Patriotyzm i zagrożenia w percepcji samorządowców. Wnioski z badań – część 2


ISBN: 978-83-8419-134-7    ISBN (online): 978-83-8419-135-4    ISSN: 0860-2751    OAI    DOI: 10.18276/978-83-8419-135-4
CC BY-SA   Open Access 

Issue archive / T. (MDXI) 1437

Year:2026
Field:Field of Social Sciences
Discipline:political and administrative sciences
Authors: Maciej Drzonek ORCID
Uniwersytet Szczeciński

Mariusz Brzostek ORCID
Uniwersytet Szczeciński

Piotr Chrobak ORCID
Uniwersytet Szczeciński

Bartosz Mazurkiewicz ORCID
Uniwersytet Szczeciński

Hubert Pachciarek ORCID
Uniwersytet Szczeciński

Malwina Szarek ORCID
Uniwersytet Szczeciński

Information

Electronic version of the publication available under CC BY-SA 4.0 July 2026

Printed version of the publication can be purchased in the store of the University of Szczecin Press: wn.usz.edu.pl/sklep/

This publication was co-financed from the state budget as part of the program of the Minister of Science and Higher Education titled “Science for Society II,” project no. NdS-II/SP/0355/2023/01

Amount of funding: 859,100.00 PLN

Total project value: 859,100.00 PLN

Nauka dla społeczeństwa
Download issue

Issue File

Bibliography

1.GUS, Bank Danych Lokalnych, https://bdl.stat.gov.pl/.
2.GUS, Pojęcia stosowane w statystyce publicznej – bezrobotni zarejestrowani, https://stat. gov.pl/metainformacje/slownik-pojec/pojecia-stosowane-w-statystyce-publicznej/ 4802,pojecie.html.
3.GUS, Pojęcia stosowane w statystyce publicznej – współczynnik obciążenia demograficznego, https://stat.gov.pl/metainformacje/slownik-pojec/pojecia-stosowane-w-statystyce- publicznej/1958,archiwum.html.
4.GUS, Powierzchnia i ludność w przekroju terytorialnym w 2021 r., Warszawa 2021, https://stat.gov.pl/obszary-tematyczne/ludnosc/ludnosc/powierzchnia-i-ludnosc- -w-przekroju-terytorialnym-w-2021-roku,7,18.html.
5.GUS, Powierzchnia i ludność w przekroju terytorialnym w 2024 r., Warszawa 2024, https://stat.gov.pl/obszary-tematyczne/ludnosc/ludnosc/powierzchnia-i-ludnosc- -w-przekroju-terytorialnym-w-2024-roku,7,21.html.
6.GUS, Powierzchnia i ludność w przekroju terytorialnym w 2025 r., Warszawa 2025, https://stat.gov.pl/obszary-tematyczne/ludnosc/ludnosc/powierzchnia-i-ludnosc- -w-przekroju-terytorialnym-w-2025-r-,7,22.html.
7.GUS, Rocznik Statystyczny Województwa Podkarpackiego 2025, https://rzeszow.stat. gov.pl/publikacje-i-foldery/roczniki-statystyczne/rocznik-statystyczny-wojewodztwa- podkarpackiego-2025,5,22.html.
8.GUS, Rocznik Statystyczny Województwa Zachodniopomorskiego 2025, https://szczecin. stat.gov.pl/publikacje-i-foldery/roczniki-statystyczne/rocznik-statystyczny-wojewodztwa- zachodniopomorskiego-2025,6,25.html
