Autobiografia Literatura Kultura Media
"Opowieść Pielgrzyma" – Ignacego Loyoli projekt autobiograficzny. Kilka uwag o gatunku, narracji, podmiocie i geście egzystencjalnym
DOI: 10.18276/au.2015.1.4-02
Zitieren
Der Volltext ist verfügbar
| ISSN: | 2353-8694 |
| Autoren: |
Anna
Kapuścińska
Uniwersytet Szczeciński |
| Schlüsselbegriffe: | metafikcja tożsamość autobiograficzna pakt przedautobiograficzny autobiografia w trzeciej osobie autobiografia mówiona Ignacy Loyola |
| Erscheinungsdatum der Ausgabe / Monografie: | 2015 |
| Seitenanzahl: | 26 (13-38) |
| OAI-PMH: | Metadaten |
 
 
 
| |
Abstract
W artykule poruszono problem gatunku, narracji i konstrukcji podmiotu w Opowieści Pielgrzyma. Autorka dowodzi, że mimo mediacyjnego zapośredniczenia ustnego przekazu Loyoli tekst jest mówioną autobiografią w trzeciej osobie. W tym kontekście wprowadza pojęcie „paktu przedautobiograficznego”, zawartego między autorem-narratorem-bohaterem a wykonawcą zapisu. Pakt ten określił granice „tajemnicy wyznania”, ustalił zakres narracji i wyznaczył tryb jej konstruowania. Ponadto autorka przekonuje, że Opowieść wolno uznać za właściwą nowożytną autobiografię. Świadczy o tym literacka autokreacja podmiotu, który podejmując metafikcyjną „grę” z odbiorcami, relacjonuje swoje dzieje przez pryzmat odkrywania w sobie „kogoś innego”, odsłania istotę procesów tożsamościotwórczych, artykułuje emocjonalną dynamikę rzeczywistości, wreszcie – przez gest artystyczny zachęca do podjęcia egzystencjalnego wyzwania.
PDF-Vorschau
Bibliographie (20)
- Alter Robert, Partial Magic: The Novel as a Self-Conscious Genre, University of California Press, Berkeley–Los Angeles 1978.
- Caraman Philip, Ignatius Loyola, Collins, London 1990.
- Conrod Frédéric, Loyola’s Greater Narrative. The Architecture of the Spiritual Excercises, Peter Lang, New York 2008.
- Czermińska Małgorzata, Autobiograficzny trójkąt. Świadectwo, wyznanie i wyzwanie, Universitas, Kraków 2000.
- Dhôtel Jean-Claude, Introduction. W: Antoine Lauras (trad.), Récit écrit par le Père Louis Gonçalves aussitôt qu’il l’eut recueilli de la bouche même du Père Ignace, Desclée de Brouwer, Paris 1988.
- Lejeune Philippe, Wariacje na temat pewnego paktu, red. nauk. Regina Lubas-Bartoszyńska, przeł. Wincenty Grajewski i in., Universitas, Kraków 2006.
- Leturia Pedro, Iñigo de Loyola, trans. Aloysius J. Owen, Le Moyne College Press, New York 1949.
- Lévinas Emmanuel, Całość i nieskończoność. Esej o zewnętrzności, przeł. Małgorzata Kowalska, rew. przekł. Jacek Migasiński, wstęp Barbara Skarga, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2002.
- Lévinas Emmanuel, Czas i to, co inne, przeł. Jacek Migasiński, Wydawnictwo KR, Warszawa 1999.
- Lévinas Emmanuel, Inaczej niż być lub ponad istotą, przeł. Piotr Mrówczyński, Aletheia, Warszawa 2000.
- Lubas-Bartoszyńska Regina, Pisanie autobiograficzne w kontekstach europejskich, Wydawnictwo Śląsk, Katowice 2003.
- Man Paul de, Autobiografia jako od-twarzanie, przeł. Maria Bożenna Fedewicz, „Pamiętnik Literacki” 1986, z. 2.
- Markowski Michał Paweł, O tożsamości. W: tegoż: Anatomia ciekawości, Wydawnictwo Literackie, Kraków 1999.
- McManamon John M., The Text and Contexts of Ignatius Loyola’s „Autobiography”, Fordham University Press, New York 2013.
- Nicolas Antonio T. de, Powers of Imagining: Ignatius de Loyola, State University of New York Press, Albany 1986.
- O’Conor Joseph F.X., Editor’s Preface. W: Ignatius Loyola, The Autobiography of St. Ignatius, Benziger Brothers, New York 1900.
- O’Rourke Boyle Marjorie, Loyola’s Acts. The Rhetoric of the Self, University of California Press, Berkeley 1997.
- Wang Qi, The autobiographical Self in Time and Culture, Oxford University Press, New York 2013.
- Wierzejska Jagoda, Metafikcyjne do-twarzanie opowieści o sobie samym, „Tekstualia” 2006, nr 4.
- Zawanowski Kazimierz, Wstęp. W: Dawna nowela hiszpańska, przekł. i wstęp Kazimierz Zawanowski, Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa 1978.