Nowy paradygmat zarządzania społecznymi zasobami mieszkaniowymi

W każdym państwie funkcjonują zasoby mieszkań budowanych i utrzymywanych z zamiarem zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych gospodarstw domowych niezdolnychdo samodzielnego nabycia mieszkań na wolnym rynku. W odróżnieniu od przedsiębiorstw mieszkaniowych działających w sektorze komercyjnym statutowym obowiązkiem organizacji mieszkaniowych funkcjonujących na rynku mieszkalnictwa społecznego jest między innymi pełnienie misji społecznej i realizacja zadań wynikających z lokalnej polityki mieszkaniowej. Choć koncepcja społecznego budownictwa mieszkaniowego w Unii Europejskiej zbudowana jest na wspólnej idei, sposoby i narzędzia jej realizacji różnią się w zależności odobranej przez dane państwo polityki mieszkaniowej, dostępności środków przeznaczonych na ten cel, jak i stanu oraz rozmiaru zasobów mieszkaniowych. Nie sposób jednak nie zauważyć pewnych wspólnych dla całej Unii tendencji, to jest do zmniejszania interwencjonizmu rządowego w sferę mieszkalnictwa, a także do ograniczania wydatków publicznych na ten segment. Konsekwencją jest postępująca decentralizacja polityki mieszkaniowej oraz prywatyzacja zadań związanych z mieszkalnictwem. Przeobrażenia gospodarcze, społeczne i polityczne wymusiły na organizacjach mieszkaniowych działających w segmencie mieszkalnictwa społecznego przesunięcie swojej pozycji na rynku nieruchomości w kierunku sektora prywatnego. Przesunięcie to jest szczególnie widoczne w zakresie zarządzania społecznymi mieszkaniami czynszowymi. W artykule omówiono przesłanki tworzenia się nowego paradygmatu zarządzania zasobami budownictwa społecznego w krajach Unii Europejskiej, kierunki zmian, jak i prawdopodobne konsekwencje w przyszłości. Posłużono się przykładem Szwecji jako pioniera we wdrażaniu nowego paradygmatu, a także kraju, w którym omówione zmiany przebiegają w sposób najbardziej wyrazisty.