Transformacja Estonii po rozpadzie Związku Radzieckiego. Determinanty historyczne i analiza porównawcza skutków

Estonia jest jednym z piętnastu państw powstałych na skutek rozpadu Związku Radzieckiego. Przeprowadziła na tyle skuteczne reformy, że obecnie jest wysoko rozwiniętą pod względem gospodarczym i społecznym zachodnią demokracją. Obecnie Estonia znajduje się w czołówce państw postradzieckich i byłych satelickich pod względem wolności od korupcji, demokratyzacji, poziomu edukacji czy budowania społeczeństwa cyfrowego. Głównym celem artykułu była odpowiedź na pytanie dotyczące społecznych, politycznych i ekonomicznych efektów reform przeprowadzonych w Estonii po uniezależnieniu się tego państwa od Związku Radzieckiego (ZSRR). Poprzez porównanie odpowiednich wskaźników implikacje tych reform zostały przedstawione na tle innych byłych republik radzieckich i państw Europy Środkowo-Wschodniej. W artykule przedstawiono również historyczne determinanty prozachodniej orientacji Estonii i jej mieszkańców. Bez społecznego poparcia dla integracji z Europą Zachodnią przeprowadzenie udanej transformacji byłoby niemożliwe. Spośród czynników historycznych największy wpływ na sposób i jakość przeprowadzonych w Estonii reform miało wielosetletnie oddziaływanie zachodnioeuropejskiej, szczególnie niemieckiej, kultury i gospodarki. Wyniki badań pokazują, że Estonia jest najmniej dotkniętym korupcją i najbardziej demokratycznym państwem obszaru poradzieckiego. Natomiast pod względem jakości kształcenia państwo to zajmuje pierwsze miejsce nie tylko w grupie państw postradzieckich, ale w całej Europie. Pod względem budowania społeczeństwa informacyjnego i e-państwa Estonia jest światowym liderem przedstawianym jako przykład dla innych państw.