Studia Językoznawcze
synchroniczne i diachroniczne aspekty badań polszczyzny
Vorher: Studia Językoznawcze : synchroniczne i diachroniczne aspekty badań polszczyzny
Obraz Neapolu w wybranych opowiadaniach Gustawa Herlinga-Grudzińskiego
DOI: 10.18276/sj.2018.17-08
Zitieren
Der Volltext ist verfügbar
| ISSN: | 1730-4180 |
| eISSN: | 2353-3161 |
| Autoren: |
Marzena
Guz
Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie, Wydział Humanistyczny, Olsztyn |
| Schlüsselbegriffe: | słownictwo klasyfikacja semantyczna Gustaw Herling-Grudziński |
| Erscheinungsdatum der Ausgabe / Monografie: | 2018 |
| Seitenanzahl: | 15 (133-147) |
| OAI-PMH: | Metadaten |
 
| |
Abstract
Artykuł poświęcony jest słownictwu opisującemu miasto Neapol. Materiał badawczy pochodzi
z dwóch opowiadań włoskich Gustawa Herlinga-Grudzińskiego pt. Cud oraz Dżuma w Neapolu.
Moje badanie polega w pierwszej części na przyporządkowaniu materiału obrazującego Neapol
określonym kręgom tematycznym, takim jak: ludzie; miejsca; infrastruktura; kultura i życie
społeczne; realia życia/atmosfera w mieście. W drugiej części przedstawiono formalną charakterystykę
wyekscerpowanego materiału. Jeśli chodzi o podział semantyczny zgromadzonego
słownictwa, to najobfitsza w opowiadaniach jest leksyka odnosząca się do ludzi. Przestrzeń
Neapolu została przedstawiona przez Herlinga-Grudzińskiego wybiórczo i fragmentarycznie.
W zebranym materiale znalazły się głównie rzeczowniki, czasem dookreślane przymiotnikami
lub innymi formami przydawek. Wśród tropów stylistycznych występują liczne peryfrazy. Niemało
jest też nazw własnych oraz słownictwa obcego.
PDF-Vorschau
Bibliographie (40)
- Źródła
- Herling-Grudziński, Gustaw. „Dżuma w Neapolu”. W: tenże, Cud. Dżuma w Neapolu. Lekcja literatury z Włodzimierzem Boleckim. Kraków: Wydawnictwo Literackie, 1998, 25–58.
- Herling-Grudziński, Gustaw. „Cud”. W: tenże, Dwa opowiadania. Wieża. Cud. Lublin: Fis, 1991, 39–50.
- Opracowania
- Białoskórska, Mirosława. „Stefana Żeromskiego słownictwo osobiście wyróżnione”. W: Praktyka językowo-stylistyczna w tekstach artystycznych doby nowopolskiej, red. Jerzy Brzeziński. Zielona Góra: Wydawnictwo WSP, 1997, 9–17.
- Bolecki, Włodzimierz. „Nota biograficzna Gustawa Herlinga-Grudzińskiego”. W: Gustaw Herling-Grudziński, Cud. Dżuma w Neapolu. Lekcja literatury z Włodzimierzem Boleckim. Kraków: Wydawnictwo Literackie, 1998, 129–132.
- Brzezina, Maria. „Obraz Petersburga pióra Konstantego Srokowskiego”. W: Praktyka językowo-stylistyczna w tekstach artystycznych doby nowopolskiej, red. Jerzy Brzeziński. Zielona Góra: Wydawnictwo WSP, 1997, 29–39.
- Brzeziński, Jerzy. „Język i styl Pani Podczaszyny Michała Dymitra Krajewskiego”. W: Historyczna stylistyka polszczyzny artystycznej. Teoria, praktyka, konteksty, red. Jerzy Brzeziński, Krzysztof Maćkowiak, Cezary Piątkowski. Wrocław–Warszawa–Kraków: Zakład Narodowy im. Ossolińskich – Wydawnictwo, 2003, 101–139.
- Brzeziński, Jerzy, Cezary Piątkowski. „Wschodniosłowiańskie elementy językowo-stylistyczne w poezji okresu romantyzmu”. W: Praktyka językowo-stylistyczna w tekstach artystycznych doby nowopolskiej, red. Jerzy Brzeziński. Zielona Góra: Wydawnictwo WSP, 1997, 41–46.
- Burkot, Stanisław. „Kraszewski w Krakowie”. W: Literatura – Kulturoznawstwo – Uniwersytet. Księga ofiarowana Franciszkowi Ziejce w 65 rocznicę urodzin, red. Bogusław Doparta, Jacek Popiel, Marian Stala. Kraków: Universitas, 2005, 99–114.
- Buttler, Danuta. „Nad słownictwem powieści J.I. Kraszewskiego Starosta warszawski”. Poradnik Językowy, 2 (1988): 90–95.
- Całbecki, Marcin. Miasta Józefa Czechowicza. Topografia wyobraźni. Lublin: Wydawnictwo UMCS, 2004.
- Domaciuk, Izabela. Nazwy własne w prozie Stanisława Lema. Lublin: Wydawnictwo UMCS, 2003.
- Dużyk, Józef. Wędrówki włoskie. Warszawa: Ludowa Spółdzielnia Wydawnicza, 1985.
