
Przegląd Zachodniopomorski
Wizja (wyobrażenie) powojennego państwa w myśli politycznej konspiracyjnej organizacji „Unia”
DOI: 10.18276/pz.2018.3-08
Cytuj
Pełny tekst jest dostępny
| ISSN: | 0552-4245 |
| eISSN: | 2353-3021 |
| Autorzy: | Tomasz Sikorski |
| Słowa kluczowe: | myśl polityczna polskie państwo podziemne organizacja konspiracyjna „Unia” ład społeczno-ustrojowy |
| Data publikacji całości: | 2018 |
| Liczba stron: | 35 (155-189) |
| OAI-PMH: | Metadane |
| Cited-by (Crossref) ?: | Włącz JavaScript, aby pobrać dane cytowań. |
Abstrakt
W artykule przedstawiono spekulatywne poglądy, wizje i koncepcje konspiracyjnej organizacji „Unia” na powojenny ład państwowy. Analizą objęto: ustrój polityczny, społeczny, ekonomiczno-gospodarczy, geopolitykę i kształt granic oraz kulturę. Ponadto uwzględniono kwestię mniejszości narodowych i przewidywane scenariusze zmian (ewolucji) w stosunkach międzynarodowych. Wykorzystano materiały źródłowe (archiwalia, dokumenty publikowane, prasę, wspomnienia i pamiętniki i publicystykę) oraz opracowania (prace zwarte i artykuły naukowe).
Podgląd PDF
Bibliografia (86)
- Archiwum Instytutu Pamięci Narodowej w Warszawie
- AIPN BU, sygn. 01236/332.
- AIPN BU, sygn. 01224/752.
- AIPN BU, sygn. 1564/ 1–9.
- AIPN BU, sygn. 1607/70.
- Dokumenty publikowane
- Instytut Zachodni w dokumentach, wybór i oprac. A. Choniawko, Z. Mazur, Poznań 2006.
- Jaworski W.L., Projekt konstytucji, Kraków 1928.
- Zasady ustroju politycznego państwa polskiego po wojnie, opracowane przez Unię (marzec 1943 r.), w: Wizje Polski. Programy polityczne lat wojny i okupacji 1939-1944, wstęp, wybór i oprac. K. Przybysz, Warszawa 1992.
- Publicystyka
- Jaworski W.L., Myśli o ustroju państwowym, Kraków 1928.
- Nacjonalista legionowy. Wybór publicystyki Jana Hoppego do 1939 roku, wstęp i oprac. A. Meller, P. Tomaszewski, T. Sikorski, Biała Podlaska 2014.
- Organizacja „Unionizmu” jako ruchu ideowego [b.m.w.; b.d.w.].
- Sikorski T., Kulesza M., Niezłomni w epoce fałszywych proroków. Środowisko „Tygodnika Warszawskiego” 1945–1948, Warszawa 2013.
- Skiba A. (K. Studentowicz), Zagadnienia społeczno-gospodarcze, Warszawa 1942.
- Studentowicz K., Uspołecznienie własności prywatnej [b.m.w.; b.d.w.].
- Studentowicz K., Ustrój pracy i współwłasności, Warszawa 1943.
- Światopoglądowe podstawy unionizmu [b.m.w.; b.d.w].
- Unionizm. Podstawowe zasady doktryny, [b.m.w.; b.d.w.].
- Zadania sztuki społeczno-narodowe [b.m.w.; b.d.w.].
- Założenia ideowe i dyspozycja moralna ruchu unionistycznego, Warszawa [b.d.w.].
- Wspomnienia, pamiętniki
- Chrzanowski W., Kozanecki A., W 40. rocznicę likwidacji „Tygodnika Warszawskiego”, „Ład” 1988, nr 38.
- Hoppe J., Wspomnienia, przyczynki, refleksje, Londyn 1972.
- Klimont A., Wspomnienie o Zofii Kossak i FOP-ie, „Więź” 1986, nr 4.
- Łukawski Z., Pozycje bez okopów, Warszawa 1969.
- Nietyksza B., Nadzieje, złudzenia, rzeczywistość. Wspomnienia z lat 1912–1945, Warszawa 1985.
- Popiel K., Na mogiłach przyjaciół, Londyn 1966.
- Popiel K., Od Brześcia do Polonii, Londyn 1967.
