Colloquia Theologica Ottoniana
Liturgia domowa i pandemia Covid-19. Implikacje dla eklezjogenezy
DOI: 10.18276/cto.2022.38-05
Цитировать
Полный текст доступен
| ISSN: | 1731-0555 |
| eISSN: | 2353-2998 |
| Авторы: |
Łukasz
Paluch
Uniwersytet Szczeciński |
| Ключевые слова: | liturgia domowa Kościół domowy natura liturgii eklezjogeneza pandemia koronawirusa |
| Дата издания выпуска / монографии: | 2022 |
| Количество страниц: | 20 (105-124) |
| OAI-PMH: | Метаданные |
Абстракт
Rodzina zostaje nazwana w oficjalnych dokumentach Kościoła jako domowy Kościół. Jest on miejscem sprawowania liturgii domowej, która jest działaniem rodziny w jedności z Kościołem powszechnym. Źródłem dla liturgii domowej jest kapłaństwo wspólne wszystkich ochrzczonych, umocnione sakramentem małżeństwa, gdzie rodzice-małżonkowie wypełniają funkcję kapłańską wobec swoich dzieci. W marcu 2020 roku na początku pandemii wirusa SARS-CoV-2, gdy znacząco ograniczono możliwość uczestnictwa wiernych w Mszach świętych i nabożeństwach, polscy biskupi zachęcali do odnowy liturgii sprawowanej w rodzinie. Dzięki temu wierni mieli możliwość przeżywać tajemnice wiary i roku liturgicznego. W niniejszym opracowaniu podjęto zagadnienie eklezjogenetycznej roli liturgii domowej. Dla pełnego zrozumienia tematu przedstawiono najpierw naturę i rolę liturgii oraz jej odniesienie do Kościoła. Następnie, nawiązując do tekstów Nowego Testamentu (głównie Dziejów Apostolskich i Listów Pawłowych) i tekstów patrystycznych (uwzględniając wkład św. Jana Chryzostoma) oraz do współczesnego nauczania Kościoła (dokumentów Soboru Watykańskiego II i Jana Pawła II), omówiono terminy „domowy Kościół” oraz „liturgia domowa”. Na tej podstawie postawiono tezę, że w pierwszym okresie pandemii koronawirusa liturgia domowa odegrała istotną rolę w procesie eklezjogenezy. W artykule przedstawiono także pojawiające się wówczas propozycje wielkanocnej liturgii domowej przygotowane przez duszpasterzy oraz pierwsze refleksje i wyjaśnienia teologiczne. W podsumowaniu sformułowano wnioski pastoralne oraz wskazano na potrzebę podtrzymania troski o liturgię domową w rodzinach chrześcijańskich.
Просмотр PDF
Библиография (60)
- #TRIDUUMwDOMU, https://patmos.upjp2.edu.pl/duszp/akt/triduumwdomu-60.html [dostęp: 26.05.2021].
- Achondo P., Eichin C., La liturgia ante el riesgo de la virtualidad Efectos y cuestionamientos eclesiológicos en tiempo de pandemia, „Teología y Vid” 61 (2020), s. 373–396.
- Bartocha W., Liturgia w relacji do duchowości i mistyki chrześcijańskiej, „Studia Ełckie” 23 (2021) 3, s. 305–326.
- Bober A., Rodzina Kościołem domowym według św. Jana Chryzostoma, „Vox Patrum” 5 (1985), 8–9, s. 193–199.
- Burke R., Message on the Combat against the Coronavirus, COVID-19, https://www.cardinalburke.com/presentations/combat-against-coronavirus [dostęp: 26.05.2022].
- Corpuz J.C.G., Sarmiento P.J.D., Going Back to Basics: Experiencing Domus Ecclesiae (House Church) in the Celebration of the Liturgy During COVID-19, „Practical Theology” 14 (2021) 1–2, s. 110–122.
- Częsz B., Małżeństwo i dziewictwo według św. Metodego z Olimpu, „Vox Patrum” 5 (1985), 8–9, s. 127–134.
- Darmawan I.P.A., Giawa N., Katarina K., Budiman S., Covid-19 impact on Church Society Ministry, „International Journal of Humanities and Innovation” 4 (2021) 3, s. 93–98.
- Davies J.R., Eucharist, Church, and Judgment: Initial Questions about the Liturgical and Ecclesiological Implications of the COVID-19 Pandemic, „Scottish Episcopal Institute Journal” 4 (2020) 2, s. 71–83.
