Rasowy kształt niemęskości. O Pamiętniku Stefana Czarnieckiego Witolda Gombrowicza

Artykuł przedstawia analizę i interpretację (w konwencji close reading) opowiadania Witolda Gombrowicza Pamiętnik Stefana Czarnieckiego z tomu Pamiętnik z okresu dojrzewania z 1933 roku (zamieszczonego po wojnie w tomie Bakakaj). Autor interpretuje to opowiadanie jako opowieść o życiu z piętnem, które wynika ze społecznego działania antysemityzmu. Jednocześnie jednak wskazuje, że występujące w tekście konceptualizacje „rasy” bardzo wyraźnie i często łączą się z rozważaniami dotyczącymi męskości i niemęskości głównego bohatera. Autor dowodzi – powołując się na prace historyczne (George L. Mosse) oraz teoretycznohistorycznoliterackie (Eve Kosofsky Sedgwick, Alan Sinfeld) – że „niemęskość” łączy narracje dotyczące żydowskości i homoseksualności. Ta druga kwestia może ukrywać się pod pierwszą, co jednocześnie stanowi aporię tekstu Witolda Gombrowicza. Poprzez przywołanie książek biograficznych (Tadeusz Kępiński, Ewa Siedlecka) autor sugeruje nieoczywisty, lecz głęboko autobiograficzny wymiar opowiadania.