Studia Językoznawcze

synchroniczne i diachroniczne aspekty badań polszczyzny

ISSN: 1730-4180    eISSN: 2353-3161    OAI    DOI: 10.18276/sj.2024.23-07
CC BY-SA   Open Access   ERIH PLUS

Liste der Ausgaben / t. 23, 2024
Między sztucznością a wulgarnością. O szkodliwych skutkach tabuizacji słownictwa intymnego wskazanych w badaniach ankietowych

Autoren: Patrycja Klimasara ORCID
Uniwersytet Jagielloński
Schlüsselbegriffe: tabu wulgarność seksualizmy
Veröffentlichungsdatum der gesamten Ausgabe:2024
Seitenanzahl:18 (95-112)
Cited-by (Crossref) ?:

Abstract

Artykuł porusza zagadnienie tabu, jakim obłożona jest w polskiej kulturze sfera wyobrażeń (nie tylko językowych), związanych z ludzką seksualnością. Jego głównym celem jest zwrócenie uwagi na negatywne skutki tabuizacji pewnych sfer życia ludzkiego i nazywającego je słownictwa. W pierwszej części przedstawiono współczesne poglądy na zjawisko tabu seksualnego, z wykorzystaniem dostępnych publikacji naukowych. Część druga obrazuje zagrożenia oraz niedogodności komunikacyjne wiążące się z tabuizacją życia intymnego. Zaprezentowano stanowiska osób, które na co dzień w swoich zawodach rozmawiają z Polkami oraz Polakami na tematy związane z seksem, zdrowiem, a także porodem. W anonimowej ankiecie wzięło udział 142 specjalistów – lekarzy i wykładowców, położnych, pielęgniarek oraz ratowników medycznych. Zdecydowana większość ankietowanych podkreśla, że w rozmowach z osobami niewykwalifikowanymi medycznie pojawia się spora bariera komunikacyjna, której powodem jest wspomniane tabu językowe. Autorka jest zdania, że konieczne jest podjęcie w tej sprawie szerszej dyskusji i precyzuje obszar zagadnień wymagających rewizji dotychczasowych ustaleń.
herunterladen

Artikeldatei

Bibliographie

1.Bralczyk Jerzy, Kirwil Lucyna, Oponowicz Karolina. Pokochawszy. O miłości w języku. Warszawa, 2018.
2.Chudzik Anna. Tabu ciała i czynności fizjologicznych a humor (na przykładzie polskiego stand-upu). Tabu w języku, literaturze i kulturze. red. A. Car, I. Piechnik, Kraków, 2021, 61-82.
3.Dąbrowska Anna. Eufemizmy współczesnego języka polskiego. Wrocław, 1994.
4.Dąbrowska Anna. Słownik eufemizmów polskich, czyli w rzeczy mocno, w sposobie łagodnie. Warszawa, 2022.
5.Dąbrowska Anna. Zmiany obszarów podlegających tabu we współczesnej kulturze. „Języka a Kultura”. t. 20. Wrocław, 2008, 173-196.
6.Dyszak Andrzej. O zapisanym słownictwie mniejszości seksualnych. „Etnolingwistyka. Problemy Języka i Kultury” 27, 2015, 201–220.
7.Filipek Kinga, Marcyniak Marek E.. Słownictwo seksualne młodego pokolenia Polaków w pierwszej dekadzie XXI stulecia, [w:] „Seksuologia Polska” 2008, 6, 2, s. 77–82.
8.Kowalska Janka. Zeznania przed płciownikiem: gorąco mi dołem. „Medicus. Miesięcznik Lubelskiej Izby Lekarskiej”, https://medicus.lublin.pl/article/zeznania-przed-plciownikiem-goraco-mi-dolem/, dostęp: 21.10.2023.
9.Krótki Zuzanna. Eufemistyczne nazwy stosunku seksualnego w historii języka polskiego, [w:] Bogactwo polszczyzny w świetle jej historii, red. J. Przyklenk, t. 5, Katowice, 2014, 140-153.
10.Kurkiewicz Stanisław. Z docieków nad życiem płciowem, Kraków, 1905.
11.Nowak Tomasz Łukasz. Gdzie jest gej? O (nazwach) przestrzeni w pierwszych polskich pismach gejowskich. „Dziennikarstwo i Media” 7, 2016, 173–185.
12.Nowak Tomasz Łukasz. O kulturowych relacjach między wybranymi nazwami geja. „Etnolingwistyka. Problemy Języka i Kultury” 29, 2017, 245–255.
13.Nowak Tomasz Łukasz. Język ukrycia. Zapisany socjolekt gejów. Kraków, 2020.
14.Piechnik-Dębiec Anna. Gwarowe ekspresywizmy osobowe odnoszące się do sfery seksualności, [w:] „Conversatoria Linguistica”, IV, Kraków, 2010, 45-53.
15.Przybylska Renata. Współczesne polskie słownictwo erotyczne. „Język – Teoria – Dydaktyka. Materiały VIII Konferencji Młodych Językoznawców – Dydaktyków”, Karpacz, 1987, 97-110.
16.Rogodzińska Katarzyna, Obrębska Monika. Współczesne tabu językowe, czyli o czym nie mówią Polacy. „Człowiek i Społeczeństwo” vol. XLV, Poznań, 2018, 127-149.
17.Skowronek Bogusław. Językowe konceptualizacje czynności autoerotycznych. Rekonesans lingwistyczno-kulturowy. „Annales Universitatis Paedagogicae Cracoviensis | Studia De Cultura”, 4, Kraków, 2012, 148–157.
18.Widłak Stanisław. Tabu i eufemizm w językach nowożytnych. „Biuletyn Polskiego Towarzystwa Językoznawczego”, 22, Warszawa, 1963, 89–102.
19.Wisłocka Michalina. Sztuka kochania. Warszawa, 2016.
20.Zubiel-Kasprowicz Magdalena. Fenomen przekraczania tabu seksualności w kontekście norm społecznych, [w:] „HETEROGLOSSIA. Studia kulturoznawczo-filologiczne”, 9, Bydgoszcz, 2019, 213-222.
21.Lewinson Jacek. Angielsko-polski słownik seksualizmów. Wrocław, 2024.
22.Lew-Starowicz Zbigniew. Słownik seksuologiczny. Warszawa, 1986.
23.Lew-Starowicz Zbigniew. Miłość i seks. Słownik encyklopedyczny. Wrocław, 1999.
24.Lewinson Jacek. Słownik seksualizmów polskich. Warszawa, 1999.
25.Kurkiewicz Stanisław. Słownik płciowy : zbiór wyrażeń o płciowych właściwościach, przypadłościach i t. p. : do użytku przy zeznawaniu przed lekarzem płciownikiem. Kraków, 1913.