- Dawidowski W., Domowa liturgia Wielkiego Tygodnia – zrób to (nawet) sam, https://wiez.pl/2020/03/30/domowa-liturgia-wielkiego-tygodnia-zrob-to-nawet-sam/ [dostęp: 26.05.2021].
- Derroitte H., La catéchèse face à la mort annoncée des paroisses rurales, „Revue Lumen Vitae” 72 (2017) 2, s. 227–240.
- Draguła A., Czas na chrześcijaństwo bezliturgiczne, https://wiez.pl/2020/03/25/czas-na-chrzescijanstwo-bezliturgiczne/ [dostęp: 26.05.2021].
- Draguła A., Liturgia eucharystii jako memoria historiae, w: Fantastyczność i cudowność: człowiek w zwierciadle przeszłości: ucieczka od historii do Historii, red. T. Ratajczak, Zielona Góra 2014, s. 79–87.
- Draguła A., On jest liturgią, https://wiez.pl/2020/04/03/on-jest-liturgia/ [dostęp: 26.05.2021].
- Draguła A., Posty, Poznań 2021.
- Dziuba A., Kościół domowy w świetle nauczania Soboru Watykańskiego II, w: Rodzina jako Kościół domowy, red. A. Tomkiewicz, Lublin 2010, s. 91–113. Eborowicz W., Małżeństwo i rodzina w nauce i praktyce duszpasterskiej św. Augustyna, „Vox Patrum” 5 (1985) 8–9, s. 141–149.
- Fiałkowski M., Rodzina Kościołem domowym, w: Teologia pastoralna, red. R. Kamiński, t. 1, Lublin 2000, s. 171–176.
- Goyvaerts S., Wouda F., Dutch Responses to Lockdown Liturgies. Analysis of the Public Debate on Sacraments During the COVID-19 Pandemic, „Yearbook for Ritual and Liturgical Studies” 36 (2020), s. 3–17.
- Holmes S., Sandsmark A., Sonnenberg R., Weber S., Reflections on Ministry amongst Children during the Covid-19 Pandemic, „Journal of Youth and Theology” 20 (2021), s. 82–106.
- Hryniewicz W., Liturgia a misterium paschalne Chrystusa, w: F. Blachnicki, Wprowadzenie do liturgii, Poznań 1966, s. 75–97.
- Jabłoński P., Jak celebrować własne życie duchowe, „Życie Duchowe” 106 (2021), s. 105–112.
- Jan Paweł II, Adhortacja apostolska „Familiaris consortio”, Rzym 1981.
- Jupowicz-Ginalska A., Szewczyk M., Kiciński A., Przywara B., Adamski A., Dispensation and Liturgy Mediated as an Answer to COVID-19 Restrictions: Empirical Study Based on Polish Online Press Narration, „Religions” 12 (2021).
- Jurczak D., Formacja liturgiczna, czyli o wyrabianiu liturgicznego smaku, w: Zgromadzeni na świętej wieczerzy (Program duszpasterski na rok 2020/2021: Zeszyt teologiczno- -pastoralny), red. J. Bartoszek, Katowice 2020, s. 59–69.
- Katechizm Kościoła Katolickiego, Poznań 2009.
- Kościół wobec pandemii – modlitwa online, https://www.ekai.pl/kosciol-wobec-pandemii-modlitwa-on-line/ [dostęp: 26.05.2021].
- Krakowiak C., Funkcja kapłańska rodziny – liturgia domowa, w: Rodzina jako Kościół domowy, red. A. Tomkiewicz, Lublin 2010, s. 245–264.
- Kwiatkowski D., Recepcja Konstytucji o liturgii Sacrosanctum Concilium w Katechizmie Kościoła Katolickiego, „Liturgia Sacra” 19 (2013) 2, s. 277–288.
- Longosz S., Geneza pojęcia „rodzina Kościołem domowym” w tradycji patrystycznej, w: Rodzina jako Kościół domowy, red. A. Tomkiewicz, Lublin 2010, s. 35–45.
- Longosz S., Rodzina Kościołem domowym w myśli św. Jana Chryzostoma, „Vox Patrum” 29 (2009) 53–54, s. 281–312.
- Mawerenga J.H., Rethinking Ecclesiology and the COVID-19 Pandemic in Malawi, „African Theological Journal for Church and Society” 2 (2021) 2, s. 58–87.
- Miazek J., Msza święta pierwszych chrześcijan, w: Eucharystia pierwszych chrześcijan, red. M. Starowieyski, Warszawa 1987, s. 31–51.
- Migut B., Eklezjotwórczy charakter eucharystii jako ofiary, „Seminare” 23 (2006), s. 11–28.
