Administration and Operation of the Commercial Seaports in Gdańsk and Gdynia During the Second World War

W opracowaniu przedstawiono funkcjonowanie oraz eksploatację portu gdańskiego i wy- dzielonej dla potrzeb gospodarki cywilnej części portu gdyńskiego w czasie II wojny światowej. Po wybuchu wojny, we wrześniu 1939 r. rozwiązano Radę Portu i Dróg Wodnych, sprawującą dotąd administrację nad portem gdańskim, a jej kompetencje powierzono komisarzowi państwowemu dla portów i dróg wodnych przy namiestniku Rzeszy Niemiec- kiej w Gdańsku. Komisarz państwowy przejął także administrację nad wyodrębnionym w styczniu 1940 r. dla potrzeb gospodarki cywilnej tzw. sektorem ekonomicznym w porcie wojennym Gdynia. Z początkiem 1940 r. oddano zarząd nad portem gdańskim i częścią cywilną w porcie gdyńskim utworzonemu przez namiestnika Rzeszy Niemieckiej oraz miasto Gdańsk towarzystwu akcyjnemu Gdańska Spółka Portowa z ograniczoną odpowiedzialnością (Danziger Hafengesellschaft mit beschränkter Haftung – “Dahag”). Realizowane podczas wojny inwestycje oraz uzupełnianie wyposażenia technicznego w obydwu portach usprawniły ich działalność oraz poprawiły zdolność przeładunkową. W sumie obroty towarowe wspólnoty portowej Gdańsk-Gdynia w okresie wojny były jednak mniejsze od wielkości przeładowywanych do momentu jej wybuchu. Pomimo wysiłków, podejmowanych przez władze spółki „Dahag,” zespół portowy Gdańsk–Gdynia nie stał się dominującym w południowej strefie Bałtyku ośrodkiem przewozów tranzytowych ze Skandynawii do państw Europy środkowej do czego, poza sytuacją wojenną, przyczyniła się także konkurencja innych portów niemieckich.