Przejdź do treści

Wyszukiwarka

Zakres wyszukiwania: Wszystkie publikacje
Liczba wyników dla „językoznawstwo”: 26.

Artykuł 2025

The Destructive Gaze: ‘Setting the Face Against’ as Evil Eye Metaphor in Prophetic Literature

Autorzy / redaktorzy: Zacharias Kotzé

Publikacja nadrzędna: Colloquia Theologica Ottoniana

This article investigates the Hebrew idiom śîm pānîm/‘ênayim neged/‘al, attested in Ezekiel 4:3, 6:2, 15:7, 20:46–47, 29:2, Jeremiah 21:10, 44:11, and Amos 9:4, traditionally interpreted by scholars as a rhetorical expression of divine resolve or opposition toward Israel and othe…

DOI: 10.18276/cto.2025.41-10 · ISSN: 1731-0555

Monografia 2025

Rozprawy i Studia : Słownik nazw miejscowych byłego powiatu nowogardzkiego

Autorzy / redaktorzy: Beata Afeltowicz

Publikacja nadrzędna: Rozprawy i Studia

Słownik wpisuje się w cykl wydawniczy Pomorskich Monografii Toponomastycznych, które zapoczątkował Edward Breza tomem Toponimia powiatu kościerskiego (Gdańsk 1974). Przedmiotem słownika jest współczesne i historyczne nazewnictwo miejscowe byłego powiatu nowogardzkiego w granicach…

DOI: 10.18276/978-83-8419-076-0 · ISBN: 978-83-8419-075-3 · ISSN: 0860-2751

Monografia 2025

Rozprawy i Studia : Kronika, to jest historyja świata Marcina Bielskiego okiem językoznawcy

Autorzy / redaktorzy: Dorota Kozaryn

Publikacja nadrzędna: Rozprawy i Studia

Niniejsza monografia poświęcona jest językowi Kroniki, to jest historyi świata Marcina Bielskiego, XVI-wiecznego III wydania pierwszych polskojęzycznych dziejów świata z 1564 roku. W rozdziałach I części ukazany został przekład Księgi Koheleta dokonany przez Bielskiego z perspek…

DOI: 10.18276/978-83-7972-940-1 · ISBN: 978-83-7972-939-5 · ISSN: 0860-2751

Monografia 2025

Rozprawy i Studia : Maska macho. Językoznawcze poszukiwania współczesnych modeli męskości w Meksyku

Autorzy / redaktorzy: Justyna Tomczak-Boczko

Publikacja nadrzędna: Rozprawy i Studia

Przez wiele dziesięcioleci badania nad męskością latynoamerykańskich mężczyzn skupiały się na kulcie macho – machismo, rozumianym jako „przesadna agresywność, upór w relacjach z innymi mężczyznami, arogancja i agresja seksualna w relacjach z kobietami” (Stevens 1973, s. 90). Trak…

DOI: 10.18276/978-83-7972-910-4 · ISBN: 978-83-7972-909-8 · ISSN: 0860-2751

Artykuł 2024

Perspektywy badań nad językiem w oparciu na hermeneutyce filozoficznej Hansa-Georga Gadamera

Autorzy / redaktorzy: Aleksander Krzyżanek

Publikacja nadrzędna: Analiza i Egzystencja

W pracy tej dokonuję dwóch rzeczy: po pierwsze, zwięźle rekonstruuję poglądy Hansa-Georga Gadamera na temat języka, zawarte przede wszystkim w Prawdzie i metodzie. Omawiam to, czy i w jaki sposób możemy na sposób hermeneutyczny badać język; jaki jest stosunek Gadamera do filozofi…

DOI: 10.18276/aie.2024.66-04 · ISSN: 1734-9923

Artykuł 2023

Kierunki badań nad językową kreacją świata w tekście literackim – w poszukiwaniu złotego środka?

