| Year: | 2025 |
| Field: | Field of Social Sciences |
| Discipline: | psychology |
| Authors: |
Agata
Chilman
Uniwersytet Szczeciński |
Electronic version of the publication available under CC BY-SA 4.0 license after 12 months from the date of release: December 2025
Printed version of the publication can be purchased in the store of the University of Szczecin Press: wn.usz.edu.pl/sklep/
Psychologist at the pediatric neurosurgery department
This book explores the work of a psychologist in a neurosurgery department. The first chapter describes the qualifications and competencies of a psychologist in a pediatric neurosurgery department. The second chapter proposes a range of tasks that include assessing patients’ psychological functioning, including emotional, intellectual, and cognitive functioning. A proprietary procedure for neuropsychological assessment of children with drug-resistant epilepsy is also presented.
Additionally, the department describes the psychologist’s activities in the department, such as providing information about diagnostic results, providing psychological support to patients, conducting psychological interviews with patients and their parents/legal guardians, providing psychoeducation, preparing patients to cope with difficult emotions related to medical procedures, providing psychological support to patients’ parents, crisis intervention, and supporting patients during bereavement.
| 1. | Beck, A.T, Steer, R.A., Brown, G.K. (2019). Inwentarz depresji Becka. Wydanie drugie. Warszawa: Pracownia Testów Psychologicznych Polskiego Towarzystwa Psychologicznego. |
| 2. | Bilikiewicz, A. (2006). Psychiatria: podręcznik dla studentów medycyny. Warszawa: Wydawnictwo Lekarskie PZWL. |
| 3. | Borkowska, A., Daniluk, B. (2018). Neuropsychologiczna diagnoza dziecka. Gdańsk: Pracownia Testów Psychologicznych i Pedagogicznych. |
| 4. | Caplan, G. (1964). Principles of preventive psychiatry. New York: Basic Books. |
| 5. | Chilman, A. (2021). Sytuacja społeczno-wychowawcza rodziny dziecka z mukopolisacharydozą. Perspektywa teorii strukturacji Anthony’ego Giddensa. Szczecin: Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego. |
| 6. | Cormier, L., Hackney, H. (1987). The professional counselor: A process guide to helping. Upper Saddle River, NJ: Prentice Hall. |
| 7. | Cummings, J. (2005). Neuropsychiatria. Wrocław: Wydawnictwo Medycz ne Urban & Partner. |
| 8. | Cytowska, B. (2006). Idea wczesnej interwencji i wspomagania rozwoju małego dziecka. W: B. Cytowska, B. Winczura (red.), Wczesna interwencja i wspomaganie rozwoju małego dziecka (s. 15–26). Kraków: Oficyna Wydawnicza Impuls. |
| 9. | Ellis, A. (1962). Reason and emotion in psychotherapy. New York: Lyle Stuart. |
| 10. | Engel-Bernatowicz, A. (2005). Wywiad psychologiczny 2. Wywiad jako spotkanie z człowiekiem (s. 5–80). Warszawa: Pracownia Testów Psychologicznych Polskiego Towarzystwa Psychologicznego |
| 11. | Felten, D., O’Banion, M., Maida, M. (2018). Atlas neuroanatomii i neurofizjologii Nettera. Wrocław: Wydawnictwo Edra Urban & Partner. |
| 12. | Freud, A. (2004). Ego i mechanizmy obronne. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN. |
| 13. | Geller, S., Król, M. (2005). Kontakt interpersonalny w wywiadzie diagnostycznym. W: Wywiad psychologiczny 1. Wywiad jako postępowanie badawcze (s. 7–43). Warszawa: Pracownia Testów Psychologicznych Polskiego Towarzystwa Psychologicznego, |
| 14. | Gibbs, G. (2011). Analizowanie danych jakościowych. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN. |
| 15. | Greenberg, M. (2023). Neurochirurgia. T. 2. Warszawa: PZWL Wydawnictwo Lekarskie. |
| 16. | Haley, J. (1976). Problem-solving therapy. New York: McGraw-Hill. |
| 17. | Herbert, M. (2005). Żałoba w rodzinie. Gdańsk: Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne. |
| 18. | ICD-10 (2008). Międzynarodowa Statystyczna Klasyfikacja Chorób i Problemów Zdrowotnych. Rewizja dziesiąta. T. 1. World Health Organization. |
