Acta Iuris Stetinensis

Wcześniej: Zeszyty Naukowe. Roczniki Prawnicze

ISSN: 2083-4373     eISSN: 2545-3181    OAI    DOI: 10.18276/ais.2025.55-09
CC BY-SA   Open Access   DOAJ  ERIH PLUS  DOAJ

Lista wydań / 4/2025 (55)
Zagadnienie pierwszeństwa jurysdykcji wynikającej z porozumienia stron przed jurysdykcją określoną w art. 31 ust. 1 lit. a i b konwencji CMR – glosa do postanowienia Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 24 lipca 2019 r. (I AGz 173/19)

Autorzy: Daniel Dąbrowski ORCID
Uniwersytet Szczeciński
Słowa kluczowe: konwencja CMR umowa jurysdykcyjna wyłączność jurysdykcji wykładnia traktatów rozporządzenie Bruksela I bis
Data publikacji całości:2025
Liczba stron:12 (153-164)
Cited-by (Crossref) ?:
Liczba pobrań ?: 90

Abstrakt

W glosie autor odniósł się do stanowiska przedstawionego przez Sąd Apelacyjny w Poznaniu w postanowieniu z dnia 24 lipca 2019 r. Celem glosy było ustalenie prawidłowości stanowiska zajętego przez ten sąd, który stwierdził, że jurysdykcja wskazana w umowie między stronami umowy międzynarodowego przewozu towarów podlegającej konwencji CMR nie ma charakteru jurysdykcji wyłącznej, tzn. że ustalenie jurysdykcji w porozumieniu stron nie wyklucza wniesienia powództwa do sądów innych państw wskazanych w art. 31 ust. 1 lit. a i b konwencji CMR. Zastosowano metodę dogmatyczną, a przy wykładni postanowień konwencji CMR odwołano się do reguł wykładni zawartych w konwencji wiedeńskiej o prawie traktatów. W glosie odwołano się do orzecznictwa TSUE, a także do poglądów przedstawionych w literaturze krajowej i zagranicznej. Autor doszedł do wniosku, że jurysdykcja określona w porozumieniu stron nie ma charakteru wyłącznego. Przesądza o tym brzmienie art. 31 ust. 1 konwencji CMR, który wskazuje na możliwość wniesienia sprawy zarówno do sądów określonych w porozumieniu, jak i do sądów państw wskazanych w lit. a i b tego przepisu. Zastosowanie ogólnej reguły interpretacyjnej doprowadziło do jednoznacznych rezultatów, które nie pozostawiały miejsca na interpretację odmienną. Autor uznał, że odwoływanie się do argumentów systemowych czy celowościowych nie może prowadzić do zmiany znaczenia wynikającego z jasnego brzmienia przepisu.
Pobierz plik

Plik artykułu

Bibliografia

1.Clarke M.A., International carriage of goods by road: CMR, Abingdon–New York 2014.
2.Cremona M., The Internal Market and Private International Law Regimes: A Comment on Case C-533/08 TNT Express Nederland BV v AXA Versicherung AG, Judgment of the Court (Grand Chamber) of 4 May 2010, „EUI Department of Law Research Paper” 2014, no. 8, s. 1–13.
3.Demuth K., w: K.-H. Thume (Hrsg.), Kommentar CMR: Übereinkommen über den Beförderungsvertrag im internationalen Strassengüterverkehr, Frankfurt am Main 2013.
4.Flaga-Gieruszyńska K., Jurysdykcja krajowa i uznanie orzeczeń sądów zagranicznych.
5.Polska i standardy europejskie, Kraków 1999.
6.Gardiner R.K., Treaty interpretation, New York 2015.
7.Jesser-Huβ H., w: B. Czerwenka, R. Herber (Hrsg.), Münchener Kommentar zum Handelsgesetzbuch. Band 7. §§ 407-475h. Transportrecht, München 2009.
8.Koller I., Transportrecht: Kommentar zu Land-, Luft- und Binnengewässertransport von Gütern, Spedition und Lagergeschäft, München 2020.
9.Kuijper P.J., The Changing Status of Private International Law Treaties of the MemberStates in Relation to Regulation No. 44/2001 – Case No. C-533/08, TNT Express Nederland BV v. AXA Versicherung AG, „Legal Issues of Economic Integration” 2011, vol. 38, no. 1, s. 89–104.
10.Messent A.D., Glass D.A., CMR: Contracts for the International Carriage of Goods by Road, Abingdon–New York 2018.
11.Stevens F., Jurisdiction issues under the HVR and the Jurisdiction Chapter of the Rotterdam Rules, „European Transport Law” 2024, vol. 54, no. 4, s. 487–496.
12.Torbus A., w: A. Marciniak (red.), Kodeks postępowania cywilnego, t. 5, Komentarz. Art. 1096–1217, Warszawa 2020.
13.Torbus A., Umowa jurysdykcyjna w systemie międzynarodowego postępowania cywilnego, Toruń 2012.
14.Wesołowski K., The unclear relations between CMR and European Union law in respect of jurisdiction and enforcement od foreign judgments, „European Transport Law” 2011, vol. 46, no. 2, s. 89–104.
15.Wesołowski K., Umowa międzynarodowego przewozu drogowego towarów na podstawie CMR, Warszawa 2013.
16.Wesołowski K., Ambrożuk D., Dąbrowski D., Konwencja o umowie międzynarodowego przewozu drogowego towarów (CMR): komentarz, Warszawa 2015.
17.Wysocka-Bar A., Relacja konwencji CMR i unijnego prawa prywatnego międzynarodowego, „Problemy Współczesnego Prawa Międzynarodowego, Europejskiego i Porównawczego” 2020, vol. XVIII, s. 217–243.