Acta Politica Polonica

Wcześniej: Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego. Acta Politica

ISSN: 2451-0432     eISSN: 2719-4388    OAI    DOI: 10.18276/ap.2025.59-04
CC BY-SA   Open Access   DOAJ  ERIH PLUS  DOAJ

Lista wydań / 1/2025 (59)
Scena polityczna Królestwa Rumunii w okresie międzywojennym

Autorzy: Jan Kosmowski ORCID
Uniwersytet im. Adama Mickiewicza
Słowa kluczowe: monarchia Rumunia nacjonalizm demokracja
Data publikacji całości:2025
Liczba stron:11 (51-61)
Cited-by (Crossref) ?:

Abstrakt

Celem artykułu jest analiza rumuńskiej sceny politycznej w okresie międzywojennym i ustalenie przyczyn upadku systemu parlamentarnego oraz, kolejno, monarchicznego, co doprowadziło ostatecznie do faszystowskiej dyktatury Iona Antonescu i Żelaznej Gwardii. Do realizacji celu sformułowano następującą tezę: niestabilność struktury politycznej w Królestwie Rumunii była spowodowana wielowektorowością sceny politycznej, na którą przekładała się interwencja monarchy w proces polityczny oraz działalność skrajnie prawicowych organizacji. W celu potwierdzenia powyższej tezy, zadano następujące pytania badawcze: jak na sytuację polityczną w państwie wpłynęła pierwsza wojna światowa; jakie czynniki powodowały niestabilność sytuacji politycznej w okresie parlamentaryzmu; co spowodowało upadek rządów Karola II? Do realizacji powyższego celu i odpowiedzi na zadane pytania badawcze wykorzystano metody właściwe dla nauk historycznych oraz techniki – analiza źródeł i case study. W wyniku analizy udało się ustalić, że główną przyczyną niestabilności kolejnych rządów w Królestwie Rumunii w okresie międzywojennym był brak adekwatnych mechanizmów prawnych, konflikt monarchy dążącego do przejęcia autorytarnej władzy z skrajnie prawicową Żelazną Gwardią, która dążyła do podobnego celu. Dodatkowo, za główne czynniki upadania kolejnych rumuńskich reżimów należy uznać polityczną nieudolność monarchy, niekorzystną sytuację międzynarodową i kulturę polityczną.
Pobierz plik

Plik artykułu

Bibliografia

1.Blasen P.H. (2024). Fairy-tale prince or voivode? Royalist propaganda and theories of monarchy under Carol II of Romania. History of European Ideas, 1–23. Pobrane z: https://www.tandfonline.com/doi/full/10.1080/01916599.2024.2332840 (4.08.2024). DOI: 10.1080/01916599.2024.2332840
2.Buzatu M. (2012). The Romanian Monarchy And The Nationalist Propaganda. Case Study: King Carol II’s Visits To The Historical Regions Of Romania – Transilvania, Dobrogea And Basarabia (December 1939 – January 1940). Interstitio. East European Review of Historical and Cultural Anthropology, 1–2, 144–150.
3.Davidescu C. (2002). Totalitarian Discourse as Rejection of Modernity: The Iron Guard, A Case-Study. W: M. Czobor- -Lupp, J. Stefan Lupp (red.), Moral, Legal and Political Values in Romanian Culture. Waszyngton: The Council for Research in Values and Philosophy.
4.Dubicki A. (2013). System partyjny Królestwa Rumunii. Uwarunkowania i funkcjonowanie. Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego.
5.Gligor M. (2008). The Ideology of the Archangel Michael Legion and Mircea Eliade’s Political Views in Interwar Romania. International Journal on Humanistic Ideology, 1, 111–126.
6.Grecu F. (2023). The Nation’s Party Under The Dictatorship of King Carol II. Journal for the Study of Religions and Ideologies, 22 (66), 112–125.
7.Kessler E. (2007), Ideas And Ideology In Interwar Romania. Pobrane z: https://www.icr.ro/pagini/ideas-and-ideology- -in-interwar-romania (4.11.2024).
8.Horga I., Stoica A. (2012). Totalitarianism in Europe. Case study: Romania between left-wing and right-wing dictatorships (1938–1989) W: G. Laschi (red.), Memoria d’ Europa. Riflessioni su dittature, autoritarismo, bonapartismo e svolte democratiche. Mediolan: FrancoAngeli Press.
9.Ilie M. (2015). The Party of The Nation – king Carol II’s last attempt to monopolize the Romanian political life. Analele Universităţii din Craiova. Istorie, Anul XX, 1 (27) 109–113.
10.Ilie M. (2015). Processing the Political Image of a King: An Overview of the Interwar and Communist Discourse about Carol II of Romania. Journal of Political Sciences, 47, 206–215.
11.Ilie M. (2018). The Game Of Power: King Carol II and The Political Parties at The End Of The Year 1937. Analele Universităţii din Craiova. Istorie, Anul XXIII, 1 (33), 77–86.
12.Ilie M. (2019). The ideology of the National Renaissance Front in pro-carlist contemporary perceptions. Analele Universităţii din Craiova. Istorie, Anul XXIV, 2 (36), 79–89.
13.Kenyon P. (2023). Dzieci nocy. Nadzwyczajna historia współczesnej Rumunii. Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego.
14.Meale J. (2016). The Romanian Iron Guard: Fascist Sacralized Politics or Fascist Politicized Religion? Occasional Papers On Religion In Eastern Europe, 5 (XXXVI), 61–74.
15.Niculescu T. (2019). Mistyk z rewolwerem. Corneliu Zela Codrenau. Kraków: Towarzystwo Autorów i Wydawców Prac Naukowych UNIVERSITAS.
16.Radu S. (2018). Romania and the Great War: Political, Territorial, Economic and Social Consequences. Pamięć i Sprawiedliwość, 1 (31), 138–166.