Przegląd Zachodniopomorski
Apparatus Sigillorum – nieznane źródło do sfragistyki miejskiej Pomorza Zachodniego. Autorstwo, czas i okoliczności powstania
(Apparatus Sigillorum – an unknown source for municipal sphragistics of Western Pomerania: Authorship, time and circumstances of its origin)
DOI: 10.18276/pz.2020.1-01
Cite
The full text is available
| ISSN: | 0552-4245 |
| eISSN: | 2353-3021 |
| Authors: | Łukasz Koremba |
| Keywords: | sphragistics seals Western Pomerania the Ostens Library Apparatus Sigillorum copies of seals |
| Issue / book publication date: | 2020 |
| Page range: | 17 (5-21) |
| OAI-PMH: | Metadata |
 
 
 
| |
Abstract
The purpose of the article is presentation of an unknown collection of copies of the municipal seals Apparatus Sigillorum Pomeraniae et Rugiae Civitatum and an attempt to establish authorship, time, and circumstances of its origin. The work survived among the remnants of the so called Ostens Library, where it came in 1773. Brief notes made on its cover suggest that it originates from the collection of Matthäus Heinrich Liebherr. The analysis of the aesthetic of the executed copies allows a supposition that there were several drawers and the work could be completed by the successive owners. The content of the dorsal notes implies that the author used the seals from the collections of Pomeranian scholars belonging to the society Collectores Historiae et Juris Patrii. It is likely that the activity of this society inspired the compilation of the catalogue of the Pomeranian towns’ seals.
Preview PDF
Bibliography (34)
- Źródła niepublikowane
- Landesarchiv Greifswald, Rep. 41 Plathe, Nr. I 41.
- Źródła publikowane
- Balthasar von, Augustin. Apparatus Diplomatico-Historici etc. III te Ausfertigung (...). Greifswald, 1735.
- Beckmann, Sabinne. „Drucker, Sammler, Gelehrte. Eine Literatur-und Kulturgeschichte Westpommerns im Spiegel frühneuzeitlicher Gelegenheitkunst”. W: Handbuch des Personalen Gelegenheitsschrifttums in Europäischen Bibliotheken und Archiven, red. Sabinne Beckmann, Stefan Anders, 17–195, Bd. 27. Hildesheim–Zürich–New York: Olms-Weidmann, 2013.
- Bernouilli, Johann. Reisen durch Brandemburg, Pommern, Preussen, Curland, Russland und Pohlen in den Jahren 1777 und 1778. Bd. 2. Leipzig, 1779–1780.
- Bieniek, Dariusz. „Od pieczęci do herbu”. Gazeta Płotowska, 3 (2016): 3.
- Bismarck-Osten von, Ferdinand. „Die Sammlungen zu Schloss Plathe und ihr Begründer Friedrich Wilhelm von der Osten (1721–1786)ˮ. Baltischen Studien 62 (1976): 63–72.
- Bobowski, Bogdan. „Motywy gospodarcze na pieczęciach średniowiecznych i wczesnonowożytnych Goleniowa”. W: Najnowsze badania nad numizmatyką i sfragistyką Pomorza Zachodniego: Materiały z konferencji naukowej 50 lat Działu Numizmatycznego Muzeum Narodowego w Szczecinie 19–20 września 2002 roku, red. Genowefa Horoszko, 185–189. Szczecin: Muzeum Narodowe, 2004.
- Bobowski, Kazimierz. „Symbolika pieczęci i herbu miasta Dymina na tle motywów obrazowych pieczęci miejskich Pomorza Zachodniego”. Śląski Kwartalnik Historyczny Sobótka 43 (1988), 2: 245–254.
- Bobowski, Kazimierz. „Symbolika religijna i kościelna w ikonografii pieczęci miast Pomorza Zachodniego”. W: Najnowsze badania nad numizmatyką i sfragistyką Pomorza Zachodniego: Materiały z konferencji naukowej 50 lat Działu Numizmatycznego Muzeum Narodowego w Szczecinie 19–20 września 2002 roku, red. Genowefa Horoszko, 179–184. Szczecin: Muzeum Narodowe, 2004.
- Bobowski, Kazimierz. Dawne pieczęcie na Pomorzu Zachodnim: zabytki prawa i kultury z epoki Gryfitów. Szczecin: Glob, 1989.
- Böhmer, Wilhelm. „Uebersicht der allgemeine Chroniken und Geschichten Pommerns seit Kantzow”. Baltische Studien 3 (1835), 1: 66–171.
