| Rok wydania: | 2025 |
| Dziedzina: | Dziedzina nauk społecznych |
| Dyscyplina: | ekonomia i finanse |
| Słowa kluczowe: | pośrednictwo w obrocie nieruchomościami sprzedaż nieruchomości procedury sprzedaży pośrednik w obrocie nieruchomościami rynek wtórny |
| Autorzy: |
Iwona
Foryś
Uniwersytet Szczeciński Anna Gdakowicz
Uniwersytet Szczeciński Ewa Putek-Szeląg
Uniwersytet Szczeciński |
Wersja elektroniczna publikacji dostępna na licencji CC BY-SA 4.0 po 12 miesiącach od daty wprowadzenia do obrotu: listopad 2025
Wersję drukowaną publikacji można nabyć w sklepie Wydawnictwa Naukowego Uniwersytetu Szczecińskiego: wn.usz.edu.pl/sklep/
W publikacji zaprezentowano współczesne pośrednictwo w obrocie nieruchomościami z pozycji podmiotów gospodarczych i zatrudnionych w nich agentów nieruchomości oraz klientów. Celem dyskusji naukowej jest analiza i ocena współczesnej roli i pozycji pośrednika na rynku nieruchomości po deregulacji, wskazanie licznych kompetencji, umiejętności i zakresu wiedzy, którymi powinien cechować się współczesny pośrednik, aby bezpiecznie przeprowadzić klienta przez proces sprzedaży nieruchomości. Wskazano na cechy brokera i jego współczesne narzędzia pracy, które ułatwiają komunikację z klientem, budują zaufanie do pośrednika. Omówiono zakres profesjonalnej obsługi transakcji sprzedaży mieszkania i roli pośrednika w tym procesie. Zwrócono również uwagę na organizacyjno-formalną stronę pośrednictwa. Pokazano także proces poszukiwania klienta, strategie marketingowe i negocjacje oraz przeanalizowano formalny aspekt domknięcia umowy sprzedaży, wymagane dokumenty, dostępne formy finansowania zakupu, koszty transakcyjne w całym procesie pośrednictwa, finalizowania transakcji i przekazania nieruchomości kupującemu.
| 1. | As property prices soar, more Belgians become estate agents, 7.05.2022, https://www.brusselstimes.com/222805/as-property-prices-soar-more-belgians-become-estate-agents (29.01.2025). |
| 2. | Barry J.M., Fried W., Hatfield J.W. (2023), Et Tu, Agent? Commission-Based Steering in Residential Real Estate. Iowa Law Review, Forthcoming, USC CLASS Research Paper No. 24–27, DOI: 10.2139/ssrn.4596391. |
| 3. | Beck J., Saadatmand Y. (2024), The impact of real estate agent and firm characteristics on sales prices under different market conditions and price segments, Business Economics, 59, s. 31–38. DOI: /10.1057/s11369-023-00340-4. |
| 4. | Białopiotrowicz G. (2010), Psychologia sprzedaży nieruchomości, Poltext, Warszawa. |
| 5. | Brzeski W.J. red. (2008), Nieruchomości w Polsce pośrednictwo i zarządzanie, kompendium, Europejski Instytut Nieruchomości, Kraków. |
| 6. | Brzeszczyńska S. (2024), Umowy w obrocie nieruchomościami. Aspekty podatkowe i cywilnoprawne, wyd. 6, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa. |
| 7. | Cardella E., Seiler M.J. (2016), The effect of listing price strategy on real estate negotiations: An experimental study, Journal of Economic Psychology, 52, s. 71–90, DOI: 10.1016/j.joep.2015.11.001. |
| 8. | Cameron K.S., Quinn R.E. (2015), Kultura organizacyjna – diagnoza i zmiana. Model wartości konkurujących, Wolters Kluwer, Warszawa. |
| 9. | Dabholkar, P.A., Overby, J.W. (2006), An investigation of real estate agent service to home sellers: Relevant factors and attributions, The Service Industries Journal, 26(5), s. 557–579, DOI: 10.1080/02642060600722882. |
| 10. | Dobrowolski P. (2017), Klauzule wyłączności w umowach pośrednictwa w obrocie nieruchomościami. Estate 03, https://www.nieruchomosci-online.pl/porady/klauzule-wylacznosci-umowach-posrednictwa-obrocie-nieruchomosciami-4857.html (22.01.2025). |
