Rozważania nad wsparciem osób starszych w obrocie cywilnoprawnym

Niniejszy artykuł stanowi przyczynek do badań nad optymalnym modelem wsparcia osób starszych w aspekcie ich uczestnictwa w obrocie cywilnoprawnym, a w szczególności w płaszczyźnie zdolności tychże osób do czynności prawnych i ewentualnej pomocy przy dokonywaniu takich czynności. Celem pracy jest określenie wstępnych wskazówek dotyczących takiego modelu przy założeniu, że system prawny powinien zapewnić możliwość szerokiego korzystania przez osoby starsze z nowatorskich i dostosowanych do ich rzeczywistych potrzeb narzędzi prawnych wspierających ich czynne uczestnictwo w obrocie prawnym. W pracy zastosowano metodę badawczą dogmatycznoprawną oraz w prawnoporównawczą. Proponowane w niniejszym opracowaniu działania zakładają, po pierwsze, rozważenie zaniechania stosowania wobec osób starszych instytucji ubezwłasnowolnienia całkowitego, która uniemożliwia ich uczestnictwo w obrocie cywilnoprawnym, po drugie, wprowadzenie w płaszczyźnie kształtowania sytuacji prawnej osób starszych pierwszeństwa rozwiązań wyprzedzających, opartych na instytucji przedstawicielstwa, a dokładnie pełnomocnictwa prewencyjnego (opiekuńczego). Nowatorskie unormowania powinny zostać oparte na paradygmacie, zgodnie z którym państwo ma być strażnikiem praw, a nie decydentem w zakresie kształtowania sytuacji osób starszych w obrocie cywilnoprawnym, a w konsekwencji działania instytucji państwa muszą mieć charakter ostateczny.