Arendt and Augustine: On the Relation of Natality and Freedom, Commemorating the 50th Year After Hannah Arendt’s Death

Autor artykułu analizuje filozoficzne i teologiczne relacje zachodzące między pojęciem natalności u Hannah Arendt a koncepcją wolności i początku człowieka u św. Augustyna. Punktem wyjścia jest Augustyńska refleksja nad naturą ludzkich narodzin, w której ujawnia się egzystencjalny wymiar bycia „wrzuconym” w istnienie bez własnej zgody. Autor podejmuje interpretację klasycznych chrześcijańskich metafor rozbitku i żeglugi – w szczególności w ujęciu Blaise’a Pascala oraz Hugo Rahnera. Ważnym elementem jest sposób, w jaki Arendt odczytuje teologię Augustyna, zwłaszcza jego intuicję, że ludzkość została stworzona jako początek. To właśnie stanowi zasadnicze ogniwo łączące myślicieli. Arendt odczytuje tę intuicję w kategoriach natalności, czyli ludzkiej zdolności do inicjowania, rozpoczynania na nowo i tym samym do wolnego działania. Podkreśla się, że Arendt, idąc za Augustynem, pojmuje wolność nie jako autonomię, lecz jako coś zakorzenionego w boskim akcie stwórczym. Artykuł postuluje, że zarówno dla Augustyna, jak i dla Arendt, życie ludzkie nie jest definiowane przez sukces czy długowieczność, lecz przez wolną odpowiedź na istnienie jako dar. Kluczową metaforą staje się krzyż – chrześcijański symbol pozornej klęski przemienionej w zbawienie. W ten sposób w pracy proponuje się spójną wizję ludzkiej godności, zakorzenionej w natalności, działaniu i perspektywie eschatologicznej.