| 11. | Doganowski R. (2012), Obrót nieruchomościami w teorii i praktyce, PWM, Warszawa. |
| 12. | Foryś I. red. (2009), Obrót nieruchomościami, Wydawnictwo Poltext, Warszawa. |
| 13. | Foryś I. (2011), Wielowymiarowa analiza cech mieszkań sprzedawanych na rynku warszawskim w badaniu czasu trwania oferty w systemie MLS, Prace Naukowe Akademii Ekonomicznej im. Oskara Langego we Wrocławiu nr 176, Taksonomia 18. Klasyfikacja i analiza danych – teoria i zastosowania, Wrocław, s. 436–446. |
| 14. | Gautier P., Siegmann A., van Vuuren A. (2023), Real-estate agent commission structure and sales performance, Journal of Empirical Finance, 72, s. 163–187. |
| 15. | Karpiński W. (2012): Pośrednictwo w obrocie nieruchomościami, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa. |
| 16. | Karta praw klienta pośrednika w obrocie nieruchomościami, https://pfrn.pl/page/1312 (12.11.2024). |
| 17. | Koutroumanis D.A., Thomason S.J. (2024), Assessing Organizational Culture in Real Estate Brokerages: Links to Real Estate Agent Success, American Journal of Management; West Palm Beach, 24(3), s. 36–47. |
| 18. | Kowalczyk E. (2021), Psychologia negocjacji. Między nauką a praktyką zarządzania, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa. |
| 19. | Kucharska-Stasiak E. (1997), Nieruchomość a rynek, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa. |
| 20. | Kucharska-Stasiak E. (2006), Nieruchomość w gospodarce rynkowej, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa. |
| 21. | Lisiecki J. (2005), Działalność pośrednika w praktyce, w: Pośrednik na rynku nieruchomości, red. Z. Brzeziński, Wydawnictwo Poltext, Warszawa. |
| 22. | Lu H., William C. S. (2016), What is the role of the asking price for a house?, Journal of Urban Economics, 93, s. 115–130, DOI: 10.1016/j.jue.2016.03.008. |
| 23. | Mróz A. (2020), Przedwstępna umowa sprzedaży nieruchomości – w formie pisemnej czy u notariusza?, Nieruchomości, 3, s. 12–15. |
| 24. | Nowak M.J. (2017), Służebność przesyłu, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa. |
| 25. | Palko A. (2022), Are Business Cards Dead or Are They Still Relevant?, https://smallbusinessrainmaker.com/are-business-cards-dead-or-are-they-still-relevant/ (5.11.2024). |
| 26. | Podręcznik jak dobrze sprzedać ofertę, maszynopis, materiały wewnętrzne Freedom Nieruchomości. |
| 27. | Profile of Home Staging (2023), National Association of REALTORS® Research Group, https://www.nar.realtor/research-and-statistics/research-reports/profile-of-home-staging (2.10.2024). |
| 28. | Rzetecki A., Sawarzynski J. (2025), Opodatkowanie czynności dotyczących nieruchomości podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Komentarz praktyczny z orzecznictwem. Przykłady klauzul, wyd. 2, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa. |
| 29. | Schneider H. (2016), Emotions in Real Estate Negotiations, Joseph Wharton Scholars, https://repository.upenn.edu/joseph_wharton_scholars/4 (12.01.2025). |
| 30. | Schwarz B., Seehafer Sears M. (2006), Home staging: the winning way to sell your house for more money, John Wiley & Sons, Inc., Hoboken, New Jersey. |
| 31. | Sirgy M.J. (2014): Real Estate Marketing Strategy, Personal Selling, Negotiation, Management, and Ethics, Routledge, Londyn, Nowy Jork. |
| 32. | Słownik języka angielskiego, https://www.diki.pl/slownik-angielskiego?q=decluttering (28.10.2024). |
| 33. | Smee G. (2023), The Psychology of Buying or Selling a Home, Personal Finance Magazine, 512, s. 7–8. |
| 34. | Stachura E. (2007), Marketing na rynku nieruchomości, PWE, Warszawa. |