| 19. | James, R., Gilland, B. (2005). Strategie interwencji kryzysowej: pomoc psychologiczna poprzedzająca terapię. Warszawa: Państwowa Agencja Rozwiązywania Problemów Alkoholowych. Wydawnictwo Edukacyjne. |
| 20. | Jarosz, B. (2018). O (nie)tożsamości pojęć. Język specjalistyczny, język specjalny, język fachowy, język profesjonalny, język zawodowy, profesjolekt, technolekt. Polonica, 38, 85–108. |
| 21. | Jędrzejczak, J. (2014). Padaczka. W: W. Kozubski (red.), Neurologia. Kompendium (s. 439–452). Warszawa: Wydawnictwo Lekarskie PZWL. |
| 22. | Jodzio, K. (red.) (2009). Neuropsychologia. Współczesne kierunki badań. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN. |
| 23. | Konecki, K. (2000). Studia z metodologii badań jakościowych. Teoria ugruntowana. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN. |
| 24. | Kopeć, D. (2012). Zapobieganie niepełnosprawności intelektualnej w świetle rozważań Amerykańskiego Stowarzyszenia Niepełnosprawności Intelektualnej i Rozwojowej (AAIDD). Kultura – Społeczeństwo – Edukacja, 2, 63–67. |
| 25. | Kościelska, M. (1976). Psychologiczne problemy padaczki u dzieci. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe. |
| 26. | Kovacs, M., Wrocławska-Warchala, R., Wujcik E. (2017). CDI 2. Zestaw kwestionariuszy do diagnozy depresji u dzieci i młodzieży. Warszawa: Pracownia Testów Psychologicznych Polskiego Towarzystwa Psycho - logicznego. |
| 27. | Kowalik, S. (2007). Psychologia rehabilitacji. Warszawa: Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne. |
| 28. | Kubinowski, D. (2011). Jakościowe badania pedagogiczne. Lublin: Wydawnictwo Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej. |
| 29. | Kubler-Ross, E. (1983). On children and death. New York: Macmillan. |
| 30. | Kübler-Ross, E. (1998). Rozmowy o śmierci i umieraniu. Poznań: Wydawnictwo Media Rodzina. |
| 31. | Kvale, S. (2011). Prowadzenie wywiadów. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN. |
| 32. | Lindemann, E. (1956). The meaning of crisis in individual and family. Teachers College Record, 57, 310–315. |
| 33. | Lindsay, K., Bone, I. (2006). Neurologia i neurochirurgia. Wrocław: Elsevier Urban & Partner. |
| 34. | Łuria, A. (1976). Podstawy neuropsychologii. Warszawa: PWN. |
| 35. | MacLean, P. (1990). The triune brain in evolution. New York: Plenum. |
| 36. | Madhusoodanan S., Opler, M., Moise, D. Gordon, J., Danan, D., Sinha, A., Babu, R. (2010). Brain tumor location and psychiatric symptoms: is there any association? A meta-analysis of published case studies. Expert Review of Neurotherapeutic, 10, 1529–1536. |
| 37. | Majewicz, P., Kościółek, M., Dyduch, E. (2017). Psychoedukacja w procesie wspomagania rehabilitacji osób z niepełnosprawnością. Kraków: Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Pedagogicznego. |
| 38. | Mazurkiewicz-Bełdzińska, M., Połatyńska, K., Steinborn, B., Wendorff, J., Winczewska-Wiktor, A. (2017). Stany napadowe. W: B. Steinborn (red.), Neurologia wieku rozwojowego (s. 311–607). Warszawa: Wydawnictwo Lekarskie PZWL. |
| 39. | Mesulam, M. (2009). Od doznania do poznania W: K. Jodzio (red.), Neuropsychologia. Współczesne kierunki badań (s. 233–318). Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN. |
| 40. | Nęcka, E., Orzechowski, J., Szymura, B. (2013). Psychologia poznawcza. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN. |
| 41. | Obwieszczenie Ministra Zdrowia z dnia 13 marca 2023 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu leczenia szpitalnego (Dz.U. 2013 poz. 870). |
| 42. | Owecki, M., Michalak, S., Kozubski, W. (2011). Psychopatologia chorób układu nerwowego w wieku podeszłym. Psychopathological syndromes of neurological diseases in the elderly. Neurologia i Neurochirurgia Polska, 45 (2), 161–168. |
| 43. | Pąchalska, M. (2014). Neuropsychologia kliniczna. Urazy mózgu. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN. |
| 44. | Paluchowski, W. (2007). Diagnoza psychologiczna. Proces – narzędzia– standardy. Warszawa: Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne. |
