Analiza i Egzystencja
Czy monady mają części? Witkiewicz i jego krytyka mereologii jako ontologii
(HAVE MONADS ANY PARTS? WITKIEWICZ ON MEREOLOGY AS ONTOLOGY)
DOI: 10.18276/aie.2017.37-05
Cite
The full text is available
| ISSN: | 1734-9923 |
| eISSN: | 2300-7621 |
| Authors: |
Artur
Szachniewicz
Zakład Ontologii, Instytut Filozofii, UJ |
| Keywords: | Witkiewicz Leśniewski mereology monads ontology |
| Issue / book publication date: | 2017 |
| Page range: | 21 (79-99) |
| OAI-PMH: | Metadata |
 
 
 
| |
Abstract
This paper reconstructs Stanisław Ignacy Witkiewicz’s understanding of logic,
accentuating the differences in his evaluation of logic and systems of ‘logistics’.
Leśniewski’s theory of collective sets (mereology) exemplifies logistics as understood
by Witkiewicz. I present an outline of Leśniewski’s nominalism, which
entails a belief in a non-abstract nature of sets. I focus on these features of mereology
that could have led Witkiewicz to interpreting it as an ontological system.
Witkacy (Witkiewicz’s penname) was skeptical of the usefulness of formal systems
(or logistics), and of mereology in particular, for the purposes of designing a unified
ontological system describing essential properties of objects (the world). According
to Witkiewicz, such formal systems assumed the role of ontology but severely
lacked in philosophical justification. I argue that regardless of his nominalism and
corporeal conception of individuals, mereology cannot be considered a formal theory
of Witkiewicz’s monads.
Preview PDF
Bibliography (96)
- Bruntrup, L., Jaskolla, G. (red.) (2016). Panpychism. Oxford: Oxford University
- Press.
- Dombrowski, M. (2011). Filozofia i nauka: trudne związki. Toruń: Wydawnictwo
- Naukowe UMK.
- Goff, P. (2006). Experiences Don’t Sum. Journal of Consciousness Studies,
- 13 (10–11), 53–61.
- Goff, P. (2009). Can the Panpsychist Get around the Combination Problem? W: D.
- Skrbina (red.), Mind that Abides: Panpsychism in the New Millennium
- (s. 129–135). Amsterdam: John Benjamins Publishng Company.
- Grygianiec, M. (2000). Leśniewski przeciw powszechnikom. Filozofia Nauki, 8 (3),
- 110–125.
- Gruszczyński, R., Varzi, A. (2015). Mereology Then and Now. Logic and Logical
- Philosophy, 24, 409–425. DOI: http://dx.doi.org/10.12775/LLP.2015.024.
- Husserl, E. (2000). Badania Logiczne. T. 2. Tłum. J. Sidorek. Warszawa: Wydawnictwo
- Naukowe PWN.
- James, W. (1890). The Principles of Psychology. New York: Henry Holt and Company.
- James, W. (1909). A Pluralistic Universe, Hibbert Lectures to Manchester College
- on the Present Situation in Philosophy. London: Longmans, Green & Co.
- Kościuszko, K. (2005). O niektórych motywach teoriomnogowościowo-logicznych
- w filozofii Witkiewicza. Modus. Trochę ilustrowany magazyn ogólnohumanistyczny
- o subtelnym zabarwieniu filozoficznym, 7 (3), 38–43.
- Kotarbiński, T. (2002). Witkiewicz Stanisław Ignacy: „Pojęcia i twierdzenia implikowane
- przez pojęcie Istnienia”. W: S.I. Witkiewicz, Dzieła zebrane. T. 13.
- Oprac. B. Michalski (s. 387–403). Warszawa: PIW.
- Leśniewski, S. (1911). Przyczynek do analizy zdań egzystencjalnych. Przegląd
- Filozoficzny, 14, 330–345.
- Leśniewski, S. (1912). Próba dowodu ontologicznej zasady sprzeczności. Przegląd
- Filozoficzny, 15, 202–226.
- Leśniewski, S. (1913). Krytyka logicznej zasady wyłączonego środka. Przegląd
- Filozoficzny, 16, 315–352.
- Leśniewski, S. (1914). Czy klasa klas niepodporządkowanych sobie, jest podporządkowana
- sobie? Przegląd Filozoficzny, 17, 63–75.
- Leśniewski, S. (1916). Podstawy ogólnej teoryi mnogości. I. Prace Polskiego Koła
- Naukowego w Moskwie. Sekcja Matematyczno-Przyrodnicza, 2, 1–42.
- Leśniewski, S. (1927). O podstawach matematyki. Rozdział I–III. Przegląd Filozoficzny,
- 30, 164–206.
- Leśniewski, S. (1928). O podstawach matematyki. Rozdział IV. Przegląd Filozoficzny,
- 31, 261– 291.
- Leśniewski, S. (1929). O podstawach matematyki. Rozdział V. Przegląd Filozoficzny,
- 32, 60–101.
- Leśniewski, S. (1930). O podstawach matematyki Rozdział VI–IX. Przegląd Filozoficzny,
- 33, 77– 105.
- Leśniewski, S. (1931). O podstawach matematyki. Rozdział X–XI. Przegląd Filozoficzny,
- 34, 142– 170.
