Inkluzja społeczna kobiet i dzieci z niepełnosprawnościami a konflikt zbrojny

Z punktu widzenia prawa międzynarodowego ochrona osób szczególnie wrażliwych – kobiet i dzieci z niepełnosprawnościami – w sytuacji konfliktu zbrojnego jest regulowana w niewielkim zakresie. Tylko niektóre z dokumentów międzynarodowego prawa humanitarnego oraz międzynarodowego prawa praw człowieka wskazują na szczególne potrzeby kobiet i dzieci z niepełnosprawnościami w konflikcie zbrojnym lub w związku z nim. Celem niniejszego opracowania jest identyfikacja problemów związanych z inkluzją społeczną kobiet i dzieci z niepełnosprawnościami w kontekście konfliktu zbrojnego oraz wskazanie na działania podejmowane w tym zakresie przede wszystkim przez organizacje międzynarodowe. Punktem wyjścia jest także wskazanie na pojęcie grup/osób wrażliwych, następnie analiza norm prawnych, problemów związanych ze skutkami konfliktów zbrojnych dla osób z niepełnosprawnościami, w tym głównie kobiet i dzieci, oraz przegląd niektórych działań inkluzyjnych. W przypadku tak sformułowanego tematu opracowania należy wskazać na trzy podstawowe problemy zarówno prawne, jak i praktyczne: sytuację kobiet i dzieci z niepełnosprawnościami w konflikcie zbrojnym, niepełnosprawność fizyczną i mentalną jako skutek nie tylko przebiegu konfliktu, lecz także popełnionych wobec tych osób zbrodni, oraz niepełnosprawność jako wynik zarówno samego konfliktu, jak i sytuacji pokonfliktowej. W dalszej kolejności należy przyjrzeć się niektórym działaniom na rzecz wskazanych grup, których celem jest m.in. inkluzja społeczna. Wskazuje się, że w pierwszej kolejności ważne jest opracowanie polityki uwzględniającej w praktyce zarówno kwestie niepełnosprawności, jak i płci. Należy także wspierać personel pomocowy w identyfikowaniu umiejętności i zdolności w pracy z niepełnosprawnymi kobietami i dziećmi. Konieczne jest również prowadzenie działań wzmacniających relacje rówieśnicze. Z kolei ustalenie celów dotyczących włączenia do istniejących programów, w tym programów gospodarczych, ma przyczyniać się do likwidacji barier i do dalszych działań inkluzyjnych. Realizacja wszelkich programów jest oczywiście utrudniona w czasie samego konfliktu zbrojnego, a po jego zakończeniu napotyka trudności finansowe i organizacyjne. Dlatego konieczna jest współpraca na szczeblu zarówno lokalnym, jak i globalnym, pomiędzy państwami i organizacjami międzynarodowymi.