojęcie anormalnej sytuacji motywacyjnej.
Podgląd PDF
Bibliografia (46)
- Bafia J., Problemy kryminologii. Dialektyka sytuacji kryminogennej, Warszawa 1978.
- Barczak-Oplustil A., Zasada koincydencji winy i czynu w Kodeksie karnym, Kraków 2016.
- Brzezińska J., Dzieciobójstwo. Aspekty prawne i etyczne, Warszawa 2013.
- Buchała K., Polskie prawo karne, Warszawa 1989.
- Daszkiewicz K., Motyw przestępstwa, „Palestra” 1961, nr 9 (45).
- Daszkiewicz K., O dzieciobójstwie (w świetle Kodeksu karnego z 6 czerwca 1997 r.), „Palestra” 1998, nr 42 (5–6).
- Daszkiewicz K., Przestępstwa z afektu w polskim prawie karnym, Warszawa 1982.
- Daszkiewicz-Paluszyńska K., Groźba w polskim prawie karnym, Warszawa 1958.
- Drabik D., Problematyka zamiaru a zabójstwo pod wpływem silnego wzburzenia usprawiedliwionego okolicznościami (art. 148 § 4 k.k.), „Forum Polityki Kryminalnej” 2022, nr 1 (3).
- Franken R.E., Psychologia motywacji, przeł. M. Przylipiak, Gdańsk 2005.
- Gasiul H., Metody badania emocji i motywacji, Warszawa 2018.
- Gasiul H., Teorie emocji i motywacji, Warszawa 2007.
- Gierowski J.K., Diagnoza procesów motywacyjnych – nowe wyzwania i niewykorzystane możliwości psychologii sądowej, „Chowanna” 2011, nr 2.
- Giezek J. (red.), Kodeks karny. Część ogólna. Komentarz, Warszawa 2021.
- Giezek J., Świadomość sprawcy czynu zabronionego, Warszawa 2013.
- Hanausek T., Przemoc jako forma działania przestępnego, Kraków 1966.
- Heckhausen J., Heckhausen H., Motivation and Action: Introduction and Overview, w: J. Heckhausen, H. Heckhausen (red.), Motivation and Action, Cambridge 2008.
- Kokot R., Z problematyki karalnego doprowadzenia do samobójstwa – uwagi na tle ustawowych znamion art. 151 k.k. Część 1, „Nowa Kodyfikacja Prawa Karnego” 2015, t. 35.
- Konarska-Wrzosek V. (red.), Kodeks karny, Komentarz, Warszawa 2018.
- Kosonoga-Zygmunt J., Namowa i udzielenie pomocy do samobójstwa, „Prokuratura i Prawo” 2015, nr 11.
- Kowalewska-Łukuć M., Wina w prawie karnym, Warszawa 2019.
- Kowalewska-Łukuć M., Zabójstwo eutanatyczne jako anormalna sytuacja motywacyjna, „Acta Iuris Stetinensis” 2021, nr 3 (35).
- Kozielecki J., Psychologiczna teoria decyzji, Warszawa 1977.
- Levinger G., Kurt Lewin’s approach to conflict and its resolution. A review with some extensions, „The Journal of Conflict Resolutions” 1957, vol. 1, nr 4.
- Lewin K., Behavior and Development as a Function of the Total Situation, w: L. Carmichael (red.), Manual of Child Psychology, New York 1946.
- Łukaszewski W., Motywacja w najważniejszych systemach teoretycznych, w: J. Strelau (red.), Psychologia. Podręcznik akademicki. Tom 2, Gdańsk 2004.
- Morris A., The comprehensive classification of adult offenders, „Journal of Criminal Law and Criminology” 1968, vol. 56.
- Mozgawa M. (red.), Kodeks karny. Komentarz, Warszawa 2021.
- Obuchowski K., Psychologia dążeń ludzkich, Warszawa 1983.
- Peno M., Problem sposobu pojmowania i roli winy w prawie karnym (od dogmatyki do wartości), „Czasopismo Prawa Karnego i Nauk Penalnych” 2016, nr 3.
- Rejman G., Teorie i formy winy w prawie karnym, Warszawa 1980.
- Reykowski J., Eksperymentalna psychologia emocji, Warszawa 1974.
- Reykowski J., Z zagadnień psychologii motywacji, Warszawa 1976.
- Rheinberg F., Psychologia motywacji, przeł. J. Zychowicz, Kraków 2006.
- Rode D. et al., Kliniczna psychologia sądowa, Warszawa 2020.
- Romańczuk-Grącka M., Pojęcie i funkcje przymusu psychicznego w prawie karnym, Warszawa 2020.
- Stanik J., Psychologia sądowa. Podstawy, badania, aplikacje, Warszawa 2013.
- Stefański R. (red.), Kodeks karny. Komentarz, Warszawa 2020.
- Strelau J., Temperament, w: J. Strelau (red.), Psychologia. Podręcznik akademicki. Tom 2, Gdańsk 2004.
- Tarnawski M., Z problematyki motywacji sprawcy zabójstwa pod wpływem silnego wzburzenia (art. 148 § 2 k.k.), „Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny” 1981, nr 2 (43).
- Tarnawski M., Zabójstwo uprzywilejowane w ujęciu polskiego prawa karnego, Poznań 1981.
- Tomaszewski T., Człowiek w sytuacji, w: T. Tomaszewski T. (red.), Psychologia, Warszawa 1979.
- Wąsek A., Prawnokarna problematyka samobójstwa, Warszawa 1982.
- Yang Y., Read S.J., Miller L.C., The Concept of Situations, „Social and Personality Psychology Compass” 2009, nr 3/6.
- Zakrzewski P., Stopniowanie winy w prawie karnym, Warszawa 2016.
- Zoll A., Okoliczności wyłączające bezprawność czynu, Warszawa 1982.