Studia Maritima

“Żegluga Polska SA” była największym polskim przedsiębiorstwem armatorskim w dwudziestoleciu międzywojennym w dodatku stale subsydiowanym finansowo przez polski rząd. Wyjątkowa rola jaką odgrywa flota handlowa podczas konfliktu zbrojnego (m.in. transporty materiałów militarnych oraz zaopatrzenia) skłaniała do przygotowania polskich armatorów w 1939 r. do warunków wojennych. Podjęte w tym kierunku działania nastąpiły dość późno, bowiem dopiero w drugiej połowie marca 1939 r. Przygotowania do wojny Żeglugi Polskiej SA zasadniczo opierały się na dwóch filarach, a mianowicie sprawnej łączności oraz zabezpieczeniu mienia armatora, przede wszystkim statków, przed działaniami dywersyjnymi. Analiza i krytyka źródeł pozwoliła wysnuć w prezentowanych artykule wiele interesujących wniosków. Szybko również okazało się, że „Żegluga Polska SA” cierpiała na braki podstawowej aparatury niezbędnej w warunkach wojennych, przede wszystkim radioodbiorników o dalekim zasięgu. Ponadto przedsiębiorstwo to weszło w konflikt z Ministerstwem Przemysłu i Handlu dotyczącym mobilizacji marynarzy, obsługi statków oraz kadr kierowniczych, co rodziło poważne niebezpieczeństwo unieruchomienia statków armatora. W zasadzie przygotowania “Żeglugi Polskiej SA” do konfliktu zbrojnego objęły łączność (radiową oraz optyczną), koordynację ruchu statków z jednostkami innych armatorów oraz działaniami Marynarki Wojennej, a także ochronę statków przed ewentualnymi dywersantami. Podjęte kroki miały na celu niedopuszczenie do sytuacji, w której statki armatora zostałyby zniszczone lub dostały się w ręce wroga. Do istotnych przygotowań należało również zabezpieczenie portu przez władze państwowe.