Autorzy / redaktorzy: Elżbieta Skorupska-Raczyńska

Publikacja nadrzędna: Studia Językoznawcze

Celem artykułu jest analiza rozwoju badań nad językową kreacją świata w tekście artystycznym, zaliczanym do liryki bądź epiki, oraz próba wskazania kierunków badawczej ewolucji na podstawie treści publikacji, założonych w nich i zastosowanych rozwiązań metodologicznych oraz osiąg…

DOI: 10.18276/sj.2023.22-08 · ISSN: 1730-4180

Artykuł 2023

Refleksja o językoznawstwie kognitywnym w ujęciu humanistycznym i o naukowym aspekcie interdyscyplinarnym

Autorzy / redaktorzy: Bartłomiej Kozioł

Publikacja nadrzędna: Studia Językoznawcze

Językoznawstwo kognitywne zaczyna odgrywać coraz ważniejszą rolę w interdyscyplinarnym dyskursie badawczym, uwzględniającym główny przedmiot badań – materię języka i jej zastosowanie na wielu płaszczyznach. Celem artykułu jest wyeksponowanie zakresu problematycznego wspomniany…

DOI: 10.18276/sj.2023.22-05 · ISSN: 1730-4180

Artykuł 2021

Językowy obraz zwierząt w powieści ks. Stanisława Kujota Pierwsze nawrócenie Prusaków (1877–1878)

Autorzy / redaktorzy: Agnieszka Szczaus

Publikacja nadrzędna: Studia Językoznawcze

Celem artykułu jest odtworzenie językowego obrazu zwierząt wyłaniającego się z powieści ks. S. Kujota Pierwsze nawrócenie Prusaków (wyd. 1877–1878). By odtworzyć ten obraz: 1. określono, jaką rolę – zgodnie z powieściowym przekazem – odgrywały zwierzęta w życiu Prusów; 2. wydziel…

DOI: 10.18276/sj.2021.20-13 · ISSN: 1730-4180

Artykuł 2020

Kontakty językowe w świetle Nowych Aten Benedykta Chmielowskiego

Autorzy / redaktorzy: Agnieszka Szczaus

Publikacja nadrzędna: Studia Językoznawcze

W artykule poddano analizie uwagi na temat kontaktów językowych zamieszczone w encyklopedii z połowy XVIII wieku, tj. w Nowych Atenach Benedykta Chmielowskiego. Wykazano, że Chmielowski wskazał: 1. Zewnątrzjęzykowe przyczyny kontaktów językowych, takie jak: a) ranga języków wchod…

DOI: 10.18276/sj.2020.19-22 · ISSN: 1730-4180

Artykuł 2020

Skojarzenia słowne w kontekście badań etnolingwistycznych. O potrzebie realizacji projektu Polsko-niemiecko-rosyjskiego słownika asocjacyjnego

Autorzy / redaktorzy: Roman Gawarkiewicz, Barbara Rodziewicz

Publikacja nadrzędna: Studia Językoznawcze

Tekst jest głosem językoznawców w dyskusji o tożsamości człowieka podejmowanej na gruncie nauk społecznych i humanistycznych. Jednostka jest w tym kontekście często sprowadzana do roli posiadacza i użytkownika grupowych ideologii, czego konsekwencją bywa przyjmowanie założenia, ż…

DOI: 10.18276/sj.2020.19-08 · ISSN: 1730-4180

Artykuł 2019

Językowe wykładniki kreacji świata przedstawionego w słuchowisku Krzysztofa Bizia pt. Fotoplastykon

Autorzy / redaktorzy: Agnieszka Szlachta

Publikacja nadrzędna: Studia Językoznawcze

Celem badań jest analiza językowych wykładników kreacji świata przedstawionego w słuchowisku Krzysztofa Bizia pt. Fotoplastykon. Punkt wyjścia do prowadzonych badań stanowią założenia teoretyczne dotyczące specyfiki radia jako środka masowego przekazu. Po określeniu specyfiki słu…

DOI: 10.18276/sj.2019.18-10 · ISSN: 1730-4180

Artykuł 2018

Aspekty genezy słowotwórczej w świetle językoznawstwa kognitywnego. Na przykladzie żeńskich form wywodzących się od męskich rzeczowników osobowych

Autorzy / redaktorzy: Manuel Perez Machado

Publikacja nadrzędna: Annales Neophilologiarum

W artykule zwrócono uwagę na znaczenie lingwistyki kognitywnej. W tym celu przeprowadzono analizę procesu tworzenia żeńskich form, na które projektuje się odpowiadające im cechy męskie. Jest to możliwe dzięki zastosowaniu zabiegu analogicznego do metonimii. Przedmiotem niniejszeg…

