Acta Iuris Stetinensis
Wcześniej: Zeszyty Naukowe. Roczniki Prawnicze
Prejudycjalność wyroku karnego. Próba analizy
DOI: 10.18276/ais.2026.59-06
Cytuj
Pełny tekst jest dostępny
| ISSN: | 2083-4373 |
| eISSN: | 2545-3181 |
| Autorzy: |
Paweł
Porębny
Uniwersytet Śląski w Katowicach |
| Słowa kluczowe: | prejudycjalność prejudykat postępowanie karne zasada samodzielności jurysdykcyjnej sądu karnego pewność obrotu prawnego kryzys konstytucyjny w Polsce |
| Data wydania numeru / monografii: | 2026 |
| Liczba stron: | 14 (99-112) |
| OAI-PMH: | Metadane |
| Liczba pobrań ?: | 59 |
 
 
| |
Abstrakt
Celem głównym niniejszego artykułu było zbadanie zagadnienia prejudycjalności w postępowaniu karnym. Przeanalizowano ją pod kątem roli, jaką pełni w tej procedurze, przy wykorzystaniu metody formalno-dogmatycznej i historycznoprawnej, ukazując zarazem jej terminologię oraz rys historyczny. Porównano ją także, przy wykorzystaniu metody prawnoporównawczej, do innych gałęzi prawa procesowego, w których ona również występuje, co uwidoczniło, iż pomimo przymiotu uniwersalności nie stanowi ona jednolitej kategorii jurydycznej. Czemu jednak prejudycjalność jest tak ważna? Poddana badaniom instytucja prawna stała się niezwykle aktualna w czasie panującego w Polsce kryzysu prawa, w szczególności pod postacią kryzysu konstytucyjnego, o czym świadczy zebrany w toku badań nad nią komponent empiryczny pracy, w postaci m.in. orzecznictwa sądowego. Zgromadzony w artykule materiał badawczy pozwolił udowodnić postawione w nim tezy, jak i skierować postulaty w kierunku ustawodawcy.
Podgląd PDF
Bibliografia (36)
- Badowiec R., Samodzielność jurysdykcyjna sądu karnego i odstępstwa od niej, Toruń 2021.
- Błaszczak Ł., Fikcja prawna w prawie procesowym cywilnym, Warszawa 2024.
- Burzyński P., Ustawowe określenie sankcji karnej, Warszawa 2008.
- Czapliński M., Zawieszenie postępowania karnego z uwagi na prejudykat a samodzielność jurysdykcyjna sądu karnego, „Przegląd Sądowy” 2015, nr 11–12.
- Dudek T., Zawieszenie postępowania karnego skarbowego ze względu na prejudykat,„Prokuratura i Prawo” 2012, nr 11.
- Gardocka T., Prejudycjalność w polskim procesie karnym, Warszawa 1987.
- Glaser S., O prejudycjalności wyroków karnych, „Polski Proces Cywilny” 1934, nr 12.
- Grzeszczyk W., Kodeks postępowania karnego. Komentarz, Warszawa 2014.
- Hofmański P., Granice niezależności sądu w kształtowaniu prawnej podstawy rozstrzygnięcia w procesie karnym, „Problemy Prawa Karnego” 1991, t. 17.
- Hofmański P., Kilka uwag na temat prejudycjalności w polskim procesie karnym, „Państwo i Prawo” 1988, nr 11.
- Hofmański P., Samodzielność jurysdykcyjna sądu karnego, Katowice 1988.
- Jaworska M., Sądy jako organy wymiaru sprawiedliwości w polskim porządku prawnym, w: M. Jabłoński (red.), Identyfikacja granic wolności i praw jednostki – prawnoporównawcza analiza tożsamego przypadku pod kątem praktyki stosowania prawa amerykańskiego i polskiego, Wrocław 2016.