- Opracowania
- Andrusiewicz A., Stronnictwo Pracy 1937–1950. Zbiór studiów nad dziejami najnowszymi chadecji w Polsce, Warszawa 1988.
- Aparat represji wobec inteligencji w latach 1945–1956, red. R. Habielski, D. Rafalska, Warszawa 2010.
- Bardach J., Grupa „Jutro Pracy” a idea konsolidacji narodowej w latach 1935–1939, „Acta Universitatis Vratislaviensis. Historia” 1981, t. 36.
- Bartyzel J., Jerzy Braun – człowiek i dzieło, „Tygodnik Powszechny” 1985, nr 42.
- Bartyzel J., Między katastrofizmem a mesjanizmem. Wstęp do historiozofii Jerzego Brauna, „Pro Fide, Rege et Lege” 1992, nr 3–4.
- Biełaszko M., „Tygodnik Warszawski” i jego środowisko, „Biuletyn IPN” 2007, nr 4.
- Bujak W., Historia Stronnictwa Pracy 1937–1946–1950, Warszawa 1950.
- Ciechomski W., Tygodnik Warszawski 1945–1948, „Ład” 1983, nr 25.
- Demokracja, liberalizm społeczeństwo obywatelskie. Doktryny i myśl polityczna, red. W. Kauty, Katowice 2004.
- Faryś J., Piłsudski i piłsudczycy. Z dziejów koncepcji polityczno-ustrojowej (1918–1939), Szczecin 1991.
- Giedrojć M., Wizja Polski w myśli politycznej PPS-WRN, SL, SN i SP w latach 1939–1945, Szczecin 2003.
- Hańderek M., Unia i Stronnictwo Pracy w walce, Warszawa 2015.
- Janus P., W nurcie polskiego etatyzmu. Stefan Starzyński i Pierwsza Brygada Gospodarcza 1926–1932, Kraków 2009.
- Kaczocha W., Filozofia cywilizacji i kultury: teorie filozoficzne rozwijane w Polsce w pierwszej połowie XX wieku, Poznań 1998.
- Koneczny W., Unionizm jako polska doktryna katolickiej nauki społecznej, „Lithuania” 1995, nr 4.
- Kristanova E., „Tygodnik Warszawski” (1945–1948) na tle polskiej prasy katolickiej pierwszych lat po II wojnie światowej, „Łódzkie Studia Teologiczne” 2008, t. 17.
- Kucharczyk G., Chrześcijańsko-narodowi. Szkice z historii idei, Dębogóra 2009.
- Kulesza M., Myśl polityczna Kazimierza Studentowicza, Szczecin 2010 [maszynopis niepublikowanej pracy magisterskiej, napisanej pod kierunkiem prof. Adama Wątora w zbiorach prywatnych autora].
- Kultura chrześcijańska w zjednoczonej Europie, red. T. Sikorski, A. Dymer, Szczecin 2007.
- Kunert A.K., Ilustrowany przewodnik po Polsce Podziemnej 1939–1945, Warszawa 1996.
- Lechicki C., Polska prasa katolicka 1945–1948, „Kwartalnik Historii Prasy Polskiej” 1983, nr 22.
- Łęcki W., Geneza i ewolucja myśli społecznej Stronnictwa Pracy 1937–1993, Toruń 2009.
- Łętocha R., Oportet vos nasci denuo. Myśl społeczno-polityczna Jerzego Brauna, Kraków 2006.
- Łętocha R., Unionizm. Zarys koncepcji ideowych katolickiej konspiracji lat okupacji, „Almanach Historyczny” 2004, t. 4.
- Majchrowski J., Geneza politycznych ugrupowań katolickich. Stronnictwo Pracy, grupa „Dziś i Jutro”, Paryż 1984.
- Majchrowski J., Silni – zwarci – gotowi. Myśl polityczna Obozu Zjednoczenia Narodowego, Warszawa 1985.
- Majchrowski J., Stronnictwo Pracy. Działalność polityczna i koncepcje programowe 1937–1945, Kraków 1979.
- Majchrowski J.M., Grupa „Jutra Pracy” wobec Obozu Zjednoczenia Narodowego, „Studia Historyczne” 1977, z. 2.
- Micewski A., W cieniu marszałka Piłsudskiego. Szkice z dziejów myśli politycznej II Rzeczypospolitej, Warszawa 1969.