9.Ocena stanu bezpieczeństwa państwa. Raport z badania sondażowego przeprowadzonego przez CBOS w 2014 roku na zlecenie Biura Bezpieczeństwa Narodowego, https://www. bbn.gov.pl/ftp/dok/05/ocena_stanu_bezpieczenstwa_panstwa.pdf.
10.Państwowa Komisja Wyborcza, www.pkw.gov.pl.
11.Rozmowa nr 507085_xse2_rm_p1.
12.Rozmowa nr 509116_xgo2_rm_p2.
13.Rozmowa nr 506029_oda_rm_p2.
14.Rozmowa nr 507059_otg2_rm_kl.
15.Rozmowa nr 506010_ojw2_rp_s1.
16.Rozmowa nr 506006_xsk2_rm_p1.
17.Rozmowa nr 506004_xsd2_re_kl.
18.Rozmowa nr 506044_xsn2_re_s1.
19.Rozmowa nr 506014_opl2_rm_s1.
20.Rozmowa nr 507095_xwz2_rm_kl.
21.Rozmowa nr 507101_xkg2_rm_s1.
22.Rozmowa nr 507099_xkn_rm_p1.
23.Rozmowa nr 506022_opl2_rs_d5.
24.Rozmowa nr 507081_xse2_rm_kl.
25.Rozmowa nr 506018_oda_rm_p2.
26.Rozmowa nr 507082_xse2_rm_s1.
27.Rozmowa nr 507090_xwz2_rm_kl.
28.Rozmowa nr 507098_xkg2_rm_s1.
29.Rozmowa nr 506033_osk2_rm_kl.
30.Rozmowa nr 506026_oda2_rm_s1.
31.Rozmowa nr 507083_xse2_prm_kl.
32.Rozmowa nr 509115_xse2_p_L1.
33.Rozmowa nr 506042_oko2_rm_L1.
34.Rozmowa nr 507070_xsk2_re_d5.
35.Rozmowa nr 506025_oko2_rm_s1.
36.Rozmowa nr 507091_xkg_re.
37.Rozmowa nr 507057_ojo2_rm_kl.
38.Rozmowa nr 506017_oda2_rm_s1.
39.Rozmowa nr 506039_oko_rm_s1.
40.Rozmowa nr 506008_xsn2_rm_s1.
41.Rozmowa nr 506009_xkg2_rm_s1.
42.Rozmowa nr 509117_xgo2_rp_p2.
43.Rozmowa nr 509122_xgo2_prm_kl.
44.Rozmowa nr 509113_xkg2_pe_s1.
45.Rozmowa nr 507063_otg_rm_kl.
46.Rozmowa nr 507055_ojo2_rm_kl.
47.Rozmowa nr 506053_opl_rm_kl.
48.Rozmowa nr 506041_oko2_rm_s1.
49.Rozmowa nr 506049_osa2_rm_s1.
50.Rozmowa nr 507096_xwz_rm_p2.
51.Rozmowa nr 506023_oko2_prm_kl.
52.Rozmowa nr 506021_opl2_rm_kl.
53.Rozmowa nr 506034_osk2_rm_kl.
54.Rozmowa nr 506001_xkn2_rm_p2.
55.Rozmowa nr 506035_osk_rm_kl.
56.Rozmowa nr 507061_otg2_rm_s1.
57.Rozmowa nr 507078_ojo2_rm_kl.
58.Rozmowa nr 507067_xkn2_rm_p1.
59.Rozmowa nr 507102_xse2_rm_s1.
60.Rozmowa nr 507100_xkg_rm_s1.
61.Rozmowa nr 507071_otg_rm_kl.
62.Rozmowa nr 507065_omc2_rm_kl.
63.Rozmowa nr 506052_osa_rm_s1.
64.Rozmowa nr 509108_xbd2_rm_kl.
65.Rozmowa nr 506032_osk2_rp_kl.
66.Rozmowa nr 509114_xbd2_s_kl.
67.Rozmowa nr 507092_xkg2_re_p1.
68.Rozmowa nr 506002_xkn2_rm_p1.
69.Rozmowa nr 507086_xsn2_rm_s1.
70.Rozmowa nr 506011_ojw_rm_kl.
71.Rozmowa nr 507060_otg2_rm_kl.
72.Rozmowa nr 509123_xpe2_rm_s1.
73.Rozmowa nr 506016_oda2_rm_p1.
74.Rozmowa nr 507104_xse_rm_kl.
75.Rozmowa nr 509124_xpe2_vbe_kl.
76.Rozmowa nr 507093_xkg_re.
77.Rozmowa nr 506019_oda2_rm_p1.
78.Rozmowa nr 506012_ojw2_rm_kl.
79.Rozmowa nr 507094_xsd_s_kl.
80.Rozmowa nr 509118_xsn_rm_kl.
81.Rozmowa nr 507077_ojo_rm_kl.
82.Rozmowa nr 506043_oko_rm_kl.
83.Rozmowa nr 506020_opl2_rm_p2.
84.Rozmowa nr 506013_ojw_rm_kl.
85.Rozmowa nr 507073_orw2_rm_s1.
86.Rozmowa nr 511128_xgo_rm_p2.
87.Rozmowa nr 509107_xbd2_rm_kl.