- Molina C.E., Moya P.P.A., La liturgia ante el riesgo de la virtualidad Efectos y cuestionamientos eclesiologicos en tiempo de pandemia, „Teologia y Vida” 61 (2020) 3, s. 373–396.
- Nadbrzeżny A., Sakramentalność małżeństwa jako fundament Kościoła domowego, w: Rodzina jako Kościół domowy, red. A. Tomkiewicz, Lublin 2010, s. 75–89.
- Nadolski B., Liturgia [hasło], w: tenże, Leksykon liturgii, Poznań 2006, s. 745–755.
- Nadolski B., Liturgia nieba (niebiańska) [hasło], w: tenże, Leksykon liturgii, Poznań 2006, s. 786–788.
- Nadolski B., Symbol (symbolizm) i znak w liturgii [hasło], w: tenże, Leksykon liturgii, Poznań 2006, s. 1484–1490.
- Naumowicz J., Stosunek św. Ambrożego do małżeństwa i życia rodzinnego, „Vox Patrum” 5 (1985) 8–9, s. 135–140.
- Nowacki R., Rytuał domowy. Rok rodziny katolickiej, Włocławek 2010.
- Nowak J., Liturgia genetycznie wpisana w Kościół, „Liturgia Sacra” 24 (2018) 1, s. 5–16.
- Nowak W., Zarys liturgii Kościoła domowego, Olsztyn 2000.
- Pillay J., COVID-19 Shows the Need to Make Church More Flexible, „Transformation” 37 (2020) 4, s. 266–275.
- Przygoda W., Funkcja królewska rodziny – apostolat w rodzinie i przez rodzinę, w: Rodzina jako Kościół domowy, red. A. Tomkiewicz, Lublin 2010, s. 281–292.
- Przygoda W., Wartość Kościoła domowego w dobie pandemii, w: Duszpasterstwo w czasie pandemii, red. J. Bartoszek, b.m., b.r., s. 119–125. Rahner K., Pisma wybrane, t. 2, Kraków 2007.
- Ratzinger J., Kościół – ekumenizm – polityka, w: Kolekcja Communio, red. L. Balter, t. 5, Poznań–Warszawa 1990, s. 13–27.
- Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dn. 13 marca 2020 r. § 6 p. 3, Dz.U. 2020 poz. 433.
- Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dn. 24 marca 2020 r. §1 p. 4, Dz.U. 2020 poz. 522.
- Sobór Watykański II, Konstytucja dogmatyczna o Kościele „Lumen gentium”, w: Sobór Watykański II, Konstytucje, dekrety, deklaracje, Poznań 2002.
- Sobór Watykański II, Konstytucja duszpasterska o Kościele w świecie współczesnym „Gaudium et spes”, w: Sobór Watykański II, Konstytucje, dekrety, deklaracje, Poznań 2002.
- Sobór Watykański II, Konstytucja o liturgii świętej „Sacrosanctum concilium”, w: Sobór Watykański II, Konstytucje, dekrety, deklaracje, Poznań 2002.
- Stępniewska A., Wychowanie rodzinne dziewcząt w pedagogice św. Hieronima, „Vox Patrum” 5 (1985) 8–9, s. 151–176.
- Sultana J.B., The Celebration of the Liturgy by the Family in Building the Domestic Church, Malta 2020.
- Szymczak J.S., Ogólna koncepcja Kościoła domowego, w: Rodzina jako Kościół domowy, red. A. Tomkiewicz, Lublin 2010, s. 133–146.
- Wielkanoc w domu. Przewodnik po świętowaniu w czasie pandemii, oprac. M. Białkowska, Poznań 2020.
- Wolski K., Funkcja prorocka rodziny – katecheza w rodzinie, w: Rodzina jako Kościół domowy, red. A. Tomkiewicz, Lublin 2010, s. 293–304.
- Wskazania Prezydium Konferencji Episkopatu Polski dla biskupów odnośnie do sprawowania czynności liturgicznych w najbliższych tygodniach, w: Duszpasterstwo w czasie pandemii, red. J. Bartoszek, b.m., b.r., s. 32–38.
- Wysocki J., Rytuał rodzinny, Włocławek 2003.
- Zachara M., Liturgia domowa w trudnym czasie. Przewodnik, Warszawa 2021.
- Zarządzenie nr 1/2020 Rady Stałej Konferencji Episkopatu Polski z 12 marca 2020 r., w: Duszpasterstwo w czasie pandemii, red. J. Bartoszek, b.m., b.r., s. 29–31.