| 35. | Strzelczyk R. (2024), Prawo obrotu nieruchomościami z testami online, wyd. 6, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa. |
| 36. | Ustawa o gospodarce nieruchomościami (2024), wyd. 25, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa. |
| 37. | Vieyra S. (2002), Składniki sukcesu pośrednika i zarządcy nieruchomości, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa. |
| 38. | W jakiej formie można prowadzić działalność gospodarczą. Firma jednoosobowa a spółki, https://www.biznes.gov.pl/pl/portal/00171 (29.10.2024). |
| 39. | Wenclik M. (2015), Deregulacja zawodów w Polsce. Państwowa Wyższa Szkoła Informatyki i Przedsiębiorczości w Łomży, Łomża. |
| 40. | Wiegelmann T., Falcão H. (2024), Practice Briefing: A comprehensive negotiation framework for real estate professionals (Part I), Journal of Property Investment & Finance 42(6), s. 591–603, DOI: 10.1108/JPIF-03-2024-0034. |
| 41. | Własne biuro czy franczyza nieruchomości?, https://freedom.pl/blog/wlasne-biuro-czy-franczyza-nieruchomosci (7.01.2025). |
| 42. | Akty prawne |
| 43. | Dekret Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej, Dz.U. z 1944, nr 4, poz. 17. |
| 44. | Komunikat Ministra Infrastruktury z dnia 23 grudnia 2004 r. w sprawie ustalenia minimalnych wymogów programowych dla studiów podyplomowych w zakresie pośrednictwa w obrocie nieruchomościami. |
| 45. | Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 2014 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o gospodarce nieruchomościami, Dz.U. 2014, poz. 518. |
| 46. | Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 14 grudnia 2017 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o gospodarce nieruchomościami, Dz.U. 2018, poz. 121. |
| 47. | Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 21 grudnia 2021 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy – Prawo wekslowe, Dz.U. 2022, poz. 282. |
| 48. | Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 28 czerwca 2024 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o gospodarce nieruchomościami, Dz.U. 2024, poz. 1145, art. 179a–181a. |
| 49. | Obwieszczenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 28 sierpnia 2003 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy, Dz.U. 2003, nr 169, poz. 1650. |
| 50. | Obwieszczenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 23 sierpnia 2024 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy w sprawie szkolenia w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny pracy, Dz.U. 2024, poz. 1327. |
| 51. | Obwieszczenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 11 października 2024 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie maksymalnych stawek taksy notarialnej, Dz.U. 2024, poz. 1566. |
| 52. | Postanowienie Sądu Najwyższego – Izba Cywilna z 21 lipca 2010 r., III CSK 279/09. |
| 53. | Postanowienie Sądu Najwyższego – Izba Cywilna z 25 lutego 2016 r., III CSK 108/15. |
| 54. | Rozporządzenie (WE) nr 805/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 21 kwietnia 2004 r. w sprawie utworzenia Europejskiego Tytułu Egzekucyjnego dla roszczeń bezspornych, Dz.Urz.UE L 143 z 30.04.2004. |
| 55. | Rozporządzenie (WE) nr 1896/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 12 grudnia 2006 r. ustanawiające postępowanie w sprawie europejskiego nakazu zapłaty, Dz.Urz.UE L 399/1 z 30.12.2006. |
| 56. | Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 23 grudnia 2003 r. w sprawie obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej pośrednika w obrocie nieruchomościami, Dz.U. 2003, nr 228, poz. 2266. |