- Brüggemann, Ludwig Wilhelm. Ausführliche Beschreibung des gegenwärtigen Zustandes des Königl. Preussischen Herzogthums Vor- und Hinter- Pommern. 2 Th., Bd. 1. Stettin, 1784.
- Döring, Detlef. „Gelehrte Gesellschaften in Pommern im Zeitalter der Aufklärungˮ, W: Die Universität Greifswald in der Bildungslandschaft des Ostseeraums, red. Dirk Alvermann, Nils Jörn, Jens E. Olesen, 123–153. Berlin: LIT Verlag, 2007.
- Greifswaldisches Wochen-Blatt von allerhand gelehrten und nützlichen Sachen. Greifswald, 1743.
- Gumowski, Marian. „Koszalin – jego herb i pieczęcie”. W: Z dziejów Koszalina, red. Henryk Janocha, 95–106. Poznań: Wydawnictwo Poznańskie, 1960.
- Gumowski, Marian. „Pieczęcie i herb Słupska”. Zapiski Koszalińskie 4 (1959): 3–14.
- Gumowski, Marian. „Pieczęcie i herby niektórych miast pomorskich”. Przegląd Zachodniopomorski 15 (1971), 3: 113–132.
- Gut, Paweł. „Typariusze pieczęci miejskich i sądowych z herbami miejskimi w zasobie Archiwum Państwowego w Szczecinie”. Stargardia 4 (2004), 323–335.
- Häckermann. „Balthasar, Augustin von”. W: Allgemeine Deutsche Biographie 2, 29–30. Leipzig, 1875.
- Häckermann. „Charisius, Johann Ehrenfried”. W: Allgemeine Deutsche Biographie 4, 103. Leipzig, 1876.
- Hupp, Otto. Die Wappen und Siegel der Deutschen Städte, Flecken und Dorfen. München, 1898.
- Lehmann, Johann Gottlieb. Verzeichniss einer grosstentheils vollstandigen Sammlung von Pommerischen Munzen (…). 2 Th., Berlin, 1752.
- Pyl, Theodor, hrsg. Dr. j. u. Augustin Balthasars [...] Leben und Schriften nach dessen Selbstbiographie und anderen urkundlichen Quellen als Ergänzung zu O. Focks Rügisch-Pommerscher Geschichte. Greifswald, 1875.
- Pyl, Theodor. „Schwarz, Albert Georgˮ. AIllgemeine Deutsche Biographie 33 (1891), 223–226.
- Rymar, Edward. „Biblioteka Ostenów – Bismarcków w Płotach. Część 2. Tajemnice rozproszenia”. Bibliotekarz Zachodniopomorski 46 (2005), 4: 41–53.
- Rymar, Edward. „Biblioteka Ostenów – Bismarcków w Płotach. Część 3. Stare i nowe tropy rozproszenia zbiorów”. Bibliotekarz Zachodniopomorski 50 (2009), 3–4: 32–35.
- Rymar, Edward. „Biblioteka Ostenów w Płotach (1)ˮ. Bibliotekarz Zachodniopomorski 45 (2004), 3–4: 36–44.
- Senarclens de, Vanessa. „Części rozproszonych księgozbiorów XVIII-wiecznych. Biblioteka zamku Plathe i jej użytkownicy”. W: Unbekannte Schätze. Germanica des 16. Jahrhunderts in der Universitätsbibliothek Łódź / Nieznane skarby. Germanika XVI-wieczne w zbiorach Biblioteki Uniwersytetu Łódzkiego, red. Cora Dietl, Małgorzata Kubisiak, 117–146. Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, 2018.
- Skiba, Aleksandra. „Kolekcja Matthäusa Heinricha Liebeherra w bibliotece Gimnazjum Akademickiego w Szczecinieˮ. W: Od Pedagogium Książęcego do Gimnazjum Mariackiego. Z dziejów szkolnictwa półwyższego w Szczecinie do początków XIX w., red. Agnieszka Borysowska, 159–171. Szczecin: Książnica Pomorska im. Stanisława Staszica, 2018.
- Szajko, Urszula. „Liebeherr Mathaus Heinrich von”. W: Encyklopedia Szczecina, red. Tadeusz Białecki, 542. T. 1. Szczecin: Uniwersytet Szczeciński, 1999.
- Szukała, Maciej. Powstanie i działalność Towarzystwa Historii i Starożytności Pomorza w Szczecinie w latach 1824–1918. Szczecin: Wydawnictwo Archiwum Państwowego „Dokumentˮ w Szczecinie, 2000.
- Zettelkatalog der Bibliothek, Bismarck-osten.com. Dostęp 28.01.2020. http://www.bismarck-osten.com/zettelkatalog.