Colloquia Germanica Stetinensia

Wcześniej: Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego. Colloquia Germanica Stetinensia


ISSN: 2450-8543     eISSN: 2353-317X    OAI    DOI: 10.18276/cgs.2025.34-05
CC BY-SA   Open Access   DOAJ  ERIH PLUS  DOAJ  DOAJ

Lista wydań / nr 34
An der Schwelle zwischen Stettin und Szczecin. Zur Liminalitätsproblematik in "Confinium. Szczecińska opowieść" von Krzysztof Niewrzęda
(Na progu między Stettinem a Szczecinem. Problematyka liminalności w "Confinium. Szczecińska opowieść" Krzysztofa Niewrzędy)

Autorzy: Ewa Hendryk ORCID
Wydział Humanistyczny US
Słowa kluczowe: liminalność koniec II wojny światowej między Stettinem a Szczecinem Krzysztof Niewrzęda
Data publikacji całości:2025-10-24
Liczba stron:18 (91-108)
Cited-by (Crossref) ?:
Liczba pobrań ?: 151

Abstrakt

Celem artykułu jest omówienie problematyki liminalności w utworze Krzysztofa Niewrzędy "Confinium. Szczecińska opowieść". Powieść tego polskiego pisarza, poety i eseisty pochodzącego ze Szczecina, mieszkającego od roku 1989 w Niemczech, dotyczy ważnego okresu w historii miasta, mianowicie procesu przechodzenia niemieckiego miasta Stettin, będącego po wojnie w zgliszczach, w miasto, w którym kształtują się początki polskości. Fazę tę można nazwać, jak wskazuje tytuł powieści, "confinium", co w tłumaczeniu z języka łacińskiego oznacza ,pograniczeʻ. Ten stan zawieszenia między różnymi światami, między niemieckością i polskością przedstawiono – w oparciu o teorię liminalności Arnolda van Gennepa i Victora Turnera – jako fazę przejściową (liminalną). Na podstawie doświadczeń głównego bohatera powieści, Tadeusza, omówiono główne aspekty liminalności, m. in. życie na pograniczu różnych rzeczywistości, niepewność, wyobcowanie, kryzys tożsamości, poszukiwanie sensu życia i stabilności.
Pobierz plik

Plik artykułu

Bibliografia

1.(al). (2020, 12. September). „Nie mieliśmy wyboru”. Szczecińska powieść Krzysztofa Niewrzędy. [Übersetzung]. Kurier Szczeciński 178, https://24kurier.pl/75-lat-kuriera-szczecinskiego/szczeci%c5%84ska-powie%c5%9b%c4%87-krzysztofa-niewrz%c4%99dy-nie-mieli%c5%9bmy-wyboru/.
2.„Krzysztof Niewrzęda im Gespräch mit Brygida Helbig über seinen Roman ‚Confinium‘“. (2020, 19 Juni). chrome-extension://efaidnbmnnnibpcajpcglclefindmkaj/https://utp.berlin/wp-content/uploads/2020/06/Interview-Krzysztof-Niewrze%CC%A8da.19.06.2020-1.pdf.
3.Bartula, Małgorzata. (2020, 13. April). Dojrzewanie między westernem i eposem. Rozmowa z Krzysztofem Niewrzędą o jego najnowszej powieści. https://wszczecinie.pl/dojrzewanie-miedzy-westernem-i-eposem-rozmowa-z-krzysztofem-niewrzeda-o-jego-najnowszej-powiesci/34363.
4.Białecki, Tadeusz et al. (Hrsg.). (1995). Stettin 1945–1946. Dokumente – Erinnerungen/ Szczecin 1945–1946. Dokumenty – wspomnienia (Tadeusz Białecki et al., Auswahl, Red. u. Komment.; Bogdan Frankiewicz et al., Übers., 2. Aufl.) Hinstorff Verlag.
5.Iwasiów, Sławomir. (2020, 1. Juli). Powrót (Krzysztof Niewrzęda: ‘Confiniumʼ). Dwutygodnik kulturalny „artPAPIER” 13 (397). https://artpapier.com/index.php?page=artykul&wydanie=397&artykul=7957&kat=1.
6.Madaliński, Artur. (2020). Opowieść pograniczna. Nowe Książki 11, 12–13.
7.Michałowski, Piotr. (2022). Szczecin z pogranicza epok. Odra 1, 78–80.
8.Musekamp, Jan (2010). Zwischen Stettin und Szczecin: Metamorphosen einer Stadt von 1945 bis 2005. Harrassowitz.
9.Muszer, Dariusz. (2020). Nasi wypędzeni, wasi wypędzeni. Pogranicze środka Europy (Krzysztof Niewrzęda, Confinium. Szczecińska opowieść). Elewator 34(4), 164–167.
10.Niewrzęda, Krzysztof. (2003). Stettin / Szczecin. Im Zentrum oder an der Peripherie des Kontinents? Eine Stadt auf der Suche nach einer neuen Identität. Dialog 62–63, 76–82.
11.Niewrzęda, Krzysztof. (2020). Confinium. Szczecińska opowieść [Übersetzung]. Wydawnictwo Granda.
12.Sęczek, Marlena. (2024, 15. Mai). Niewrzęda Krzysztof. Biogram. Polscy pisarze i badacze literatury XX i XXI wieku. https://pisarzeibadacze.ibl.edu.pl/haslo/19/niewrzeda-krzysztof.
13.Supady, Grzegorz. (2021). Finis Stettinis, czyli o tym, dlaczego Hakenterrasse to obecnie Wały Chrobrego. Twórczość 6, 118–122.
14.Turner, Victor. (2010). Proces rytualny. Struktura i antystruktura. Państwowy Instytut Wydawniczy.
15.van Gennep, Arnold. (2006). Obrzędy przejścia (Beata Biały, Übers.). Państwowy Instytut Wydawniczy.
16.Wojs, Agnieszka. (2020, 31. Juli). To bardzo szczecińska opowieść. Recenzja nowej książki Krzysztofa Niewrzędy „Confinium. Szczecińska opowieść” [Übersetzung]. https://wszczecinie.pl/to-bardzo-szczecinska-opowiesc-recenzja-nowej-ksiazki-krzysztofa-niewrzedy-confinium-szczecinska-opowiesc/35231.