| 57. | Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej pośrednika w obrocie nieruchomościami, Dz.U. 2004, nr 207, poz. 2113. |
| 58. | Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 26 kwietnia 2019 r. w sprawie obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej pośrednika w obrocie nieruchomościami, Dz.U. 2019, poz. 804. |
| 59. | Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 17 lutego 2005 r. w sprawie nadawania uprawnień i licencji zawodowych w dziedzinie gospodarowania nieruchomościami oraz doskonalenia kwalifikacji zawodowych przez rzeczoznawców majątkowych, pośredników w obrocie nieruchomościami i zarządców nieruchomości, Dz.U. 2005, nr 35, poz. 314. |
| 60. | Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 15 lutego 2008 r. w sprawie nadawania uprawnień i licencji zawodowych w dziedzinie gospodarowania nieruchomościami, Dz.U. 2008, nr 31, poz. 189. |
| 61. | Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 17 kwietnia 2008 r. w sprawie stałego doskonalenia zawodowego przez rzeczoznawców majątkowych, pośredników w obrocie nieruchomościami oraz zarządców nieruchomości, Dz.U. 2008, nr 80, poz. 475. |
| 62. | Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 7 czerwca 2010 r. w sprawie minimalnych wymogów programowych dla studiów podyplomowych w zakresie wyceny nieruchomości pośrednictwa w obrocie nieruchomościami oraz zarządzania nieruchomościami, Dz.U. 2010, nr 117, poz. 786. |
| 63. | Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 1 grudnia 1998 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy na stanowiskach wyposażonych w monitory ekranowe, Dz.U. 1998, nr 148, poz. 973, ze zm. |
| 64. | Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 grudnia 2011 r. w sprawie szczegółowego trybu postępowania w sprawach o opróżnienie lokalu lub pomieszczenia albo o wydanie nieruchomości, Dz.U. 2012, poz. 11. |
| 65. | Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18 sierpnia 1998 roku w sprawie wykonywania niektórych przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami dotyczącymi działalności zawodowej, Dz.U. 1998, nr 115, poz. 745. |
| 66. | Rozporządzenie Wykonawcze Komisji (UE) 2015/983 z dnia 24 czerwca 2015 r. w sprawie procedury wydawania europejskiej legitymacji zawodowej oraz stosowania mechanizmu ostrzegania na podstawie dyrektywy 2005/36/WE Parlamentu Europejskiego i Rady, Dz.U.UE. L159 z 26.06.2015. |
| 67. | Ustawa z dnia 28 kwietnia 1936 r. Prawo czekowe, Dz.U. 1936, nr 37, poz. 283, ze zm. |
| 68. | Ustawa z dnia 3 stycznia 1946 r. o przejęciu na własność Państwa podstawowych gałęzi gospodarki narodowej, Dz.U. 1946, nr 3, poz. 17. |
| 69. | Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego, Dz.U. 1964, nr 43, poz. 296 ze zm. |
| 70. | Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny, Dz.U. 196, nr 16, poz. 93, ze zm. |
| 71. | Ustawa z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece, Dz.U. 1982, nr 19, poz. 147 ze zm. |
| 72. | Ustawa z dnia 16 września 1982 r. Prawo spółdzielcze, Dz.U. 2024, poz. 593, t.j. |
| 73. | Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych, Dz.U. 1991, nr 9 poz. 31, ze zm. |
| 74. | Ustawa z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej, Dz.U. 1991, nr 81 poz. 351 ze zm. |
| 75. | Ustawa z dnia 28 września 1991 r. o lasach, Dz.U. 1991, nr 101 poz. 444. |
| 76. | Ustawa z dnia 14 lutego 1991 r. Prawo o notariacie, Dz.U. 1991, nr 22, poz. 91 ze zm. |
| 77. | Ustawa z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali, Dz.U. 1994, nr 85, poz. 388. |
