Finanse, Rynki Finansowe, Ubezpieczenia
Wcześniej: Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego. Finanse, Rynki Finansowe, Ubezpieczenia
Rachunkowość kreatywna - dobra czy zła?
DOI: 10.18276/frfu.2018.94/1-02
Cytuj
Pełny tekst jest dostępny
| ISSN: | 2450-7741 |
| Autorzy: |
Michał
Hendryk
Instytut Rachunkowości, Wydział Nauk Ekonomicznych i Zarządzania, Uniwersytet Szczeciński |
| Słowa kluczowe: | rachunkowość kreatywna rachunkowość agresywna manipulacje księgowe true and fair view. |
| Data publikacji całości: | 2018 |
| Liczba stron: | 14 (23-36) |
| OAI-PMH: | Metadane |
| Klasyfikacja JEL: | M41 M42 M49 |
| Cited-by (Crossref) ?: | Włącz JavaScript, aby pobrać dane cytowań. |
Abstrakt
Cel – określenie i sprecyzowanie istoty pojęcia rachunkowości kreatywnej i terminów bliskoznacznych.
Metodologia badania – artykuł obejmuje dwie podstawowe części. W pierwszej części syntetycznie przedstawiono definicje rachunkowości kreatywnej oraz pojęć bliskoznacznych. Druga część zawiera pro-pozycję interpretacji pojęcia rachunkowości kreatywnej i terminów bliskoznacznych z uwzględnieniem kontekstu zasady „true and fair view” oraz katalog czynności księgowych niebędących przejawem stoso-wania rachunkowości kreatywnej. Proces porządkowania treści niniejszego artykułu wymagał zastosowa-nia metody analizy i krytyki piśmiennictwa.
Wynik – pojęcie „rachunkowości kreatywnej” jest rozumiane w literaturze w różny sposób. Dla części au-torów jest ono wyrazem negatywnych działań księgowych, inni z kolei dostrzegają jej pozytywne aspekty. Analiza istoty rachunkowości kreatywnej w kontekście zasady „true and fair view” wykazała, że stosowa-nie kreatywnej rachunkowości nie powinno być utożsamiane z łamaniem obowiązującego prawa, a wy-łącznie z ewentualnym naruszeniem zasad etycznych. Określenie zakresu rachunkowości kreatywnej okazu-je się zagadnieniem problematycznym – zdecydowanie łatwiej jest wyodrębnić zabiegi księgowych wykra-czające poza prawo, a więc czynności utożsamiane z pojęciem rachunkowości agresywnej, czyli z oszu-stwem.
Oryginalność/Wartość – pomimo faktu, że pojęcie rachunkowości kreatywnej funkcjonuje w literaturze od blisko czterech dekad, do dnia dzisiejszego autorzy spierają się o charakter rachunkowości kreatywnej. W artykule podjęto próbę uporządkowania pojęć bliskoznacznych do przedmiotowego terminu oraz zaproponowano proces interpretacyjny określający jego naturę. Otwiera to drogę do dalszych badań w zakresie oszustw księgowych i kreatywności w rachunkowości.
Podgląd PDF
Bibliografia (23)
- Akerloff G.A., Shiller R.J. (2010). Zwierzęce Instynkty, Warszawa: Studio Emka.
- Artienwicz N. (2017). Rzetelny i jasny obraz – ideał czy mrzonka. „Rachunkowość” 2017, nr 2.
- Amat O., Blake J., Dowds J. (1999). The Ethics of Creative Accounting, Economic Working Paper.
- Forlicz S. (2008). Informacja w biznesie. Warszawa: PWE.
- Gos W. (2013). Polityka rachunkowości, wartości szacunkowe oraz błędy z lat ubiegłych w świetle regulacji bilansowych. Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego. „Finanse, Rynki Finansowe, Ubezpieczenia” nr 61.
- Hołda A. (2016), Percepcja pojęcia „rachunkowość kreatywna” przez opinię publiczną i środowisko profesjo-nalnych księgowych w Polsce. Zeszyty Teoretyczne Rachunkowości, nr 143. Warszawa.
- Hońko S., Kowalczuk J. (2014). Rachunek dyskontowy jako instrument prospektywnej wyceny w rachunkowości według MSR/MSSF. Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego. „Finanse, Rynki Finansowe, Ubezpie-czenia” nr 69.
- Kabalski P. (2015). Uwagi wstępne. W: Międzynarodowe Standardy Sprawozdawczości Finansowej a ustawa o rachunkowości, M. Frendzel, R. Ignatowski, P. Kabalski, N. Krzyżanowska, Rachunkowość, Warszawa.
- Komunikat Ministra Finansów z dnia 24 stycznia 2018 roku w sprawie ogłoszenia uchwały Komitetu Standar-dów Rachunkowości w sprawie przyjęcia Stanowiska Komitetu Standardów Rachunkowości w sprawie zasady rzetelnego i jasnego obrazu w realizacji przepisów art. 4 ust. 1 oraz ust. 1a i 1b ustawy o rachunkowości.
- Maćkowiak E. (2015): Rachunkowość kreatywna a rachunkowość agresywna – próba poprawy wyniku finanso-wego jednostki gospodarczej. „Finanse, Rynki finansowe, Ubezpieczenia”, nr 74.
- Maruszewska E.W. (2014). Etyka we współczesnej rachunkowości a wiarygodność informacji w niej tworzonej. Katowice: Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach.
- Mączyńska E. (2007). Białe plamy i pułapki dzisiejszej rachunkowości, „Rachunkowość” 2007, nr 9.
- Moczydłowska W. (2002). Kreatywna tak, agresywna nie. „Gazeta Prawna” nr 229.
- Moldovan R.L., Achim S.A., Bota-Avram C. (2010). Fighting the enemy of fair view principle – getting to know creative accounting, Scientific Annals of the „Alexandru Ioan Cuza”, Economic Sciences Section, University of Iasi 2010.
- Mulford C.W., Comiskey E.E. (2005). The Financial Numbers Game. John Wiley & Sons.
- Parker R. (1995). Financial Reporting in the United Kingdom and Australia. Prentice Hall, Londyn.
- Piaszczyk A. (2011). System kontroli przedsiębiorstwa w gospodarce pokryzysowej na przykładzie jednostek zainteresowania publicznego. Warszawa: C.H. Beck.
- Schipper K. (1989). Commentary on creative accounting, Accounting Horizons.
- Słownik Języka Polskiego (1981). Warszawa: PWN.
- Surdykowska S. (2006). Przesłanki wykorzystywania negatywnych praktyk księgowych przez menedżerów. W: S. Surdykowski, Oszustwa księgowe – teoria i praktyka, Warszawa: Difin.
- Ustawa z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości. Dz. U. z 2018. tekst jednolity. poz. 398.
- Wąsowski W. (2010). Kreatywna rachunkowość. Fałszowanie sprawozdań finansowych. Warszawa: Difin.
- Weber J. Cebrowska T. Kufel M. (1993). Wprowadzenie do rachunkowości spółek. Bilansowanie majątku i kapitałów. Bielsko-Biała.