DOI: 10.18276/an.2018.12-03 · ISSN: 1734-4557

Artykuł 2018

Leksykalno-pragmatyczne sposoby obrażania w języku wypowiedzi politycznych Pawła Kukiza

Autorzy / redaktorzy: Sebastian Osiński

Publikacja nadrzędna: Acta Politica Polonica

Agresja językowa została wpisana w rytuał sprawowania władzy, w którym uczestniczą też – mniej lub bardziej – zaangażowani widzowie, obserwujący walkę polityczną. W dyskursie politycznym coraz częściej pojawiają się ataki słowne i wypowiedzi obraźliwe, konstruowane w różnych spos…

DOI: 10.18276/ap.2018.45-06 · ISSN: 2451-0432

Artykuł 2018

Słowniki włosko-polskie i polsko-włoskie na przełomie XX i XXI wieku – próba bibliografii

Autorzy / redaktorzy: Urszula Gnyś

Publikacja nadrzędna: Studia Językoznawcze

W artykule zestawiono bibliografię słowników bilingwalnych włosko-polskich i polsko-włoskich, wydanych drukiem w formie książkowej w latach 1989–2016. Wykazano, że w sumie w tym okresie ukazało się 59 różnych leksykonów, z czego 42 to słowniki ogólne, a 17 to słowniki systemat…

DOI: 10.18276/sj.2018.17-06 · ISSN: 1730-4180

Artykuł 2018

Von de Saussure zu einem kartografischen Ansatz – die Entstehung und Fortsetzung der Reflexion generativer Transformationsgrammatik

Autorzy / redaktorzy: Katarzyna Ochmańska

Publikacja nadrzędna: Colloquia Germanica Stetinensia

Im Beitrag werden die linguistischen Ansätze angefangen von de Saussure, über Chomsky bis hin zu kartographischen Forschungen von Rizzi und Cinque diskutiert. Die Sprachwissenschaft wird nach den Befürwortern der generativen Transformationsgrammatik als ein Teil der Psychologie v…

DOI: 10.18276/cgs.2018.27-09 · ISSN: 2450-8543

Artykuł 2017

Powstanie i rozwój definicji terminu słowo w językoznawstwie rosyjskim

Autorzy / redaktorzy: Sergei Ivanovich Shcherbina

Publikacja nadrzędna: Annales Neophilologiarum

Niniejszy artykuł jest poświęcony historii tworzenia semantyki terminu słowo w językoznawstwie rosyjskim od czasów wschodniosłowiańskiej tradycji filologicznej do współczesności. Brak przez długi okres powszechnie przyjętej klasyfikacyjnej definicji tego pojęcia jest wyjaśniony p…

DOI: 10.18276/an.2017.11-11 · ISSN: 1734-4557

Artykuł 2017

Analiza porównawcza funkcji nazw własnych postaci w powieści Terry’ego Pratchetta Guards! Guards! i jej polskim tłumaczeniu Straż! Straż!

Autorzy / redaktorzy: Martyna Gibka

Publikacja nadrzędna: Annales Neophilologiarum

Głównym celem artykułu jest analiza porównawcza stałych i chwilowych funkcji pełnionych przez nazwy własne postaci w powieści Guards! Guards! Terry’ego Pratchetta i w jej polskim przekładzie. Studium zostało oparte na teorii dwóch aktów, a więc stworzony został akt nazewniczy i a…

DOI: 10.18276/an.2017.11-02 · ISSN: 1734-4557

Artykuł 2017

O językowej konwencji podróży w audycji Radia Szczecin „Machina czasu”

Autorzy / redaktorzy: Agnieszka Szlachta

Publikacja nadrzędna: Studia Językoznawcze

Niniejszy artykuł został poświęcony językowej konwencji podróży realizowanej w audycjach radiowych „Machina czasu”, wyemitowanych na antenie Radia Szczecin w latach 2012–2015. Łącznie analizie poddano 165 programów o średniej długości 55 minut. Materiał badawczy został zgromad…