| 78. | Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, Dz.U. 1994, nr 89, poz. 414, ze zm. |
| 79. | Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, Dz.U. 1997, nr 115, poz. 741. |
| 80. | Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe, Dz.U. 1997, nr 140, poz. 939, ze zm. |
| 81. | Ustawa z dnia 7 stycznia 2000 r. i zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz innych ustaw, Dz.U. 2000, nr 6, poz. 70. |
| 82. | Ustawa z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych, Dz.U. 2024, poz. 295. |
| 83. | Ustawa z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych, Dz.U. 2024, poz. 558, t.j. |
| 84. | Ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego. Dz.U. 2001, nr 71, poz. 733, ze zm. |
| 85. | Ustawa z dnia 21 grudnia 2001 r. o zmianie ustawy o organizacji i trybie pracy Rady ministrów oraz o zakresie działania ministrów, ustawy o działach administracji rządowej oraz o zmianie niektórych ustaw, Dz.U. 2001, nr 154, poz. 1800 |
| 86. | Ustawa z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kształtowaniu ustroju rolnego, Dz.U. 2024, poz. 423, t.j. |
| 87. | Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz zmianie niektórych innych ustaw, Dz.U. 2004, nr 141, poz. 1492. |
| 88. | Ustawa z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej, Dz.U. 2004, nr 173, poz. 1807 ze zm. |
| 89. | Ustawa z dnia 13 czerwca 2013 r. o zmianie ustaw regulujących wykonywanie niektórych zawodów, Dz.U. 2013, poz. 829. |
| 90. | Ustawa z dnia 11 października 2013 r. o wzajemnej pomocy przy dochodzeniu podatków, należności celnych i innych należności pieniężnych, Dz.U. 2013, poz. 1289, ze zm. |
| 91. | Ustawa z dnia 29 sierpnia 2014 r. o charakterystyce energetycznej budynków, Dz.U. 2014, poz. 1200 ze zm. |
| 92. | Ustawa z dnia 22 grudnia 2015 r. o zasadach uznawania kwalifikacji zawodowych nabytych w państwach członkowskich Unii Europejskiej, Dz.U. 2016, poz. 65. |
| 93. | Ustawa z dnia 23 marca 2017 r. o kredycie hipotecznym oraz o nadzorze nad pośrednikami kredytu hipotecznego i agentami, Dz.U. 2017, poz. 819, ze zm. |
| 94. | Ustawa z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu, Dz.U. 2018, poz. 723, ze zm. |
| 95. | Ustawa z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców, Dz.U. 2018, poz. 646. |
| 96. | Ustawa z dnia 22 marca 2018 r. o komornikach sądowych, Dz.U. 2018, poz. 771 ze zm. |
| 97. | Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów, Dz.U. 2018, poz. 1716. |
| 98. | Ustawa z dnia 30 marca 2021 r. o zmianie ustawy o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu oraz niektórych innych ustaw, Dz.U. 2021, poz. 815. |
| 99. | Ustawa z dnia 20 maja 2021 r. o ochronie praw nabywcy lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego oraz Deweloperskim Funduszu Gwarancyjnym, Dz.U. 2021, poz. 1177, ze zm. |
| 100. | Wyrok WSA we Wrocławiu z 8 lutego 2017 r., syg. akt: I SA/Wr 1328/16. |
| 101. | Wyrok SN z 1 września 2021 r., syg. akt CSK 585/20. |
| 102. | Wyrok SO w Warszawie z 17 czerwca 2009 r. syg. akt XVII AmC 324/08. |
| 103. | Wyrok SR w Gdyni z 29 września 2015 r., syg. akt I 1 C 835/15. |
| 104. | Strony internetowe |
| 105. | Depozyt notarialny – czym jest i kiedy z niego skorzystać?, https://ksiegi-wieczyste.org/depozyt-notarialny-czym-jest-i-kiedy-z-niego-skorzystac/ (2.08.2024). |
| 106. | Depozyt notarialny – koszt i zastosowanie https://maniszewska.pl/specjalizacje/depozyt-notarialny-koszt-i-zastosowanie/ (2.08.2024). |
| 107. | ekw.ms.gov.pl. |
| 108. | https://pfrn.pl. |
| 109. | https://pprn.pl. |
| 110. | https://rejestr.uokik.gov.pl/. |