Koncepcja budowy elektrowni okręgowej w Łodzi w pierwszej połowie XX wieku. Pomysły, uwarunkowania, próby realizacji

W artykule opisano plany powstania dużej elektrowni okręgowej w Łodzi. Duża, nowoczesna stacja elektryczna miałaby zaopatrywać w energię elektryczną cały region i stać się elementem ogólnokrajowej sieci. Co ważne, takie plany powstały jeszcze przed pierwszą wojną światową, gdy Łódź należała do imperium rosyjskiego. Opracowano je w biurach Towarzystwa Elektrycznego Oświetlenia 1886 roku, potentata energetycznego na rynku rosyjskim, a związanego z koncernem Siemens i Halske, Deutsche Bankiem oraz szwajcarskimi holdingami. Pomysł chciano zrealizować po odzyskaniu niepodległości, jednak zarzucono go ze względu na chęć władz miejskich Łodzi na przejęcie majątku istniejącej elektrowni na mocy umowy koncesyjnej z wymienioną firmą. Elektrownia nie powstała również w późniejszym okresie ze względu na rosnący etatyzm II Rzeczpospolitej oraz utrącenie projektu elektryfikacji opracowanego przez amerykańską firmę Harriman et co. Tekst oparty jest na dokumentach archiwalnych z uwzględnieniem literatury przedmiotu.