- Lindenbaum, A., Tarski, A. (1926). Komunikat o badaniach z zakresu teorji mnogości.
- Sprawozdania z Posiedzeń Towarzystwa Naukowego Warszawskiego
- Wydział III, 7–9, 299–330.
- Łukasiewicz, J. (1933). Logistyka a filozofja. Przegląd Filozoficzny, 39, 115–131.
- Mellor, D.H. (2006). Wholes and Parts: The Limits of Composition. South African
- Journal of Philosophy, 25 (2), 138–145. DOI: http://dx.doi.org/10.4314/
- sajpem.v25i2.31440.
- Morszczyński, W. (1980). Logika a ontologia w systemie filozoficznym Stanisława
- Ignacego Witkiewicza. W: E. Żarnecka-Biały (red.), Logika i jej nauczanie
- w dziejach Uniwersytetu Jagiellońskiego. Kraków: Uniwersytet Jagielloński.
- Murawski, R. (2003). Filozofia matematyki. Antologia tekstów klasycznych. Poznań:
- Wydawnictwo Naukowe UAM.
- Pietruszczak, A. (1997). Co to jest mereologia. W: C. Gorzka, R. Jadczak (red.),
- Studia z filozofii i logiki. Księga pamiątkowa w darze Profesorowi Leonowi
- Gumańskiemu (s. 115–128). Toruń: Wydawnictwo UMK.
- Pietruszczak, A. (2005). Pieces of Mereology. Logic and Logical Philosophy, 14,
- 211–234. DOI: http://dx.doi.org/10.12775/LLP.2005.014.
- Urbaniak, R. (2008). Leśniewski’s Systems of Logic and Mereology; History and
- Re-evaluation. Pobrane z: http://dspace.ucalgary.ca/bitstream/1880/46697/1/
- Urbaniak_2008.pdf.
- Urbaniak, R. (2015). Stanisław Leśniewski: Rethinking the Philosophy of Mathematics.
- European Review, 23 (1), 125–138. DOI: https://doi.org/10.1017/
- S1062798714000611.
- Witkiewicz, S.I. (2002a). Odpowiedź Tadeuszowi Kotarbińskiemu. W: S.I. Witkiewicz,
- Dzieła zebrane. T. 13. Oprac. B. Michalski (s. 404–417). Warszawa: PIW.
- Witkiewicz, S.I. (2002b). O dwóch typach filozofów. W: S.I. Witkiewicz, Dzieła
- zebrane. T. 13. Oprac. B. Michalski (s. 56–70). Warszawa: PIW.
- Witkiewicz, S.I. (2002c). Pojęcia i twierdzenia implikowane przez pojęcie istnienia.
- W: S.I. Witkiewicz, Dzieła zebrane. T. 13. Oprac. B. Michalski (s. 147–384).
- Warszawa: PIW.
- Witkiewicz, S.I. (2002d). Spór o monadyzm. Dwugłos polemiczny z Janem
- Leszczyńskim. S.I. Witkiewicz, Dzieła zebrane. T. 16. Oprac. B. Michalski
- (s. 5–357). Warszawa: PIW.
- Witkiewicz, S.I. (2002e). Stosunek wzajemny nauki i filozofii. W: S.I. Witkiewicz,
- Dzieła zebrane. T. 13. Oprac. B. Michalski (s. 120–146). Warszawa: PIW.
- Witkiewicz, S.I. (2013). Stanisław Ignacy Witkiewicz. Listy I. W: S.I. Witkiewicz,
- Dzieła zebrane. T. 17. Oprac. T. Pawlak (s. 7–1092). Warszawa: PIW.
- Witkiewicz, S.I. (2014a). Nauki ścisłe a filozofia. W: S.I. Witkiewicz, Dzieła zebrane.
- T. 15. Oprac. M. Dombrowski, M. Bizior-Dombrowska (s. 68–93).
- Witkiewicz, S.I. (2014b). O Logice. W: S.I. Witkiewicz, Dzieła zebrane. T. 15. Oprac.
- M. Dombrowski, M. Bizior-Dombrowska (s. 482–493). Warszawa: PIW.
- Witkiewicz, S.I. (2014c). O Logistyce (zwierzenia laika). W: S.I. Witkiewicz, Dzieła
- zebrane. T. 15. Oprac. M. Dombrowski, M. Bizior-Dombrowska (s. 161–189).
- Witkiewicz, S.I. (2014d). O ontologicznej beznadziejności logiki, fizykalizmu
- i pseudonaukowego monizmu w ogóle i o perspektywach koncepcji monadystycznej.
- W: S.I. Witkiewicz, Dzieła zebrane. T. 15. Oprac. M. Dombrowski,
- M. Bizior-Dombrowska (s. 347–363). Warszawa: PIW.
- Witkiewicz, S.I. (2014e). Traktat o Bycie samym w sobie i dla siebie. W: S.I. Witkiewicz,
- Dzieła zebrane. T. 15. Oprac. M. Dombrowski, M. Bizior-Dombrowska
- (s. 494–569). Warszawa: PIW.
- Woleński, J. (1989). Logic and Philosophy in the Lvov—Warsaw School. Dordrecht:
- Kluwer Academic Publishers.