Acta Iuris Stetinensis

Previously: Zeszyty Naukowe. Roczniki Prawnicze


ISSN: 2083-4373     eISSN: 2545-3181    OAI    DOI: 10.18276/ais.2023.44-02
CC BY-SA   Open Access   DOAJ  ERIH PLUS  DOAJ

Issue archive / 3/2023 (44)
Konstytucyjna wolność przedsiębiorczości w kontekście społecznej gospodarki rynkowej – pożądane standardy regulacji
(Constitutional freedom of entrepreneurship in the context of the social market economy – desirable regulatory standards)

Authors: Jerzy Ciapała ORCID
Uniwersytet Szczeciński
Keywords: constitutional freedom of entrepreneurship principle of social market economy primacy of private property desirable features of statutory regulations negative trends in legislation
Whole issue publication date:2023
Page range:22 (21-42)
Cited-by (Crossref) ?:
Downloads ?: 575

Abstract

The subject of the study is the presentation and analysis of the freedom of entrepreneurship in the context of the social market economy. The points of reference are the provisions of the Constitution of the Republic of Poland. The author referred in particular to the jurisprudence of the Polish Constitutional Tribunal and, to a lesser extent, to the position of the doctrine. It has become justified to recall the essential features of the freedom of entrepreneurship (economic activity) in order to indicate their importance in relation to the adopted legal regulations. It must be recognized that freedom of enterprise is the first pillar of the social market economy. The other two pillars are private property and solidarity, dialogue and cooperation between social partners. In conclusion, it should be emphasized the complete lack of consistency in the adopted statutory regulations, which should comply with task standards, including the trends indicated in jurisprudence and doctrine. Therefore, we are dealing with a significant fictitious nature of constitutional regulations, which is a negative feature for the entire Polish legal order, especially since after 2016 the position of the Constitutional Tribunal is being questioned.
Download file

Article file

Bibliography

1.Balcerowicz L., 800 dni – szok kontrolowany, Warszawa 1992.
2.Balcerowicz L., Trzeba się bić, Warszawa 2014.
3.Biernat S., Wasilewski A., Wolność gospodarcza w Europie, Kraków 2002.
4.Ciapała J., Konstytucyjna wolność działalności gospodarczej w Rzeczypospolitej Polskiej, Szczecin 2009.
5.Ciapała J., Konstytucyjna wolność przedsiębiorczości i jej ograniczenia ważnym interesem publicznym. Uwagi w kontekście reżimów stanów nadzwyczajnych oraz zdarzeń okresu pandemii, „Przegląd Konstytucyjny” 2021, nr 3.
6.Ciapała J., Pojmowanie wolności przedsiębiorczości w kontekście współczesnych uwarunkowań, „Państwo i Prawo” 2015, nr 2.
7.Ciapała J., Społeczna gospodarka rynkowa w kontekście idei solidaryzmu, w: A. Łabno (red.), Idea solidaryzmu we współczesnym prawie konstytucyjnym, Warszawa 2015.
8.Czarnek P., Wolność gospodarcza – pierwszy filar społecznej gospodarki rynkowej, Lublin 2014.
9.Dudek A., Pierwsze lata III Rzeczypospolitej 1989–2001, Kraków 2004.
10.Eucken W., Podstawy polityki gospodarczej, tłum. J. Kałużny, Poznań 2005.
11.Florczak-Wątor M., Niekonstytucyjność ograniczeń praw i wolności jednostki wprowadzonych w związku z epidemią COVID-19 jako przesłanka odpowiedzialności Skarbu Państwa, „Państwo i Prawo” 2020, nr 12.
12.Garlicki L., Zubik M., Ustawa w systemie źródeł prawa, w: A. Szmyt (red.), Konstytucyjny system źródeł prawa w praktyce, Warszawa 2005.
13.Hausner J., Społeczna czasoprzestrzeń gospodarowania. W kierunku ekonomii wartości, Kraków 2019.
14.Janiszewski H.A., Kiepski rezultat polonizacji, „Rzeczpospolita” z 23.04.2021.
15.Jarosz-Żukowska S., Konstytucyjna zasada ochrony własności, Kraków 2003.
16.Kieres L., Konstytucyjne publiczne prawo gospodarcze, „Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny” 2014, nr 2.
17.Klecha K., Wolność działalności gospodarczej w Konstytucji RP, Warszawa 2009.
18.Kosikowski C., Wolność działalności gospodarczej i jej ograniczenia w praktyce stosowania Konstytucji RP, w: C. Kosikowski (red.), Zasady ustroju społecznego i gospodarczego w procesie stosowania Konstytucji, Warszawa 2005.
19.Kosikowski C., Wolność gospodarcza w prawie polskim, Warszawa 1995.
20.Kwiecień R., Interesy indywidualne a interesy wspólnotowe w prawie społeczności międzynarodowej, Lublin 2015.
21.Lewaszkiewicz-Petrykowska B., Konflikt wartości w orzecznictwie TK (dobro wspólne a konstytucyjne prawa i wolności), „Studia i Materiały” 2002, T. XVI.
22.Oniszczuk J., Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej w orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego, Kraków 2000.
23.Oniszczuk J., Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej w orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego na początku XXI wieku, Kraków 2004.
24.Piechowiak M., Prawne i pozaprawne pojęcia dobra wspólnego, w: W. Arndt, F. Longchamps de Berier, K. Szczucki (red.), Dobro wspólne: teoria i praktyka, Warszawa 2013.
25.Przesławska G., Społeczna gospodarka rynkowa, w: U. Kalina-Prasznic (red.), Regulowana gospodarka rynkowa, Kraków 2003.
26.Sroczyński G., Świat się chwieje; 20 rozmów o tym, co z nami dalej, Warszawa 2015.
27.Sztompka P., Kapitał społeczny: teoria przestrzeni międzyludzkiej, Kraków 2016.
28.Szydło M., Swoboda działalności gospodarczej, Warszawa 2005.
29.Szydło M., Wolność działalności gospodarczej jako prawo podstawowe, Bydgoszcz–Wrocław 2013.
30.Trzciński J., Rzeczpospolita Polska dobrem wspólnym wszystkich obywateli, w: J. Góral, R. Hausner, J. Trzciński (red.), Sądownictwo administracyjne gwarantem wolności i praw obywatelskich 1980–2005, Warszawa 2005.
31.Włudyka T., Model społecznej gospodarki rynkowej a transformacja ustrojowa polskiej gospodarki: analiza prawno-gospodarcza, Kraków 2002.
32.Wojtyczek K., Granice ingerencji ustawodawczej w sferę praw człowieka w Konstytucji RP, Kraków 1999.
33.Wronkowska S. (red.), Polska kultura prawna a proces integracji europejskiej, Warszawa 2005.
34.Wróbel A. (red.), Stosowanie prawa Unii Europejskiej przez sądy, t. 1, Warszawa 2010.
35.Wróbel A. (red.), Stosowanie prawa Unii Europejskiej przez sądy, t. 2, Zasady – orzecznictwo – piśmiennictwo, Warszawa 2007.
36.Zakolska J., Zasada proporcjonalności w orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego, Warszawa 2008.