| 45. | Pilch, T., Bauman, T. (2001). Zasady badań pedagogicznych. Strategie ilościowe i jakościowe. Warszawa: Wydawnictwo Akademickie „Żak”. |
| 46. | Reber, A. (2000). Słownik psychologii. Wydawnictwo Naukowe Scholar. |
| 47. | Rejdak, K., Mazurkiewicz-Bełdzińska, M., Błaszczyk, B., Halczuk, I., Rysz, A., Rola, R., Sienkiewicz-Jarosz, H., Ryglewicz, D. (2022). Diagnostyka i leczenie padaczki – rekomendacje Sekcji Padaczki Polskiego Towarzystwa Neurologicznego. Polski Przegląd Neurologiczny, 18 (4), 201–219. |
| 48. | Roid, G., Jurek, P., Olech, M., Sajewicz-Radtke, U., Radtke, B. (2017). Skale Inteligencji Stanford-Binet. Edycja Piąta. Gdańsk: Pracownia Testów Psychologicznych i Pedagogicznych. |
| 49. | Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 17 września 2018 r. w sprawie wymagań dla Systemu Monitorowania Dostępności do Świadczeń Opieki Zdrowotnej i Systemu Monitorowania Kształcenia Pracowników Medycznych oraz ich minimalnej funkcjonalności (Dz.U. 2018 poz. 1822). |
| 50. | Sęk, H. (2007). Wprowadzenie do psychologii klinicznej. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe Scholar. |
| 51. | Sobów, T. (2014). Badanie neuropsychologiczne i jego rola w procesie diagnostycznym w neurologii. W: W. Kozubski (red.), Neurologia. Kompendium (s. 111–116). Warszawa: Wydawnictwo Lekarskie PZWL. |
| 52. | Steinborn, B. (red.) (2017). Neurologia wieku rozwojowego. Warszawa: Wydawnictwo Lekarskie PZWL. |
| 53. | Strelau, J., Doliński, D. (2008). Psychologia. Podręcznik akademicki. Gdańsk: Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne. |
| 54. | Sztander, W. (1999). Rozmowy, które pomagają. Instytut Psychologii Zdrowia PTP. |
| 55. | Szymańska, K., Szczepanik, E. (2017a). Niepełnosprawność intelektualna. W: B. Steinborn (red.), Neurologia wieku rozwojowego (s. 49–68). Warszawa: Wydawnictwo Lekarskie PZWL. |
| 56. | Szymańska, K., Szczepanik, E. (2017b). Opóźnienie rozwoju psychoruchowego. W: B. Steinborn (red.), Neurologia wieku rozwojowego (s. 28–49). Warszawa: Wydawnictwo Lekarskie PZWL. |
| 57. | Winczwska-Wiktor, A. (2022). Padaczka u dzieci i młodzieży W: I. Ko py - ta (red.), Neurologia dziecięca w praktyce pediatry. Nowe spojrzenie (s. 11–45). Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN. |
| 58. | Worden, J. (2022). Poradnictwo i terapia w żałobie. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN. |
| 59. | Zawadzka, M., Mazurkiewicz-Bełdzińska, M. (2018). Napady ogniskowe z dysplazją korową. W: B. Steinborn (red.), Neurologia dziecięca w przypadkach klinicznych (s. 341–344). Warszawa: PZWL Wydawnictwo Lekarskie. |
| 60. | Źródła internetowe |
| 61. | Agencja Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji (2018). Ocena świadczenia opieki zdrowotnej nr WS.430.7.2018: Ogniska padaczkorodne. https://bip.aotm.gov.pl/assets/files/zlecenia_mz/2018/072/ RPT/2018.11.29_WS.430.7_Ogniska_padaczkorodne_RAPORT. pdf (7.06.2025). |
| 62. | AMMS (2025). Asseco Medical Management Solutions. https://pl.asseco. com/ (6.04.2025). |
| 63. | CMKP (2023). Program specjalizacji w dziedzinie Psychologii Klinicznej dla osób posiadających tytuł zawodowy magistra uzyskany na kierunku studiów w zakresie psychologi. Warszawa, Centrum Medyczne Kształcenia Podyplomowego. https://psychologia-konsultanci.pl/ wp-content/uploads/2015/10/006-Psychologia-kliniczna-program- -podstawowy-2023-podpisane.pdf (11.11.2024). |
| 64. | Dryk, J. (2024). Psychoedukacja. Instytut Psychologii Zdrowia Polskiego Towarzystwa Psychologicznego. https://psychologia.edu.pl/czytelnia/ 134-warto-wiedzie/1512-psychoedukacja.html (29.12.2024). |
| 65. | ICD-11 (2019). International Classification of Disease 11th Revision. The global standard for diagnostic health information. World Health Organization https://icd.who.int/en (1.01.2024). |
| 66. | Słownik języka polskiego PWN (2024). https://sjp.pwn.pl/szukaj/psychoedukacja. html (30.12.2024). |
| 67. | Uniwersytet SWPS (2024). Specjalność psychologia kliniczna. https:// swps.pl/oferta/wroclaw/studia-drugiego-stopnia/psychologia/kliniczna (31.12.2024). |