Studia Językoznawcze

synchroniczne i diachroniczne aspekty badań polszczyzny


ISSN: 1730-4180     eISSN: 2353-3161    OAI    DOI: 10.18276/sj.2024.23-13
CC BY-SA   Open Access   ERIH PLUS

Issue archive / t. 23, 2024
Percepcyjna cecha smaku w języku polskim w porównaniu z innymi językami (na podstawie eksperymentu z użytkownikami różnyсh kultur językowych i definicji słownikowych)
(Perceptual feature of taste in Polish compared to other languages (based on experiment with speakers of different language cultures and dictionary definitions))

Authors: Alina Yodlovska ORCID
Uniwersytet Adama Mickiewicza w Poznaniu
Keywords: vocabulary definitions; prototype; perceptual sign TASTE
Whole issue publication date:2024
Page range:22 (229-250)
Cited-by (Crossref) ?:

Abstract

The study of the perceptual feature of TASTE allows to reveal to a large extent the features of a specific linguistic culture. We do not accept all substances as food, but firstly those that are edible for humans, and secondly those that are accepted and loved in a specific culture, i.e. "selected" by the national culture. The aim of my research is to analyze the vocabulary related to taste recorded in Polish lexicons, as well as - within the comparative background - Russian, Ukrainian and English, and to identify prototypes in the consciousness of users of different linguistic cultures, their status. The following methods were used in the study: analysis of dictionary definitions, conceptual analysis, linguistic experiment. Using the example of definitions of tastes selected from dictionaries of English, Ukrainian, Polish and Russian, it was shown that the interpretation of these words is built on the basis of reference to a certain referent - the carrier of features, i.e. an adjective. The authors of Ukrainian, Polish and Russian dictionaries focus more on searching for the prototype among objects that play a significant role in traditional folk culture, while the English dictionary is a reference object typical of the lifestyle of modern people. The results of the experiment allowed to show the differences and similarities in the information presented by lexicographers in dictionary definitions and the information presented in the minds of the modern user. The respondents have different prototypes of tastes than those presented in dictionaries: sweets, coffee, chocolate and fast food products.
Download file

Article file

Bibliography

1.Kondilʹâk Ètʹenn Bonno de Sočineniâ, t. 2, red. Veniamin Moiseevič Boguslavskij, Moskva: Myslʹ, 1982.
2.Kopaliński Władysław, Słownik symboli. T. 6. Warszawa: Oficyna Wydawnicza Rytm, 2007.
3.Kravčenko Aleksandr V. Âzyk i vospriâtie. Kognitivnye aspekty âzykovoj kategorizacii, Irkutsk: izdatelʹstvo irkutskogo gosudarstvennogo universiteta, 1996.
4.Laenko Lûdmila Vladimirovna. Perceptivnyj priznak kak obʺekt nominacii, Voronež: Voronežskij gosudarstvennyj universitet, 2005.
5.Matveeva Tatʹâna. Perceptivnaâ kategoriâ vkusa i lingvističeskie sredstva ee realizacii. Čelâbinsk: čelâbinskij gosudarstvennyj universitet, 2005.
6.Mitrenga Barbara. Zmysł smaku: studium leksykalnosemantyczne. Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, 2014.
7.Szromba-Rysowa Z., Smak potraw w aspekcie tożsamości kulturowej. „Małopolska”, T. 5, s. 151–157, 2003.
8.R о s с h Eleonor, Human categorization,[in:] N. W a r r e n (ed.) (1977), 11-72
9.Žujkova Margarita. Antropocentrizm u slovnikovih defìnìcìâh: vìdsilka do prototipu. Lucʹk: Shìdnoêvrop. nac. unt ìm. Lesì Ukraïnki, № 2(6). S. 50–62, 2016.
10.Yodlovska Alina. Percepcyjna cecha smaku w strukturze definicji słownikowych (na podstawie słowników języka polskiego). Poznańskie Studia Polonistyczne. Seria Językoznawcza, 29(2), 191–209, 2022.
11.Słownik języka polskiego, pod red. W. Doroszewskiego t. I-XI, Warszawa 1958-1969.
12.Słownik współczesnego języka polskiego, pod red. B. Dunaja, Warszawa 1998.
13.Uniwersalny słownik języka polskiego, pod red. S. Dubisza, t. I-IV, Warszawa 2003.
14.Praktyczny słownik współczesnej polszczyzny, pod red. H. Zgółkowej, t. 1-50, Poznań 1994-2005.
15.Wielki słownik języka polskiego PAN, kierownik projektu: P. Żmigrodzki, www.wsjp.pl.
16.Słownik języka polskiego PWN https://sjp.pwn.pl
17.Inny słownik języka polskiego, pod red. M. Bańki, t. I-II, Warszawa 2000.
18.Великий тлумачний словник сучасної української мови. В.Т. Бусел. Київ; Ірпінь: ВТФ «Перун», 2005 (Velikij tlumačnij slovnik sučasnoï ukraïnsʹkoï movi. V.T. Busel. Kiïv; Ìrpìnʹ: VTF «Perun»)
19.Словарь русского языка (Малый академический словарь) : в 4 т. / под ред. А. П. Евгеньевой. Москва: Русский язык, 1985–1988 (Slovarʹ russkogo âzyka (Malyj akademičeskij slovarʹ) : v 4 t. / pod red. A. P. Evgenʹevoj. Moskva: Russkij âzyk)
20.Словарь современного русского литературного языка : в 17 т. / под ред. B.И. Чернышева. Л. : АН СССР, 1950–1965 (Slovarʹ sovremennogo russkogo literaturnogo âzyka : v 17 t. / pod red. B.I. Černyševa. L. : AN SSSR)Slovarʹ sovremennogo russkogo literaturnogo âzyka : v 17 t. / pod red. B.I. Černyševa. L. : AN SSSR, 1950–1965
21.Толковый словарь русского языка / С.И. Ожегов, Н.Ю. Шведова. М., 2010. URL: http://ozhegov.textologia.ru/ (Tolkovyj slovarʹ russkogo âzyka / S.I. Ožegov, N.Û. Švedova).
22.Collins COBUILD Advanced Learner’s Dictionary. URL: https://www.collinsdictionary.com
23.The Collins English Dictionary. URL: http://www. collinsdictionary.com
24.Webster’s New World College Dictionary. Fourth Edition. URL:
25.https://www.collinsdictionary.com
26.The Longman Dictionary of Contemporary English URL : http://www.ldoceonline.com/
27.Kratkij slovarʹ kognitivnyh terminov pod obŝ. red. E. S. Kubrâkovoj. Moskwa: Iz-vo MGU, 1996. 245 s.