Studia Maritima

Wolne Miasto Gdańsk stało się areną konfliktów między lokalnymi władzami a państwem polskim broniącym swych praw zapewnionym traktatem wersalskim i kolejnymi umowami dwustronnymi. Polska dyplomacja starała się kierować swoje postulaty dotyczące Gdańska bezpośrednio do Genewy, Rada Ligi Narodów właściwie stale musiała zajmować stanowisko w stosunkach polsko-gdańskich, angażując personel Sekretariatu w Genewie oraz ekspertów. Jednym z najtrudniejszych do rozstrzygnięcia okazał się spór o miejsce przeładunku materiałów wojennych. Gdańsk dążył do usunięcia w ogóle możliwości tranzytu i składowania takich materiałów przez Polskę. Strona polska natomiast domagała się odpowiednio dużej przestrzeni dla takich celów na wyspie Holm. Uczestnikiem negocjacji w sporach polsko-gdańskich stała się delegacja szwedzka, która od 1 stycznia 1923 r. brała udział w obradach Rady Ligi Narodów jako jej niestały członek. Szwedzkie władze z premierem Hjalmarem Brantingiem na czele starały się popierać stronę gdańską w sporach z Polską, co wynikało z przekonania o niesprawiedliwości traktatu wersalskiego i współpracy z dyplomacją brytyjską. W sprawie miejsca przeładunku delegacja szwedzka miała swój wkład w próbach szukania kompromisu i przełamania impasu. Takim rozwiązaniem było powołanie kilkuosobowej grupy ekspertów, co spór o dużym ładunku politycznym sprowadziło do poziomu problematyki technicznej. Wśród ekspertów kluczową rolę odegrał szwedzki inżynier Per Gustaf Hörnell, który wskazał na półwysep Westerplatte jako najlepsze miejsce na polską składnicę tranzytową.