- Kondek J.M., Moc wiążąca prawomocnego orzeczenia sądowego (art. 365 § 1 k.p.c.), Warszawa 2021.
- Korzan K., Orzeczenia konstytutywne w postępowaniu cywilnym, Warszawa 1972.
- Kosonoga J., w: R.A. Stefański, S. Zabłocki (red.), Kodeks postępowania karnego, t. I, Komentarz do art. 1–166, Warszawa 2017.
- Kowalski S., Skibińska M., Kwestia związania sądu cywilnego prawomocnym wyrokiem sądu karnego skazującym za przestępstwo skarbowe, „Przegląd Sądowy” 2022, nr 6.
- Kurzępa B., Zawieszenie postępowania karnego. Zagadnienia węzłowe, „Consilium Iuridicum” 2022, nr 3–4.
- Lang W., Wróblewski J., Zawadzki S., Teoria państwa i prawa, Warszawa 1986.
- Łabuda G., Zawieszenie postępowania karnego skarbowego ze względu na prejudykat, „Prokuratura i Prawo” 2011, nr 3.
- Łęski P., Zawieszenie postępowania karnego, rozprawa doktorska, Sosnowiec 2025, https://www.e-bip.org.pl/upload/00779/31541/1812373-51834674.pdf.
- Marszał K., Zagadnienia wstępne, w: J. Zagrodnik (red.), Proces karny, Warszawa 2019.
- Mierzejewski Z., Zasada instancyjności postępowania karnego, rozprawa doktorska, Łódź 2021, https://www.bip.uni.lodz.pl/fileadmin/user_upload/rozprawa_doktorska_Zbigniew_Mierzejewski.pdf.
- Nowicki M., Wpływ ustaleń wydanych w postępowaniu karnym na postępowanie cywilne oraz zakres związania sądu, w: E. Marszałkowska-Krześ (red.), Tendencje prawa materialnego i procesowego cywilnego, Wrocław 2017.
- Piaskowska O.M., Znaczenie rozstrzygnięć administracyjnych w procesie karnym, Warszawa 2014.
- Pieniążek E., Prejudycjalność orzeczeń w procesie karnym, „Prokuratura i Prawo” 2005, nr 12.
- Rodziewicz J., Prejudycjalność w postępowaniu cywilnym, Gdańsk 2000.
- Rylski P., Moc wiążąca wyroku karnego skazującego a sytuacja procesowa osoby trzeciej (art. 11 zd. 2 k.p.c.), „Polski Proces Cywilny” 2010, nr 1.
- Sadza A., Wpływ decyzji Urzędu Patentowego RP na postępowanie cywilne w sprawach z zakresu prawa własności przemysłowej, Warszawa 2021.
- Soroka P., Wpływ postępowania karnego na postępowanie cywilne – zarys poglądów orzeczniczych i doktrynalnych, „Palestra” 2024, nr 8.
- Steinborn S., Prawomocność części orzeczenia w procesie karnym, Warszawa 2011.
- Strus-Wołos M., Procedura cywilna. Nie tylko dla studentów, Warszawa 2023.
- Strzelec D., Samodzielność jurysdykcyjna sądu karnego w sprawach podatkowych, „Doradztwo Podatkowe – Biuletyn Instytutu Studiów Podatkowych” 2025, nr 3.
- Świda-Łagiewska Z., Zasada swobodnej oceny dowodów w polskim procesie karnym, Wrocław 1983.
- Wąsek-Wiaderek M., Zasada samodzielności jurysdykcyjnej sądu, w: P. Hofmański, P. Wiliński (red.), System Prawa Karnego Procesowego, t. III, Zasady procesu karnego, Warszawa 2014.
- Zagrodnik J., w: J. Zagrodnik (red.), Kodeks postępowania karnego. Komentarz, Warszawa 2024.
- Zbiciak A., Prejudykat cywilny i cywilna kwestia prejudycjalna w postępowaniu karnym, Warszawa 2020.