Przeszłość Demograficzna Polski

Poland's Demographic Past


ISSN: 0079-7189     eISSN: 2719-4345    OAI    DOI: 10.18276/pdp.2024.46-03
CC BY-SA   Open Access   DOAJ  ERIH PLUS  DOAJ  DOAJ

Lista wydań / 46, 2024
Family Composition of Samogitian Peasants and Odnodvortsy based on Inventories from the Middle of the 19th Century
(Rodzina chłopska i jednodworska na Żmudzi według inwentarzy z połowy XIX w.)

Autorzy: Laurynas Giedrimas ORCID
Lithuanian Institute of History
Słowa kluczowe: Rodzina gospodarstwo domowe Żmudź w połowy XIX w. demografia historyczna
Data publikacji całości:2024
Liczba stron:18 (75-92)
Klasyfikacja JEL: J12
Cited-by (Crossref) ?:
Liczba pobrań ?: 411

Abstrakt

W artykule omówiono skład gospodarstw domowych chłopów i jednodworców na Żmudzi w połowie XIX w. (powiaty rosieński, szawelski i telszewski) na podstawie danych inwentarzy dóbr państwowych Imperium Rosyjskiego z lat 1845–1856. Korzystając z typologii Lasletta-Hammela (1974), dobrze ugruntowanej w demografii historycznej, rodziny zostały sklasyfikowane jako gospodarstwa osób samotnych, gospodarstwa nierodzinne, rodziny nuklearne, rozszerzone i złożone. Aby zidentyfikować czynniki, które determinowały skład, rodziny zostały podzielone według kategorii społecznej (chłopi i jednodworcy), a także według statusu majątkowego (ludzie ciągli, ludzie piesi, ogrodniki [zagrodnicy] i komornicy). Analiza empiryczna pokazała, że rodziny należące do obu kategorii społecznych i wszystkich kategorii ekonomicznych miały raczej strukturę nuklearną, z wyjątkiem chłopów ciągłych i pieszych, wśród których nie było jednego dominującego typu rodziny. Wyjątkowość tych kategorii społecznych wynikała z posiadania wystarczającej do przeżycia ilości ziemi i życia w warunkach pańszczyźnianych
Pobierz plik

Plik artykułu

Bibliografia

1.Dennison, Tracy. “Household Formation, Institutions, and Economic Development: Evidence from Imperial Russia.” The History of the Family 16, no. 1 (2012): 456–65.
2.Hajnal, John. “European Marriage Patterns in Perspective.” In Population in History: Essays in Historical Demography. Vol. 1, General and Great Britain, ed. David Edward Charles Eversley. Edward Arnold, 1965.
3.Jablonskis, Konstantinas, and Juozas Jurginis. Lietuvos valstiečiai XIX amžiuje. Valstybinė politinės ir mokslinės literatūros leidykla, 1957.
4.Kabuzan, Vladimir Maksimovič. Narodonaselenie Rosii v XVIII – pervoj polovine XIX v. Akademiâ nauk SSSR, 1963.
5.Kerzer, David, and Richard Saller. The Family in Italy from Antiquity to the Present. Yale University Press, 1991.
6.Kuklo, Cezary. The Population of the Holy Cross Parish in Warsaw in the 18th Century. Institute for the Research of European Cultural Heritage, 2016.
7.Laslett, Peter. “Introduction: The History of the Family.” In Household and Family in Past Time, ed. Peter Laslett. Cambridge University Press, 1974.
8.Maslauskaitė, Aušra, Dalia Leinartė, and Irma Dirsytė. “Praeities šeimos: ar XIX a. vidu- rio Lietuvai buvo būdinga vakarietiška namų ūkio struktūra?” Sociologija. Mintis ir veiksmas 49, no. 1 (2021): 7–33.
9.Őri, Péter. “Long-Term Demographic Change and Local Socio-Cultural Patterns: Marriages and Household Structure in 18–20th-Century Hungary.” Przeszłość Demograficzna Polski – Poland’s Demographic Past 37, no. 3 (2015): 7–37.
10.Plakans, Andrejs. “Family Enterprise in the Baltic Estate Economy: The Nineteenth Cen- tury.” The History of the Family 6, no. 1 (2001): 241–56.
11.Plakans, Andrejs. “Migration, Households, and Agrarian Reform in the Baltic Province of Russia: 19th and 20th Centuries.” The History of the Family 11, no. 1 (2006): 151–59.
12.Sarcevičienė, Jolita. “Cykle życia jednostki i rodziny: na przykładzie chłopów litewskich w XVIII wieku.” In Grupy społeczne i ich wpływ na rozwój społeczeństwa w XVI– XIX wieku, ed. Tamara Bairašauskaitė. Lietuvos istorijos instituto leidykla, 2015.
13.Szołtysek, Mikolaj. “Central European Household and Family Systems and the ‘Hajnals-Mit- terauer’ Line: The Parish of Bujakow (18th–19th Centuries).” The History of the Fam- ily 12, no. 1 (2007): 19–40.
14.Szołtysek, Mikolaj. Rethinking East-Central Europe: Family Systems and Co-residence in the Polish-Lithuanian Commonwealth. Vol 1, Contexts and Analyses. Peter Lang, 2015.
15.Szołtysek, Mikolaj. Rethinking East-Central Europe: Family Systems and Co-residence in the Polish-Lithuanian Commonwealth. Vol. 2, Quality Assessments, Documentation, and Bibliography. Peter Lang, 2015.
16.Višnâuskajte, Angele. Razvitie litovskoj krestânskoj semʹi. Nauka, 1964.
17.Vyšniauskaitė, Angelė. “Valstiečių šeimos demografiniai bruožai ir organizacija XVIII– XX a. I pusėje.” In Lietuvių šeima ir papročiai, ed. Angelė Vyšniauskaitė, Petras Kalnius and Rasa Paukštytė. Mintis, 2008.