88.Rozmowa nr 507074_orw2_rm_d4.
89.Opracowania
90.Anderson Benedict, Imagined Communities: Reflections on the Origin and Spread of Nationalism, London–New York 2006.
91.Billig Michael, Banal Nationalism, London 1995.
92.Bocheński Józef, Patriotyzm, męstwo, prawość żołnierska, Warszawa–Komorów 1999.
93.Brubaker Rogers, Nationalism Reframed: Nationhood and the National Question in the New Europe, Cambridge 1996.
94.Calhoun Craig, Nations Matter: Culture, History and the Cosmopolitan Dream, London 2007.
95.Chrobak Piotr, Wybory samorządowe w Szczecinie na tle Pomorza Zachodniego w latach 1990–2010. Preferencje wyborcze mieszkańców regionu zachodniopomorskiego, Szczecin 2014.
96.Chrobak Piotr, Positions of the Main Political Parties in Poland on the Presidential Election during the COVID-19 Pandemic, [w:] Magdalena Musiał-Karg, Izabela Kapsa (red.), Elections in Times of a Pandemic – Dilemmas and Challenges. Experiences of the European Countries, Leiden–Boston 2024.
97.Chrobak Piotr, Preferencje wyborcze mieszkańców Szczecina w latach 2014–2015, [w:] Kazimierz Kozłowski, Maria Frankel, Anna Bartczak, Piotr Chrobak (red.), Kronika Szczecina 2014–2015, Szczecin 2015.
98.Chrobak Piotr, Czapliński Paweł, Wpływ typu funkcjonalnego gmin na wynik wyborów na Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w 2020 roku w pierwszej turze głosowania w województwach zachodniopomorskim i pomorskim, [w:] Szymon Ossowski, Natasza Lubik-Reczek, Krzysztof Urbaniak (red.), W kręgu instytucji i systemów politycznych. Księga jubileuszowa dedykowana Profesorowi Andrzejowi Stelmachowi, Poznań 2025.
99.Chrobak Piotr, Preferencje wyborcze mieszkańców regionu zachodniopomorskiego w pierwszym dwudziestopięcioleciu III Rzeczypospolitej, [w:] Kazimierz Kozłowski (red.), Pomorze Zachodnie z Polską, Warszawa 2015.
100.Chrobak Piotr, Referendum akcesyjne do Unii Europejskiej oraz wybory do Parlamentu Europejskiego w Szczecinie na tle Pomorza Zachodniego i ziemi lubuskiej w latach 2003–2014. Preferencje wyborcze mieszkańców regionów zachodniopomorskiego i lubuskiego, Poznań 2018.
101.Chrobak Piotr, Wybory Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej na Pomorzu Zachodnim na tle kraju w 2020 roku, [w:] Tomasz Czapiewski, Michał Siedziako (red.), Kronika Szczecina 2020. Miasto w cieniu pandemii, Szczecin 2021.
102.Chrobak Piotr, Wybory Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej oraz do Sejmu i Senatu w Szczecinie w III Rzeczypospolitej, [w:] Kazimierz Kozłowski, Maria Frankel, Rafał Miszczuk, Piotr Chrobak (red.), Kronika Szczecina 2015–2016, Szczecin 2016.
103.Chrobak Piotr, Wybory prezydenta RP w latach 1990–2010, [w:] Radosław Ptaszyński, Tomasz Sikorski (red.), Suweren – zwierzchnik – reprezentant państwa. Głowa państwa w polskiej współczesnej refleksji politycznej, Warszawa 2013.
