
Studia Maritima
Próby ożywienia polsko-szwedzkiej wymiany handlowej w ostatnich latach panowania Stanisława Augusta Poniatowskiego.
DOI: 10.18276/sm.2015.28-05
Zitieren
Der Volltext ist verfügbar
| ISSN: | 0137-3587 |
| eISSN: | 2353-303X |
| Autoren: |
Zbigniew
Anusik
Uniwersytet Łódzki, Instytut Historii |
| Schlüsselbegriffe: | stosunki polsko-szwedzkie negocjacje o podpisanie konwencji handlowej schyłek panowania Stanisława Augusta Poniatowskiego |
| Erscheinungsdatum der Ausgabe / Monografie: | 2015 |
| Seitenanzahl: | 14 (75-88) |
| OAI-PMH: | Metadaten |
Abstract
W czasach panowania Stanisława Augusta Poniatowskiego (1764–1795) kontakty
polsko-szwedzkie, zarówno w zakresie stosunków politycznych, jak i gospodarczych nie
były zbyt intensywne. Dopiero wybuch wielkiej wojny wschodniej (1787–1792) i zmiany
w ówczesnym układzie sił na arenie międzynarodowej sprawiły, że w obu stolicach
podjęto decyzję o zacieśnieniu wzajemnych relacji. Wyrazem postępującego zbliżenia
pomiędzy Sztokholmem a Warszawą była z jednej strony warszawska misja Larsa von
Engeströma, z drugiej – ustanowienie w Szwecji stałego przedstawicielstwa dyplomatycznego
Rzeczypospolitej, ze starostą tłumackim Jerzym Michałem Potockim na czele.
W 1790 r. rozpoczęto polsko-szwedzkie negocjacje sojusznicze, które (z różnych przyczyn)
nie doprowadziły jednak do podpisania formalnego traktatu. Niemal w tym samym
czasie, czyli na początku 1790 r., podjęto w Sztokholmie rozmowy w sprawie podpisania
polsko-szwedzkiej konwencji handlowej i uzgodniono nawet podstawowe warunki
przyszłego porozumienia, ale również i te negocjacje nie doprowadziły do pozytywnego
rozstrzygnięcia. Przegrana przez Rzeczpospolitą wojna z Rosją w obronie Konstytucji
3 maja (1792 r.) doprowadziła do istotnego rozluźnienia stosunków polsko-szwedzkich.
Możliwość wznowienia stosunków handlowych pojawiła się jeszcze przelotnie w czasie
powstania kościuszkowskiego (1794 r.). Szwedzi nie zdecydowali się jednak nawiązać
bliższej współpracy z powstańczymi władzami w Warszawie. Trzeci rozbiór (1795 r.)
i wymazanie Rzeczypospolitej z mapy politycznej Europy oznaczało też definitywne
zamknięcie krótkiego okresu ożywienia w stosunkach politycznych i gospodarczych pomiędzy
Sztokholmem a Warszawą.
PDF-Vorschau
Bibliographie (18)
- Anusik Z., Potocki Jerzy Michał, [w:] Polski słownik biograficzny, t. 28, Wrocław 1984, s. 44–47.
- Anusik Z., Misja polska w Sztokholmie w latach 1789–1795, Łódź 1993.
- Anusik Z., Projekt polsko-szwedzkiego traktatu handlowego z 1790 roku, „Przegląd Historyczny” 1993, t. 84, z. 2, s. 233–240.
- Anusik Z., Wznowienie stosunków dyplomatycznych polsko-szwedzkich u progu obrad Sejmu Czteroletniego, Acta Universitatis Lodziensis, „Folia Historica” 1993, 49, s. 67–95.
- Anusik Z., O polską koronę. Dwór sztokholmski wobec kwestii sukcesji tronu w Polsce w dobie Sejmu Czteroletniego, [w:] Studia i materiały z dziejów nowożytnych,
- red. K. Matwijowski, S. Ochmann-Staniszewska, Wrocław 1995, s. 147–167 (Prace Historyczne XIII).
- Anusik Z., O szwedzki alians. Karta z dziejów stosunków politycznych pomiędzy Sztokholmem a Warszawą w dobie Sejmu Czteroletniego, Acta Universitatis Lodziensis, „Folia Historica” 1996, 57, s. 77–106.
- Anusik Z., Rokowania o polsko-szwedzki traktat sojuszniczy w 1790 roku, „Zapiski Historyczne” 1996, t. 61, z. 2–3, s. 21–44 (177–200).
- Anusik Z., Szwedzki rywal Fryderyka Augusta. Gustaw III wobec projektów sukcesji tronu w Polsce w latach 1790–1792, „Rocznik Łódzki” 1997, t. 44, s. 89–115.
- Anusik Z., Polsko-szwedzkie stosunki dyplomatyczne w dobie insurekcji kościuszkowskiej, [w:] Czasy Kościuszki i Napoleona. Jan Zbigniew Lubicz-Pachoński jako badacz epoki, red. Z. Janeczek, Katowice 2001, s. 277–298.
- Anusik Z., Stosunki polsko-szwedzkie w początkach panowania Stanisława Augusta Poniatowskiego (1764–1774), „Przegląd Nauk Historycznych” 2006, R. 5, nr 1 (9), s. 137–170.
- Cieślak E., Polsko-szwedzki handel morski w XVIII wieku (materiały w archiwach szwedzkich), „Zapiski Historyczne” 1980, t. 45, z. 4, s. 124–125.
- Konopczyński W., Lars von Engeströms mission i Polen 1787–1791. Ett bidrag till historien om Gustav III:s polska politik, „Historisk Tidskrift” 1924, Jg. 44, s. 1–52.
- Konopczyński W., Polska a Szwecja. Od pokoju oliwskiego do upadku Rzeczypospolitej 1660–1795, Warszawa 1924.
- Libiszowska Z., Misja polska w Londynie w latach 1769–1795, Łódź 1966, s. 91.
- Raphael A., Bidrag till historien om Gustav III:s planer på Polen och dermed sammanhängande underhandlingar under åren 1788–1791, Uppsala 1874.
- Stavenow L., Den gustavianska tiden 1772–1809, [w:] Sveriges historia till våra dagar, utgiven av B. Hildebrand, L. Stavenow, bd. 10, Stockholm 1925.
- Wilder J.A., Projekt Franciszka Piłsudskiego odbudowy portu pod Połągą, „Rocznik Gdański” 1937, t. 9–10, s. XVII–XXII.