DOI: 10.18276/sj.2017.16-16 · ISSN: 1730-4180

Artykuł 2016

Czasownikowe derywaty odzwierzęce w polszczyźnie historycznej i ich funkcja w wierszu Juliana Tuwima Figielek

Autorzy / redaktorzy: Adrianna Seniów

Publikacja nadrzędna: Studia Językoznawcze

Celem jest analiza wybranych z utworu Juliana Tuwima czasownikowych derywatów odzwierzęcych:przekomarzać się, zacietrzewić się, zasępić się, osowieć, rozindyczyć się, zbaranieć.Prześledzono ich losy w historii języka, wskazano leksemy synonimiczne, a także odwołano siędo ich kult…

DOI: 10.18276/sj.2016.15-07 · ISSN: 1730-4180

Artykuł 2015

El piano o la dignidad en la pobreza

Autorzy / redaktorzy: Santa Ferretti

Publikacja nadrzędna: Annales Neophilologiarum

In this paper we will examine various types of narrative techniques in the short story medium, as well as examples of the literary techniques relevant to style, plot, and perspective/point of view. Carmen Laforet’s narrative techniques provide deeper meaning for the reader and he…

DOI: 10.18276/an.2015.9-15 · ISSN: 1734-4557

Artykuł 2015

The semantics of "at"

Autorzy / redaktorzy: Maria Brenda

Publikacja nadrzędna: Annales Neophilologiarum

The cognitive semantic research into spatial prepositions has focused on their polysemous nature and the coherence of cognitive categories they constitute. At thesame time, the question of their categorical status has not yet been resolved causing disagreement about their members…

DOI: 10.18276/an.2015.9-02 · ISSN: 1734-4557

Artykuł 2014

Funkcje barw w powieści Bambino Ingi Iwasiów

Autorzy / redaktorzy: Agnieszka Szlachta

Publikacja nadrzędna: Studia Językoznawcze

The aim of this paper is to isolate and characterize linguistic expressions with components of color names contained in the novel Bambino by Inga Iwasiów. In the article is used a linguistic and stylistic method of analysis literary texts. It should fi rst be noted that in the…

ISSN: 1730-4180

Artykuł 2014

Konotacje semantyczne srebra w poezji Marii Pawlikowskiej- Jasnorzewskiej

Autorzy / redaktorzy: Joanna Rychter

Publikacja nadrzędna: Studia Językoznawcze

The purpose of this article is to analyse the semantic connotations of silver in the poetry of Maria Pawlikowska-Jasnorzewska. The research material includes 14 lexemes and their 108 occurrences in the text. In most cases, silver is used as a semantic determinant of the night;…

ISSN: 1730-4180

Artykuł 2013

Językowa kreacja miasta w Bambino Ingi Iwasiów

Autorzy / redaktorzy: Agnieszka Szlachta

Publikacja nadrzędna: Studia Językoznawcze

The article describes the linguistic mechanisms that create an image of Szczecin in the novel Bambino by Inga Iwasiów. The subject of examination are lexical and phraseological forms and word interactions which present an image of the city in three dimensions: spatial, social …

ISSN: 1730-4180

Artykuł 2012

Jak się ma krawat do kravat’, dywan do divan czy kawior do kavior, czyli o polsko-rosyjskiej homonimii międzyjęzykowej

Autorzy / redaktorzy: Ewa Komorowska

Publikacja nadrzędna: Studia Językoznawcze

This paper deals with Polish-Russian interlingual homonymy. Interlingual homonyms are understood as words which have similar pronunciation but do not share the same meaning in different languages. The investigated homonyms come from two dictionaries, Rosyjsko-polski słownik paral…

ISSN: 1730-4180

Artykuł 2011

Animizacyjna kreacja księżyca w poezji Konstantego Ildefonsa Gałczyńskiego

Autorzy / redaktorzy: Bernadetta Walczak

Publikacja nadrzędna: Studia Językoznawcze

The moon is one of the basic motives in the output of K.I. Gałczyński and a designation animated by him the most frequently – in the poet’s lyrics appeared 97 animisations of the moon. Using them the moon is created as a human being: it has a human appearance, it behaviours li…

ISSN: 1730-4180