
Colloquia Germanica Stetinensia
Wcześniej: Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego. Colloquia Germanica Stetinensia
Die Grenzen meiner Welt bedeuten die Grenzen meiner Sprache: Zur Rolle des Dichters in der Erweiterung sprachlicher Horizonte am Beispiel der Lyrik von Florian Biesik
(Granice mojego świata oznaczają granice mojego języka: Rola poety w poszerzaniu horyzontów językowych na przykładzie liryki Floriana Biesika)
DOI: 10.18276/cgs.2026.35-04
Cytuj
Opis bibliograficzny (APA 7)
Rybak, D., & Kamińska-Ossowska, E. (2026). Die Grenzen meiner Welt bedeuten die Grenzen meiner Sprache: Zur Rolle des Dichters in der Erweiterung sprachlicher Horizonte am Beispiel der Lyrik von Florian Biesik [Granice mojego świata oznaczają granice mojego języka: Rola poety w poszerzaniu horyzontów językowych na przykładzie liryki Floriana Biesika]. Colloquia Germanica Stetinensia, (35), 57–73. https://doi.org/10.18276/cgs.2026.35-04
Pełny tekst jest dostępny
| ISSN: | 2450-8543 |
| eISSN: | 2353-317X |
| Autorzy: |
Dariusz
Rybak
Uniwersytet Szczeciński Ewelina Kamińska-Ossowska Uniwersytet Szczeciński, Wydział Filologiczny |
| Słowa kluczowe: | Liryka język wilamowski języki mniejszości przynależność etniczna |
| Data wydania numeru / monografii: | 2026 |
| Liczba stron: | 17 (57-73) |
| OAI-PMH: | Metadane |
| Liczba pobrań ?: | 2 |
Abstrakt
Artykuł analizuje wykorzystanie języka wilamowskiego w twórczości poetyckiej Floriana Biesika (1850–1926) jako środka zachowania wilamowskiej tożsamości oraz jego rolę we współczesnym procesie rewitalizacji tego języka. Celem analizy jest interpretacja poezji Biesika jako wyrazu językowej i kulturowej tożsamości marginalizowanej mniejszości oraz ukazanie, w jaki sposób w jego tekstach znajdują odzwierciedlenie różne aspekty przynależności etnicznej i jej samookreślenia. Poezja ta analizowana jest również jako medium, w którym manifestuje się napięcie między utratą a przywróceniem języka do użytku. Ponadto omówiono paralele między poetyckimi strategiami Biesika a współczesnymi działaniami na rzecz rewitalizacji języka wilamowskiego, które widoczne są szczególnie w pracach Tymoteusza Króla. Analiza pokazuje, że liryka ta odgrywa kluczową rolę w zachowaniu, redefiniowaniu oraz przekazywaniu tożsamości etnicznej, stanowiąc tym samym istotny element kulturowego przetrwania zagrożonej wspólnoty językowej.
Podgląd PDF
Bibliografia (17)
- Anders, Heinrich. (1933). Gedichte von Florian Biesik in der Mundart von Wilamowice. Uniwersytet Poznański.
- Andrason, Alexander, & Król, Tymoteusz. (2016). A Grammar of Wymysorys. Slavic and East European Language Resource Center (SEELRC), Duke University.
- DWDS. (o. D.). Volksdichtung. In Digitales Wörterbuch der deutschen Sprache. Abgerufen am 28. Juni 2026 von https://www.dwds.de/wb/Volksdichtung
- Bock, Friedrich (Hrsg.). (o. D.). Der Liega-Jirg [mutmaßlicher Verf.: Julius Schoppa]. Selbstverlag.
- Kleczkowski, Adam. (1920). Dialekt Wilamowic w zachodniej Galicji: Fonetyka i fleksja. Polska Akademia Umiejętności.
- Król, Tymoteusz. (2016). Czym jest dla dzisiejszych Wilamowian język wilamowski? Różne funkcje, różne postawy językowe. Łódzkie Studia Etnograficzne, 55, 75–106.
- Król, Tymoteusz. (2024). Tłumaczenie Wilamowic. Przekłady na język wilamowski w XXI wieku z perspektywy autoetnograficznej. Przekładaniec, 49, 76–89.
- Król, Tymoteusz. (2023). Wilamowianie i ich sąsiedzi [Album]. Muzeum Kultury Wilamowskiej, Gmina Wilamowice, Stowarzyszenie Wilamowianie, Polskie Towarzystwo Ludoznawcze.
- Kwiatkowska, Beata. (o. D.). Wilamowice mówią po swojemu. Odcinek 1: Uf jer wełt, czyli na tamtym świecie [Audiobook]. Audioteka. https://audioteka.com/pl/audiobook/wilamowice-mowia-po-swojemu-odcinek-1-uf-jer-welt-czyli-na-tamtym-swiecie/
- Mętrak, Maciej. (2016). Wilamowice – przywracanie języka, przywracanie pamięci. Uniwersytet Warszawski.
- Mojmir, Hermann. (1930). Wörterbuch der deutschen Mundart von Wilamowice. Erster Teil A–R (bearbeitet von Adam Kleczkowski; Prace Komisji Językowej nr. 18, część I). Polska Akademja Umiejętności.
- Ritchie, Carlo. (2012). Some Considerations on the Origins of Wymysorys. The University of Sydney.
- Sławek, Ewa. (2025). Kubuś Kwap i Misiu Szpeniolek, Mały Królewic i Mały Princ. O tłumaczeniach klasyki literackiej na polskie gwary i języki regionalne. Forum Lingwistyczne, 13(2), 1–13. https://doi.org/10.31261/FL.2025.13.2.15
- Szutow, Paweł. (2024). S’łjyrbihła cyr wymysiöeryśa śpröh. Fjy dy grusa łoüt [Podręcznik do nauki języka wilamowskiego dla dorosłych]. Wydawnictwo Cum Laude.
- Wicherkiewicz, Tomasz. (2019). Mikroliteratura mikrojęzyka mikrospołeczności: Wilamowice, Fliöra-Fliöra i ich literatura. Litteraria Copernicana, 30(2), 113–124. https://doi.org/10.12775/LC.2019.023
- Wicherkiewicz, Tomasz. (2003). The Making of a Language: The Case of the Idiom of Wilamowice, Southern Poland. Mouton de Gruyter.
- Wittgenstein, Ludwig. (1984). Tractatus logico-philosophicus. In Werkausgabe (Bd. 1, S. 7–85). Suhrkamp.