104.Creswell John, Research Design: Qualitative, Quantitative, and Mixed Methods Approaches, Thousand Oaks 2014.
105.Czapiewski Tomasz, Wybory samorządowe w Szczecinie w 2018 roku. Analiza statystyczna i przestrzenna, [w:] Urszula Chęcińska, Tomasz Czapiewski (red.), Kronika Szczecina 2018, Szczecin 2019.
106.Czyszkiewicz Ryszard, Rzeczpospolita z gminnego nadania. Zachowania wyborcze mieszkańców regionu szczecińskiego 1991–2007, Toruń 2009.
107.Czyszkiewicz Ryszard, Durka Włodzimierz (red.), Wspólnoty samorządowe województwa zachodniopomorskiego 2010–2015: społeczeństwo – gospodarka – dochody, Szczecin 2016.
108.Denzin Norman, The Research Act, New York 1978.
109.Drzonek Maciej (red.), Wybory z Gryfem w tle. Szkice o wyborach w 2006 roku na Pomorzu Zachodnim, Szczecin 2007.
110.Drzonek Maciej (red.), Polityka i media – zapiski powyborcze 2011, Kraków 2012.
111.Drzonek Maciej (red.), Szczecin obywatele samorząd. Przyczynek do retrospekcji 25 lat, Kraków–Szczecin 2015.
112.Drzonek Maciej, Wieczni prezydenci. Przypadek Świnoujścia, Szczecin 2022.
113.Drzonek Maciej, Brzostek Mariusz, Chrobak Piotr, Mazurkiewicz Bartosz, Pachciarek Hubert, Szarek Malwina, Patriotyzm i zagrożenia w percepcji samorządowców. Wnioski z badań – część 1, Szczecin 2025.
114.Gadowska Karolina, Patriotyzm we współczesnym świecie, [w:] Jan Zimny (red.), Patriotyzm wczoraj – dziś – jutro, Stalowa Wola 2020.
115.Grabowska Sabina, Grabowski Radosław, Kotarski Hubert, Piróg Krzysztof, Obserwatorium miast Polski wschodniej, Toruń 2024.
116.Kaczmarek Mirosława, Wieja Magdalena, Patriotyzm konsumencki Polaków, Poznań 2021.
117.Kamola-Cieślik Małgorzata, Tomczak Łukasz (red.), Wybory samorządowe na Pomorzu Zachodnim w 2014 roku. Programy – kandydaci – kampanie, Szczecin 2016.
118.Kołomycew Anna, Kotarski Hubert, Kubejko-Polańska Ewa, Rzeszów – jakie powinno być współczesne miasto?, [w:] Włodzimierz Bonusiak, Grzegorz Bonusiak (red.), W 670. rocznicę lokacji miasta Rzeszowa: wybrane zagadnienia z najnowszej historii miasta Rzeszowa, Rzeszów 2024.
119.Kotarba Bogusław, Walka polityczna na forum Rady Miasta Rzeszowa w latach 2002– 2010, Rzeszów 2011.
120.Kowalczyk Krzysztof (red.), Wybory samorządowe w 2002 roku w Szczecinie, Szczecin 2003.
121.Kowalczyk Krzysztof, Piskorski Mateusz, Tomczak Łukasz, Między euroentuzjazmem a eurosceptycyzmem. Wybory do Parlamentu Europejskiego na Ziemi Lubuskiej i Pomorzu Zachodnim w 2004 roku, Szczecin 2006.
122.Kowalczyk Krzysztof, Tomczak Łukasz, Wybory samorządowe w Szczecinie w 2006 roku, Szczecin 2008.
