Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego. Acta Politica

Aktualnie: Acta Politica Polonica


ISSN: 0867-0617    OAI
CC BY-SA   Open Access   DOAJ  ERIH PLUS

Lista wydań / 1/2012 (25)
Spór o niezależność Macedonii we współczesnej ,,zjednoczonej” Europie. Część 2. Od II wojny światowej do współczesności

Autorzy: Waldemar Potkański
Szczecińska Szkoła Wyższa Collegium Balticum
Słowa kluczowe: Republika Macedonii, Była Jugosłowiańska Republika Macedonii, konflikt grecko-macedoński
Data publikacji całości:2012
Liczba stron:12 (39-50)

Abstrakt

W artykule przedstawiono problem uznania suwerenności Republiki Macedonii, państwa, które powstało w roku 1991 po rozpadzie Federacji Jugosłowiańskiej. Głównym antagonistą w uznaniu tej niezależności jest Grecja (członek NATO i UE), która odwołuje się do antycznej tradycji Hellady, dowodząc, że nie ma ciągłości historycznej pomiędzy Macedończykami a ludnością słowiańską, która zamieszkuje sporne ziemie od VI w. Nie uznają oni również osobnego języka macedońskiego, który wywodzi się z tzw. staro-cerkiewno-słowiańskiego. Państwo to stoi na straży podziału, jaki dokonał się po tzw. wojnach bałkańskich w 1913 r. i utrwalił po II wojnie światowej. Tak rozczłonkowano dawne ziemie zamieszkałe przez tę ludność, tworząc: Macedonię Wardarską (serbską), Egejską (grecką) i Pirińską (bułgarską). Państwo, o które toczy się spór, powstało na bazie byłej Ludowej Republiki Macedonii (istniejącej w dawnej Jugosławii) w dniu 17 listopada 2001 r., w drodze ,,bezkrwawej rewolucji”. Od tego czasu toczy się spór mający doprowadzić do pełnego uznania tego państwa na forum międzynarodowym. Jednak, jak na razie, uznano jedynie ten podmiot polityczny (w ramach ONZ) pod wymuszoną przez Greków nazwą: ,,Była Jugosłowiańska Republika Macedonii” (w języku angielskim FYROM). Poza tym rząd grecki torpeduje kolejne inicjatywy macedońskie zmierzające do pełnego zespolenia i członkostwa tego państwa ze strukturami północnoatlantyckimi oraz europejskimi.

Bibliografia

1.Andriotis N.P., The Federative Republic of Skopje and its Language, Athens 1966.
2.Apostolski M., The Socialist Republic of Macedonia, Skopje 1974.
3.Bakoyannis D., The View from Greece, ,,International Herald Tribune”, 1 IV 2008.
4.Bancroft I., EU divisions over Kosovo get deeper, ,,Guardian”, 17 II 2010.
5.Barker E., Macedonia: Its Place in Balkan Power Politics, London 1950.
6.Batowski H., Między dwiema wojnami 1919–1939, Kraków 2001.
7.Chulda R., Spór o nazwę, ,,Polska Zbrojna”,8 XII 2009.
8.Close D.H., The Orgins of the Greek Civil War 1943–1950, London 1995.
9.Czereczanow T., Patot do niezawisnosta, w: Miejsce Macedonii na Bałkanach, red. I. Stawowy-Kawke, Kraków 2005.
10.Davies N., Wyspy. Historia, Kraków 2003.
11.Dziewiałtowski-Gintowt B., Język jako argument w dyskusji wokół kwestii macedońskiej w XX wieku, w: Miejsce Macedonii na Bałkanach, red. I. Stawowy-Kawke, Kraków 2005.
12.Jelavich B., Historia Bałkanów. T. II: wiek XX, Kraków 2005.
13.Karakasidou A.N., Fields of wheat, hills of blood: Passages to nationhood in Greek Macedonia,1870–1990, Chicago 1997.
14.Kofos E., Nationalism and Communism in Macedonia, Thessaloniki 1964.
15.Kuczyński, M. Ray-Ciemięga M., Bałkański syndrom. Konflikty zbrojne w byłej Jugosławii 1991–1999 i wojna w Kosowie. Udział wielonarodowych sił pokojowych NATO w utworzeniu pokoju na Bałkanach 1993–2000, Warszawa 2000.
16.Martin N.K., Fałszowanie historii Macedonii. Hebrajskie źródła i świadectwa o Macedonii, Łódź 1993.
17.Miller M.L., Bulgaria during the Second World War, Stanford 1975.
18.Nissen G., Greece is an Unworthy EU Member, ,,Morgenavisen Jyllands–Posten”, 26 II 1999.
19.Palmer S., King R., Yugoslav Communism and the Macedonian Question, Hamden 1971.
20.Pawlicki J., Szczyt NATO: Spór także o Macedonię, ,,Gazeta Wyborcza”, 3 IV 2008.
21.Pettifer J., Macedonia: Names, Nomenclaturus and NATO, Shrivenham 2008.
22.Reszczyński Ł, Macedońsko-grecki spór nomenklaturowy i jego geopolityczne tło, ,,Policy Papers” 2010, nr 9.
23.Reszczyński Ł, Republika Macedonii czy Północna Republika Macedonii?, 24 VIII 2009.
24.Shea J., Macedonia and Greece, Jefferson 1997.
25.Ślupkov I.A., The Communist Party of Greece and the Macedonian National Problem 1918–1940, Szczecin 2006.
26.Stamenkovski A., Odbrana NATO, Skopje 1997.
27.Stawowy-Kawka I., Historia Macedonii, Wrocław 2000.
28.Stefou C., History of the Macedonian People from Ancient Times to the Present, Toronto 2005.
29.Tanty M., Bałkany w XX wieku. Dzieje polityczne, Warszawa 2003.
30.Veljanovski N., Makedonija vo jugoslovensko-bugarskite odnosi,1944–1953, Skopje 1998.
31.Wojecki M., Uchodźcy polityczni z Grecji w Polsce 1948–1975, Zielona Góra 1989.
32.Woodhouse C.M., The Struggle for Greece, 1941–1949, London 1976.
33.Zachariasz M.J., Ku rozpadowi Jugosławii (1990–1991), ,,Studia z Dziejów Rosji i Europy Środkowo-Wschodniej” 2003, t. XXXVIII.
34.Zahariadis N., Nationalism and Small State Foreign Policy: The Greek Response to the Macedonian Issue, ,,Political Science Quarterly” 1994, nr 4 (109).
35.Znamierowska-Rakk E., Federacja Słowian południowych w polityce Bułgarii po II wojnie światowej. Korzenie. Próby realizacji. Upadek, Warszawa 2005.
36.Znamierowska-Rakk E., Kontrowersje wśród bałkańskich komunistów wokół Macedonii (wiosna 1941–lato 1944), ,,Studia z Dziejów Rosji i Europy Środkowo-Wschodniej” 2002, t. XXXVII.
37.Zotiades G.B., The Macedonian Controversy, Thessaloniki 1961.