- Niewygodne dla władzy. Ograniczanie wolności słowa na ziemiach polskich w XIX i XX wieku. Zbiór studiów, red. D. Degen, J. Gzella, Toruń 2010.
- Nad Odrą i Bałtykiem. Polska myśl zachodnia do 1939 roku. Twórcy – koncepcje – realizacja, red. M. Semczyszyn, T. Sikorski, A. Wątor, Szczecin 2013.
- Nietyksza B., „Warszawianka”, „Warszawa Lat Wojny i Okupacji 1939–1945” 1971, z. 2.
- Piłsudczycy bez Piłsudskiego. Dylematy piłsudczyków po 1935 r., red. M. Wołos, Toruń 2009.
- Ponczek E., Kultura w poglądach społeczno-politycznych „Unii” (1940–1944), „Kultura – Oświata – Nauka”, 1987, nr 1–2.
- Przeciszewski T., Kazimierz Studentowicz – wybitny przywódca, więzień polityczny i teoretyk ruchu chrześcijańsko-społecznego w Polsce (1903–1992), „Roczniki Nauk Społecznych KUL” 1994/1995, t. 22–23, z. 1.
- Przeciszewski T., Radykalny chrześcijański demokrata. Kazimierz Studentowicz (1903–1992), „Chrześcijanin w Świecie” 1993, nr 4.
- Religia jako źródło inspiracji w polskiej myśli politycznej XIX i XX wieku, red. T. Sikorski, A. Wątor, Szczecin 2007.
- Sikorski K., Tygodnik Warszawski, „Przegląd Katolicki” 1986, nr 2.
- Sikorski T., W kręgu państwa i władzy. Koncepcje ustroju politycznego polskich konserwatystów (1926–1939), Toruń 2007.
- Stopikowski R., Polemiki światopoglądowe na łamach „Tygodnika Warszawskiego”, „Dzieje Najnowsze” 1995, r. 26.
- Stopikowski R., Problematyka gospodarczo-społeczna na łamach „Tygodnika Warszawskiego”, „Życie i Myśl” 1998, nr 4.
- Szlachta B., Konserwatyści polscy wobec ustroju politycznego do 1939 roku, Kraków 2000.
- Szyszkowska M., Jerzy Braun, „Ruch Filozoficzny” 1977, nr 1–2.
- Warszawa miasto w opresji, red. K. Krajewski, M. Pietrzak-Merta, Warszawa 2010.
- Wawryniewicz R., Przyczynki do badań nad obliczem politycznym „Tygodnika Powszechnego” i „Tygodnika Warszawskiego” w latach 1945–1948, „Acta Universitatis
- Wratislaviensis. Historia” 1991, nr 88.
- Wiszniewski J., Koncepcje ekonomiczno-społeczne „Tygodnika Warszawskiego” 1945–1948, „Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Jagiellońskiego. Prace z Nauk Politycznych” 1986, z. 29.
- Wiszniewski J., Problematyka społeczno-polityczna „Tygodnika Warszawskiego” 1945–1948, „Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Jagiellońskiego. Prace z Nauk Politycznych” 1985, z. 25.
- Wiszniewski J., Z historii prasy katolickiej w Polsce. „Tygodnik Warszawski” 1945–1948, Kraków 1998.
- Wiśniewska-Rutkowska L., Mesjanizm Jerzego Brauna. Myślenie w perspektywie Józefa Marii Hoene-Wrońskiego, Kielce 2004.
- Wiśniewska-Rutkowska L., Mesjanizm W. Lutosławskiego a mesjanizm wrońskistyczny J. Brauna, w: Filozofia i mistyka Wincentego Lutosławskiego, red. R. Zaborowski, Warszawa 2000.
- Wybory i referenda w PRL w latach 1946–1989, red. S. Ligarski, M. Siedziako, Szczecin 2013.
- Z dziejów Polski i emigracji (1939–1989), red. M. Szczerbiński, T. Wolsza, Gorzów Wlkp. 2003.
- Zabłocki J., Dramat „Tygodnika Warszawskiego”, „Tygodnik Solidarność” 1999, nr 15.
- Zackiewicz G., Syndykalizm w polskiej refleksji i rzeczywistości politycznej I połowy XX wieku, Kraków 2013.
- Żerosławski C., Katolicka myśl o ojczyźnie. Ideowopolityczne koncepcje klerykalnego podziemia 1939–1944, Warszawa 1987.




