Opuscula Sociologica
Wcześniej: Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego. Studia Sociologica
Pamięć Kresowian i o Kresach w kontekście przemian pamięci na Ziemiach Zachodnich i Północnych Polski
DOI: 10.18276/os.2017.2-02
Cytuj
Pełny tekst jest dostępny
| ISSN: | 2299-9000 |
| eISSN: | 2353-2882 |
| Autorzy: |
Małgorzata
Łukianow-Tukalo
Polska Akademia Nauk Marcin Maciejewski Uniwersytet Zielonogórski |
| Słowa kluczowe: | Żary Kwidzyn Kresy Wschodnie Ziemie Zachodnie i Północne pole pamięci społecznej |
| Data wydania numeru / monografii: | 2017 |
| Liczba stron: | 11 (23-33) |
| OAI-PMH: | Metadane |
Abstrakt
W artykule przeanalizowano problematykę pamięci o Kresach Wschodnich na przykładzie mieszkańców dwóch miast znajdujących się w dwóch regionach: Kwidzyna (położonego w regionie Powiśla) oraz Żar (położonych w regionie Dolnych Łużyc). Szczególnym wymiarem kształtowania tej pamięci jest nie tylko fakt, że oba miasta położone są w regionach będących częścią Ziem Zachodnich i Północnych. Tekst koncentruje się na dynamice przemian pamięci związanych z kresową narracją pamięci – zarówno tej związanej ze świadkami historii, jak i kresowej postpamięci. Żary i Kwidzyn po drugiej wojnie światowej rozwijały się inaczej. Różnice, które dla autorów są szczególnie istotne, to odmienna struktura migracji oraz rozwój i instytucjonalizacja organizacji kresowych. Można zauważyć pewne wspólne cechy rozwoju organizacji kresowych oraz ostrożnie wskazać wspólny mianownik ich działalności.
Podgląd PDF
Bibliografia (26)
- Bourdieu, P. (2005). Dystynkcja. Społeczna krytyka władzy sądzenia. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe Scholar.
- Cappelletto, F. (2003). Long-term memory of extreme events: from autobiography to history. Journal of the Royal Anthropological Institute, 9, 241–260.
- Ciechorska-Kulesza, K. (2013). Regiony zadane, wyobrażone, nienazwane, nieuchwytne. Plastyczność przestrzeni na przykładzie Żuław Wiślanych, Mierzei Wiślanej, Powiśla i okolic. Nasze Pomorze, 15, 93–107.
- Czarnuch, Z. (2001). Śląsk Lubuski jako początek intelektualnej przygody. Museion. Informator Muzeum Ziemi Lubuskiej w Zielonej Górze, 10, 3–4.
- Halicka, B. (2015). Polski Dziki Zachód. Przymusowe migracje i kulturowe oswajanie Nadodrza 1945–1948. Kraków: Universitas.
- Hirsch, M. (2014). Generation of Postmemory: Writing and Visual Culture After the Holocaust. New York: Columbia University Press.
- Kosiński, A. (2015). W Kwidzynie powstało stowarzyszenie Kresowiaków. Pobrano z: http://www.kwidzyn.naszemiasto.pl (16.12.2016).
- Kosiński, L. (1960). Pochodzenie terytorialne ludności Ziem Zachodnich. Dokumentacja geografczna. Warszawa: Wydawnictwo Polskiej Akademii Nauk.
- KTTK (2015). 11 listopada Święto Niepodległości. Kresowe Towarzystwo Turystyczno-Krajoznawcze im. Orląt Lwowskich w Żarach, 9 listopada. Pobrano z: http://www.kttk.pl/index.php/archiwum/70-11-listopada-swieto-niepodleglosci (20.12.2016).
- Maciejewski, M. (2016). Dziedzictwo historyczne i kulturowe Żar w perspektywie powojennego siedemdziesięciolecia. W: A. Barska, K. Biskupska, I. Sobieraj (red.), Przestrzenie pamięci. Świat wartości w przekazie kulturowym (s. 191–202). Opole: Wydawnictwo Uniwersytetu Opolskiego.
- Margalit, A. (2004). The Ethics of Memory. Cambridge–London: Harvard University Press.
- Mazur, Z. (2003). Muzea a tożsamość lokalna na Środkowym Nadodrzu. Siedlisko, 1, 25–28.
- MON (2014). Decyzja nr 398/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 2 października 2014 r. w sprawie nadania nazwy wyróżniającej „Kresowy” 105. Szpitalowi Wojskowemu z Przychodnią Samodzielnemu Publicznemu Zakładowi Opieki Zdrowotnej w Żarach.
- Myśl Polska (2015). Odebrać polskie odznaczenie Piotrowi Tymie. Pobrano z: http://www.mysl-polska.pl/590 (18.12.2016).
- Nowosielska-Sobel, J. (2011). „Oswajanie krajobrazu” na Dolnym Śląsku w drugiej połowie lat 40. XX wieku. W: W. Kucharski, G. Strauchold (red.), Ziemie Zachodnie – historia i perspektywy (s. 47–61). Wrocław: Ośrodek „Pamięć i Przyszłość”.
- Orla-Bukowska, A.M. (2006). New Threads On an Old Loom: National Memory and Social Identity in Postwar and Post-Communist Poland. W: C. Fogu, W. Kansteiner, R. Lebow (red.), The Politics of Memory in Postwar Europe (s. 177–209). London: Duke University Press.33
- Osękowski, C. (1993). Ofcjalne i faktyczne cele osadnictwa wojskowego na pograniczu polsko-niemieckim po drugiej wojnie światowej. Słupskie Studia Historyczne, 3, 53–66.
- Osękowski, C. (1994). Społeczenstwo Polski zachodniej i północnej w latach 1945–1956. Procesy integracji i dezintegracji. Zielona Góra: Wydawnictwo Wyższej Szkoły Pedagogicznej.
- Osękowski, C. (2006). Ziemie Odzyskane w latach 1945–2005. Społeczenstwo, władza, gospodarka. Zielona Góra: Ofcyna Wydawnicza Uniwersytetu Zielonogórskiego.
- Sakson, A. (1996). Pomorze – trudna Ojczyzna? Kształtowanie się nowej tożsamości, 1945–1995. Poznań: Wydawnictwo Instytutu Zachodniego.
- Sawisz, A. (1990). Transmisja pamięci przeszłości. W: A. Sawisz, B. Szacka, Czas przeszły i pamięć społeczna (s. 121–137). Warszawa: Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego.
- Smolarkiewicz, E. (2014). Tożsamość terytorialna mieszkańców Ziemi Lubuskiej. W: T. Nodzyński, M. Tureczek, J. Zięba (red.), Ziemia Lubuska. Rozważania o historii i tożsamości regionu (s. 151–167). Zielona Góra: Polskie Towarzystwo Historyczne, Oddział w Zielonej Górze.
- Szacka, B. (2000). Pamięć zbiorowa i wojna. Przegląd Socjologiczny, 2 (49), 11–28.
- Szafałowicz, A. (b.d.). Witaj nam Polsko! Wspomnienia Anny Szafałowicz z domu Jatkowskiej. Sybiracy. Pobrano z: http://www.sybiracy2010.sybiracy.pl/wspomnienia/00004.html(16.12.2016).
- Toczewski, A. (2001). Tożsamość Śląska Lubuskiego. Museion. Informator Muzeum Ziemi Lubuskiej w Zielonej Górze, 8, 1–2.
- Traba, R. (2003). Kraina Tysiąca Granic. Szkic o historii pamięci. Olsztyn: Wspólnota Kulturowa Borussia.