123.Kowalewski Maciej, Zmieniające się obywatelstwo miejskie, [w:] Agnieszka Michalska- -Żyła, Katarzyna Zajda (red.), W metropolii i poza metropolią: Społeczny potencjał odrodzenia i rozwoju społeczności lokalnych. Księga Jubileuszowa Profesora Pawła Starosty, Łódź 2023.
124.Kozłowski Kazimierz (red.), Pomorze Zachodnie z Polską, Warszawa–Szczecin 2015.
125.Kurczewska Joanna, Karkowska Marta (red.), Przemiany kulturowe we współczesnej Polsce: ramy, właściwości, epizody, Warszawa 2016.
126.Markowski Radosław, Demokracja i demokratyczne innowacje: z teorią w praktykę, Warszawa 2014.
127.Marody Mirosława, Jednostka po nowoczesności: Perspektywa socjologiczna, Warszawa 2015.
128.Migdalski Paweł (red.), Odbudowa miast Pomorza Zachodniego po drugiej wojnie światowej, Szczecin 2021.
129.Nijander-Dudzińska Agata, Samorząd miejski. Tworzenie instytucji na przykładzie Rzeszowa, Kraków 2018.
130.Organek Luiza, Jewdokimow Marcin, Bulkowski Krzysztof, Leszczyński Karol, ks. Sadłoń Wojciech SAC, Kościół w liczbach. Dane za rok 2024. Annuarium statisticum ecclesiae in Polonia, Warszawa 2025.
131.Pawłowska Agnieszka, Rykiel Zbigniew (red.), Region i regionalizm w socjologii i politologii, Rzeszów 2012.
132.Piasecki Andrzej, Wybory w Polsce 1989–2011, Kraków 2012.
133.Piróg Krzysztof, Kotarski Hubert, Rzeszowska diagnoza społeczna 2017, Warszawa 2018.
134.Piróg Krzysztof, Kotarski Hubert, Miejskie obszary funkcjonalne w województwie podkarpackim: stan obecny i perspektywy rozwoju, Rzeszów 2025.
135.Scott James, Seeing Like a State: How Certain Schemes to Improve the Human Condition Have Failed, New Haven 1998.
136.Sielski Jerzy, Przypadek braci Kaczyńskich, [w:] Maciej Drzonek, Janusz Mieczkowski (red.), POPiSy w polityce. Uwagi o polskiej scenie politycznej, Szczecin 2006. Smith Anthony, National Identity, Reno 1991.
137.Śpiewak Paweł, Ideologie i obywatele, Warszawa 1991.
138.Wojtaszak Andrzej, Donald Tusk w wyborach prezydenckich w 2005 r. – nadzieje i przyczyny porażki, [w:] Maciej Drzonek, Janusz Mieczkowski (red.), POPiSy w polityce. Uwagi o polskiej scenie politycznej, Szczecin 2006.
139.Zarycki Tomasz, Polska przestrzeń społeczna w perspektywie europejskiej, Warszawa 2007.
140.Artykuły w czasopismach naukowych
141.Chrobak Piotr, Stelmach Andrzej, Czapliński Paweł, Preferencje wyborcze w miastach wojewódzkich podczas elekcji Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w latach 2015–2025, „Studia Wyborcze” 2025, t. XL.
142.Chrobak Piotr, Wybory Prezydenta RP w 2010 roku w kraju i województwie zachodniopomorskim, „Przegląd Zachodniopomorski” 2012, nr 1.
143.Drzonek Maciej, Przywództwo „wiecznego prezydenta. Przypadek Wojciecha Szczurka w Gdyni, „Przegląd Zachodni” 2021, nr 2.
144.Drzonek Maciej, Homo politicus i jego rzeczywiste preferencje. O metodzie ważenia preferencji wyboru (WPW) w badaniu zjawisk politycznych, „Horyzonty Polityki” 2025, nr 16 (57).