- Guz, Marzena. „Wie viel Venedig in der Novelle Der Tod in Venedig von Thomas Mann? Zum Bild einer ungewöhnlichen Stadt in lexikologischer Sicht”. Studien zur Germanistik, 1 (2011), 4, 93–104.
- Jedlińska, Anna, Alina Kruszewska, red. Podstawowy słownik włosko-polski, polsko-włoski. Warszawa: Wiedza Powszechna, 2010.
- Kann, Hans-Joachim, Manfred Koltes. „Englisches Sprachgut im Fernsehen”. W: Fremdwort-Diskussion, red. Peter Braun. München: Fink, 1979, 337–338.
- Karwatowska, Małgorzata. Prawda i kłamstwo w języku młodzieży licealnej lat dziewięćdziesiatych. Lublin: Wydawnictwo UMCS, 2001.
- Kopaliński, Władysław. Słownik wyrazów obcych i zwrotów obcojęzycznych. Warszawa: Wiedza Powszechna, 1978.
- Krahl, Siegfried, Josef Kurz. Kleines Wörterbuch der Stilkunde. Leipzig: VEB Bibliographisches Institut Leipzig, 1984.
- Kupiszewski, Władysław. „Funkcje stylistyczne zapożyczeń obcych w Syzyfowych pracach Stefana Żeromskiego”. Poradnik Językowy 8 (1988): 598–601.
- Łąkowski, Rafał, red. E ncyklopedia p opularna P WN. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1982.
- Łuc, Izabela. Nazwy własne w literaturze dziecięco-młodzieżowej Małgorzaty Musierowicz. Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, 2007.
- Malik, Jakub A. „Miasto dojrzałych wiśni. Widoki Lublina w prozie Józefa Ignacego Kraszewskiego. Próba interpretacji geopoetycznej”. W: Obrazy kultury polskiej w twórczości Józefa Ignacego Kraszewskiego, red. Barbara Czwórnóg-Jadczak. Lublin: Wydawnictwo UMCS, 2004, 191–198.
- Okoń, Jan. „O włoskich podróżach i poetyckich obrazach Juliusza Słowackiego”. W: Literatura – Kulturoznawstwo – Uniwersytet. Księga ofiarowana Franciszkowi Ziejce w 65 rocznicę urodzin, red. Bogusław Doparta, Jacek Popiel, Marian Stala. Kraków: Universitas, 2005, 37–57.
- Piotrkiewicz-Karmowska, Ewa, red. Oxford. Słownik francusko-polski, polsko-francuski. Łódź: Delta, bdw.
- Polański, Kazimierz, red. Encyklopedia językoznawstwa ogólnego. Wrocław–Warszawa– Kraków: Zakład Narodowy im. Ossolińskich – Wydawnictwo, 2003.
- Sękowska, Elżbieta. „Obrazy miast europejskich utrwalone w Dyjariuszu podróży hiszpańskiej… (1768) Juwenalisa Charkiewicza”. Prace Filologiczne LIII (2007): 513–519.
- Sokołowski, Tomasz, red. Kieszonkowy słownik hiszpańsko-polski, polsko-hiszpański. Poznań: Lektor-Klett, 2006.
- Sobol, Elżbieta, red. Słownik wyrazów obcych. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 1991.
- Sobolewska, Katarzyna. „Florencja Stefana Żeromskiego, czyli portret miasta”. W: Światy Stefana Żeromskiego, red. Jolanta Olszewska, Grzegorz Paweł Bąbiak. Warszawa: Wydział Polonistyki Uniwersytetu Warszawskiego, 2005, 87–95.
- Sobolewska, Katarzyna. Miasto i wieś. T. 12. Seria Słownictwo pism Stefana Żeromskiego. Kraków: Universitas, 2007.
- Sokólska, Urszula. Leksykalno-stylistyczne cechy prozy Melchiora Wańkowicza (na materiale reportaży z lat 1961–1974). Białystok: Wydawnictwo Uniwersytetu w Białymstoku, 2005.
- Szałas, Roman. Włochy. Mały przewodnik turystyczny. Warszawa: Krajowa Agencja Wydawnicza, 1978.
- Szczuciński, Adam. Włoskie miniatury. Warszawa: Wydawnictwo Zeszyty Literackie, 2008.
- Szlachta, Agnieszka. „Językowa kreacja miasta w Bambino Ingi Iwasiów”. Studia Językoznawcze. Synchroniczne i diachroniczne aspekty badań polszczyzny 12 (2013): 221–236.
- Ślesińska, Anita. „Folklor włoski w twórczości Gustawa Herlinga-Grudzińskiego”. W: Folklor w badaniach współczesnych, red. Adrian Mianecki, Agnieszka Osińska, Luiza Podziewska. Toruń: Wydawnictwo Naukowe UMK, 2005, 157–168.
- Urbańczyk, Stanisław, red. Encyklopedia wiedzy o języku polskim. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1978.
- Walczak, Bogdan. „Czy kryzys twórczy autora Trylogii? (Uwagi o języku Na polu chwały)”. W: Praktyka językowo-stylistyczna w tekstach artystycznych doby nowopolskiej, red. Jerzy Brzeziński. Zielona Góra: Wydawnictwo WSP, 1997, 123–136.
- Wilkoń, Aleksander. Nazewnictwo w utworach Stefana Żeromskiego. Wrocław–Warszawa–Kraków: Zakład Narodowy im. Ossolińskich – Wydawnictwo, 1970.