ISSN: 1230-0780
eISSN: 2719-4337
OAI
DOI: 10.18276/skk.2025.32-05
Lista wydań /
nr 32 2025
Ojciec i Syn, czyli bycie w relacji. Konsekwencje w stworzeniu
| Autorzy: |
Zdzisław J.
Kijas
Uniwersytet Papieski Jana Pawła II, Kraków | Pontificia Facoltà Teologica San Bonaventura – Seraphicum, Rzym |
| Słowa kluczowe: | Ojciec Syn relacja natura tożsamość |
| Data publikacji całości: | 2025 |
| Liczba stron: | 11 (87-97) |
Abstrakt
W artykule skupiono się na tym, co w obradach soboru nicejskiego (325) było najważniejsze, czyli na relacji. Pojęciem podstawowym, terminem fundamentalnym, który wyrażał zasadę współistnienia Ojca i Syna, ich równość i jednoczesną odmienność w tożsamości, stała się „relacja”. Wyrażenie to urosło do rangi kategorii metafizycznej. Z ustaleń soborowych wynikało, że Ojciec i Syn posiadają naturę Bożą nierozdzielnie–współistotnie, a jedyna różnica, jaka zachodzi między nimi, sprowadzała się do odmiennych do siebie „relacji”: Ojciec stawał się Zasadą–Źródłem Syna, nie odwrotnie. Rozróżnienie, jakie wprowadzał sobór, nie było czysto logiczne, ale nad wyraz realne. Według nauki soborowej Ojciec i Syn stanowią jedną nierozerwalną Bożą rzeczywistość, będąc zarazem różni od siebie, każdy – Ojciec i Syn – różny w swojej tożsamości. Między nimi zachodzi całkowite wzajemne przenikanie się, co język łaciński i grecki oddał za pomocą terminu circumincessio-perichoresis. To wzajemne przenikanie się nie jest zlaniem, utożsamieniem, ujednoliceniem.
W konsekwencji relacje, jakie dokonują się w Bogu trójjedynym są wzorem, modelem, źródłem wszystkich innych relacji, także tych, które dokonują się w świecie. Świat żyje, rozwija się, pięknieje – lub zwija się duchowo i społecznie – w zależności od charakteru relacji, jakie nawiązuje. Dzieje się tak, ponieważ „zasada” życia Trójcy Świętej stała się jednocześnie zasadą życia i rozwoju świata.
Pobierz plik
Plik artykułu
Bibliografia
| 1. | Albano, Emmanuel. „Restaurare la relazione: la decisione interiore”. O Odigos – La guida. Rivista trimestrale del Centro Ecumenico „P. Salvatore Manna” – Bari 40, 4 (2022): 10–15. |
| 2. | Augustinus. Enarrationes in Psalmo, 95, nr 15 (PL 37, 1236). |
| 3. | Augustinus. Enarrationes in Psalmos, 68 1, 5, CCh 39, 903 (PL 36, 845). |
| 4. | Augustyn. De Trinitate (PL 42, 913). |
| 5. | Augustyn. O Trójcy Świętej V, 5,6, 211. |
| 6. | Augustyn. O Trójcy Świętej. Przeł. Maria Stokowska, oprac. Jan Maria Szymusiak. Poznań: Księgarnia Świętego Wojciecha, 1962. |
| 7. | Barth, Karl. „L’Église et les églises”. Oecumenica 3, 2 (1936): 99–154. |
| 8. | Barth, Karl. Dogmatyka w zarysie. Tłum. Ivonna Nowicka. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe Semper, 1994. |
| 9. | Bartnik, Czesław S. Dogmatyka katolicka. Lublin: Redakcja Wydawnictw KUL, 2000. |
| 10. | Breviarium fidei. Wybór doktrynalnych wypowiedzi Kościoła, oprac. Stanisław Głowa, Ignacy Bieda. Poznań: Księgarnia św. Wojciecha, 1989. |
| 11. | Cyryl Aleksandryjski. Commentarius in Joannem, VII (PG 74, 69). |
| 12. | Dąbrowski, Wiesław. Trójca Święta w świetle komentarza św. Tomasza z Akwinu do Corpus Paulinum. Warszawa: Wydawnictwo Stampa, 2010. |
| 13. | „Kard. Cantalamessa: u źródeł kryzysu brak wiary w Chrystusa”. Dostęp 26.06.2024. https://www.vaticannews.va/pl/watykan/news/2021-03/kard-cantalamessa-u-zrodel-kryzysu-brak-wiary-w-chrystusa.html. |
| 14. | Karski, Karol. „I w jednego Pana naszego Jezusa Chrystusa…”. W: Wacław Hryniewicz, Karol Karski, Henryk Paprocki. Credo. Symbol naszej wiary, 100–101. Kraków: Znak, 2009. |
| 15. | Lubac, Henri de. Katolicyzm. Kraków: Znak, 1998. |
| 16. | Orygenes. Homilie o Księgach Izajasza i Ezechiela. Przeł. z łac. i przypisami opatrzył Stanisław Kalinkowski. Źródła Myśli Teologicznej t. 16. Kraków: Wydawnictwo WAM, Księża Jezuici, 2000. |
| 17. | Ratzinger, Joseph. Wprowadzenie w chrześcijaństwo. Przekł. Zofia Włodkowa, wstęp ks. Andrzej Zuberbier. Kraków: Wydawnictwo Znak, 1994. |