145.Drzonek Maciej, Mazurkiewicz Bartosz, Te same zagrożenia, różna predykcja. Zagrożenia ekonomiczne w percepcji samorządowców Podkarpacia i Pomorza Zachodniego, „Studia Politologiczne” 2026, vol. 80.
146.Ignasiak Agnieszka, Drzonek Maciej, Postrzeganie bezpieczeństwa przez samorządowców – wnioski z badań, „Środkowoeuropejskie Studia Polityczne” 2016, nr 3.
147.Kasprzyk Damian, Patriotyzm lokalny – konteksty tożsamościowe, „Zeszyty Wiejskie” 2016, z. XXII.
148.Kotarski Hubert, Więź mieszkańców z miastem i jej wpływ na ocenę zmian zachodzących w mieście, „Nowa Polityka Wschodnia” 2024, nr 2 (41).
149.Koźmiński Andrzej, Patriotyzm ekonomiczny, „Kultura i Społeczeństwo” 2008, nr 4.
150.Kurczewska Joanna, Kreacje patriotyzmu, „Zeszyty Naukowe Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego Jana Pawła II” 2025, nr 3.
151.Krzemień Roman, Patriotyzm ekonomiczny – droga do wzmocnienia gospodarki czy droga donikąd?, „Civitas Hominibus. Rocznik filozoficzno-społeczny” 2019, nr 14.
152.Lulek Barbara, Patriotyzm lokalny w perspektywie 20, 40 i 60-latków na Podkarpaciu, „Kultura – Przemiany – Edukacja” 2024, t. XIV–XV.
153.Misztal Piotr, Wolność gospodarcza, nacjonalizm gospodarczy i patriotyzm gospodarczy w XXI wieku – analiza porównawcza i implikacje dla wzrostu gospodarczego, „Przegląd Prawno-Ekonomiczny” 2025, nr 4.
154.Mitchell Timothy, The Limits of the State: Beyond Statist Approaches and Their Critics, „American Political Science Review” 1991, nr 1 (85).
155.Nora Pierre, Between Memory and History, „Representations” 1989, nr 26.
156.Ruszkowski Paweł, Mocek Stanisław, Podwójne życie patriotyzmu w świadomości społecznej. Pomiędzy uniwersalizmem a partykularyzmem, „Studia Polityczne” 2018, nr 2 (46).
157.Sułkowski Łukasz, Ignatowski Grzegorz, Stopczyński Bartłomiej, Sułkowska Joanna, International differences in patriotic entrepreneurship – the case of Poland and Ukraine, „Economics and Sociology” 2022, nr 15 (1).
158.Sułkowski Łukasz, Ignatowski Grzegorz, Stopczyński Bartłomiej, Trębska Joanna, Increase in patriotic entrepreneurship in Ukraine and Poland as a result of Russian invasion in 2022, „Journal of International Studies” 2023, nr 16 (1), https://doi. org/10.14254/2071-8330.2023/16-1/2.
159.Swianiewicz Paweł, Poglądy polskich radnych na tle ich europejskich kolegów, „Pismo Samorządu Terytorialnego Wspólnota” 2024, nr 17 (1413).
160.Szczepański Dominik, Wyborcza specyfika województwa podkarpackiego (1989–2015), „Przegląd Politologiczny” 2020, nr 1.
161.Śliwa Mateusz, Economic patriotism among people under 35 in Poland in the face of globalization, „Catallaxy” 2022, nr 7 (1), https://doi.org/10.24136/cxy.2022.003.